“UMEF” JShS qaraǵandylyq kásiporynnyń dırektory Nadejda Shterkeldiń oıynsha, senimdi ári ýaqyt synynan ótken seriktesteriń bolǵan jaǵdaıda ǵana álemdik qarjy daǵdarysynyń saldarynan súrinbeı ótýge bolady. Kompanııaǵa qoldaý kórsetken Qazkommersbank sondaı seriktes bola aldy. Bank “Damý” qorynyń ShOB-ty qoldaý boıynsha memlekettik baǵdarlamanyń 4-shi transhy sheńberinde kompanııaǵa kredıt berdi.
– Nadejda Aleksandrovna, bıznesińizdi qalaı bastaǵanyńyzdy aıtyp berińizshi?
– Bizdiń kompanııa óz ónimimen naryqqa 2002 jyly shyqty. Biz jańa qural-jabdyqtardy, eseptegish quraldardy, sóre, poshta jáshikterin, zerthanalyq jıhazdardy shyǵarýmen aınalysamyz. Bir sózben aıtqanda, bizdiń jumysymyz – metaldan shyǵarylatyn ónimder. Bizde bilikti mamandar jumys isteıdi, sondyqtan tapsyrys berý jaǵynan qıynshylyqtar joq. Negizinen biz JK (jeke kásipker) jáne memlekettik kásiporyndarmen jumys isteımiz. Bizdiń negizgi klıentterimizdiń qatarynda qaraǵandylyq UQK, qalalyq ádilet organdary, sondaı-aq “Qaraǵandy Jaryq” JShS boldy.
– “Qazkommersbankpen” yntymaqtastyq qalaı bastaldy? Osyǵan deıin basqa banktermen jumys istep kórdińiz be?
– Árıne, biz basqa banktermen de jumys istep kórdik. Alaıda olardyń usynǵan sharttary bizdi árdaıym qanaǵattandyra bermeıtin. Al 2006 jyly biz QAZKOM-men jumys isteý tıimdi dep sheshtik. Basynda derbes shot ashtyq. Keıin, bizben jasalatyn mámileler sany kóbeıgen soń, aınalymdaǵy qarajatymyzdy kóbeıtý qajet boldy. Bizdiń JShS 4 600 000 teńge somasyna nesıe alyp, keıin baryp kásiporynǵa nesıelik jeli ashyldy. “Qazkommersbank” menedjerleri kredıtti óte jyldam rásimdep berdi: shamamen úsh apta ketken shyǵar. “Arzan ári uzaq merzimdi” aqshany qajet etetin bıznesmender úshin ýaqyttyń róli erekshe. Birinshi kezekte, bul banktiń óz klıentteriniń jaǵdaıyna túsinýshilikpen qaraıtynyn bildiredi.
– Shynymen de, eshbir qıyndyq bolmady ma?
– Joq, bar bolǵany bir kedergi týraly aıtýǵa bolar. Osydan eki jyl buryn biz nesıemizdi óteý merzimin ótkizip aldyq, Alaıda bank qaryzdy qaıta qurylymdap, problema óz-ózinen sheshildi. Sodan keıin baryp “Qazkommersbank” “Damý” qorynyń ShOB-qa qoldaý kórsetý baǵdarlamasy boıynsha bizdiń nesıemizdi qaıta qarjylandyrdy. Biz jańa ótinish jiberip, kredıtimizdi qaıta qarjylandyrdyq. Endi paıyzdyq mólsherlememiz 23% emes, kelesi jyldyń sáýir aıyna deıin 8% quraıtyny bizdi qatty qýantady.
– Álemdik qarjy daǵdarysy sizdiń bıznesińizge qalaı áser etti?
– Áserin edáýir qatty sezindik. Meniń oıymsha, daǵdarys qarapaıym halyqtan góri, shaǵyn jáne orta bıznestegi kásiporyndarǵa qatty áser etken sııaqty. Keıde jaǵdaıymyz óte qıyn bolatyn. Alaıda biz daǵdaryspen kúresip, qazir de boı bermeı kelemiz. Kóp jaǵdaıda “Qazkommersbanktiń” qoldaýynyń arqasynda dep aıtar edim. О́ıtkeni Bank menedjerleri jyldam ári naqty jumys isteıdi. Sondyqtan ShOB kásiporyndaryna qoldaý kórsetý boıynsha bank jumysyna rahmet aıtamyn.
– Qaryzdy qaıtara almaımyz dep qorqyp, búgingi tańda nesıe alýǵa qorqatyn áriptesterińizge qandaı keńes berer edińiz?
– Birinshi kezekte, durys tańdaý jasasyn dep keńes berer edim. О́ıtkeni kásipkerler bankke bostan bosqa barmaıdy, óz bıznesin damytýǵa qarajat jetpegende barady. Bul jaǵdaıda turmysta qoldanylatyn dana sózder esińe oralady: “Jat adamnyń aqshasyn alyp, óz aqshańdy qaıtarasyń” degen. О́kinishti, biraq eń basty kapıtal – adam ekenin ekiniń biri túsine bermeıdi. Eger bıznesmen ózine, qasyndaǵy adamdaryna, qyzmetkerlerine sense, bul tabystyń jartysyna qol jetkizdim dep túsinsin. О́ıtkeni búgingi tańda qasynda senimdi adamdaryńnyń bolǵany óte mańyzdy. Sondyqtan men óz áriptesterime qıynshylyqtan qoryqpasyn dep keńes berer edim. Qoryqqan adam bas júldeden qur qalar. Sondaı-aq bank birinshi kezekte óz klıentteri úshin jumys isteıtinin umytpaǵan jón. Bank bıznesmenniń tabys alǵanyna múddeli, sondyqtan onyń jaǵdaıyn túsinýge tyrysady. Máselen, bizdiń kásiporyndy alaıyq. “Qazkommersbank” pen aramyzdaǵy qatynasymyz árdaıym jaqsy boldy dep aıtpas edim. Alaıda paıyzdyq mólsherleme 23-ten 8%-ǵa deıin tómendetilgende, muny ómirdiń syıy dep qabyldadyq. Sondyqtan biz keleshekte de yntymaqtastyǵymyzdy jalǵastyratynymyzǵa senimdimin.
– Áńgimeńizge rahmet.
Áńgimelesken Danııar О́TEBAEV.