О́ner • 23 Tamyz, 2024

Majarstan sahnasynda án shyrqaıdy

51 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

«Astana Opera» teatrynyń solısi, «Daryn» memlekettik jastar syılyǵynyń, halyqaralyq baıqaýlardyń laýreaty Azat Málik kúzde Majarstan memlekettik opera teatrynyń sahnasynda amerıkalyq kompozıtor Djon Adamstyń «Qytaıdaǵy Nıkson» operasynyń premerasyna qatysady. Qazaq eliniń barıtony 22, 29 qyrkúıekte, sondaı-aq 5 qazanda óner kórsetedi dep josparlanǵan.

Majarstan sahnasynda án shyrqaıdy

Eske sala keteıik, Azat Málik – «Astana Opera» halyqaralyq opera aka­­de­­mııa­synyń, sondaı-aq Fe­rens Lıst aka­demııasynyń túlegi. Onyń Ma­jar­­stan mem­lekettik opera teatrymen ty­ǵyz baı­lanysy Býdapeshtte magıstratýra­da oqyp júrgende, Eva Marton baı­qaýyndaǵy jeńi­sinen keıin bastalǵan edi. Buǵan deıin ol Majarstan sahnasynda A.Pon­kel­lı­diń «Djokonda» operasyndaǵy Barna­banyń, J.Bızeniń «Karmen» operasynda Eska­mılo­nyń,  Dj.Pýchchınıdiń «Bogema» operasynda Shonardyń rólderin oıdaǵydaı oryndady.

«Buıyrsa, qyrkúıek-qazan aılarynda «Qy­taıdaǵy Nıkson» operasynyń 5 spek­tak­line qatysamyn. Ol jerde Qytaı Halyq Respýblıkasy qurylǵannan bastap, ómiriniń sońyna deıin osy eldiń Memlekettik keńesiniń birinshi premer-mınıstri bolǵan Chjoý Enlaıdyń basty rólin somdaımyn. Osyǵan deıin Majarstan memlekettik opera teatrynda birqatar spektaklde óner kórsetken edim. Sondyqtan osy el men úshin sondaı ystyq, adamdary da meıirimdi. Al kórermeni operany jaqsy qabyldaıdy. Ár spektaklden keıin izgi tilekterin aıtyp, áserlerimen bólisedi, qaıtadan sol sahnada qýana kútedi», deıdi Azat Málik.

«Ustazym – Majarstannyń Halyq ártisi, álemge áıgili opera ánshisi, F.Lıst atyn­daǵy Majarstan ulttyq mýzyka akademııasynyń ­pro­fessory Eva Marton, al konsertmeısterim – osy akademııanyń professory Katalın Alter jaqyn jandarymdaı bolyp ketti. Maǵan senim artyp, arnaıy shaqyrǵandary úshin atalǵan eldiń memlekettik opera teatryna rızashylyǵymdy bildirgim keledi. Qashan barsam da, tórin usynyp, jaqsy qarsy alyp jatady», dedi opera ánshisi.

Sondaı-aq ol ózi de Ferens Lıst aka­de­mııasynyń túlegi ekenin, sol sebepti Majar­stanǵa joly túskende árdaıym óz úıine bar­ǵandaı bolatynyn atap ótti. 

«Qytaıdaǵy Nıkson» jaıly aıtatyn bol­saq, bul – Djon Adamstyń eń alǵashqy ope­rasy. Týyndy Rıchard Nıksonnyń 1972 jy­ly aqpanda Qytaıǵa jasaǵan mańyzdy sa­pary jaıly baıandaıdy. Kompozıtor óner­diń tilimen saıasat pen álemdik ahýalǵa ózindik kózqarasyn bildirýge tyrysqan. Mýzyka synshylary ony birden qazirgi zamanǵy eń jaqsy operalardyń biri dep baǵa berdi. Operanyń álem­dik premerasy 1987 jyly Tehas shtatynyń Hıýston qalasyndaǵy Grand Opera teatrynda ótti. Al Majarstan memlekettik opera teatrynyń sahnasynda maýsymnyń ashylýyna oraı alǵash ret qoıylmaqshy», dedi ol.

О́nerpazymyz oryndaıtyn opera post­moderndik aǵymdar aıasynda mýzykalyq mı­nı­malızm stılinde jazylǵan. «Qytaı­daǵy Nıkson» operasynyń vokaldyq partııa­la­rynyń bir ereksheligi – áýezdi aıtylý stıline baǵyttalǵan. Keıipker partııalarynyń áýez­diligi keń emes, olar buryshtyq maqamymen, jeke dybystardyń qaıtalanýymen, sazdy jáne yrǵaqty úlgilerdiń shematızmimen erekshelenedi. Sonymen qatar úshinshi akt keıipkerleriniń bólikteri kúrde­lene túsedi, bul vokaldyq sıpattamalardyń dáıek­ti tereń­deýin kórsetedi. Aıta keteıik, barıtonnyń mundaı stılin birinshi ret oryndaıyn dep tur. Sondyqtan da bul opera qazaq ónerpazynyń repertýaryndaǵy premerasy bolmaq.

Sondaı-aq Azat osy teatrda 2024 jyl­dyń qa­rasha, jeltoqsan ­aılarynda Dj.Verdı­­diń «Falstaf» opera­synyń 9 qoıylymynda, ­2025 jyldyń naýryz, sáýir aılarynda ­Dj.Pých­chınıdiń  «Batystan kelgen qyz» opera­synyń 10 qoıylymyna qatysatynyn aıta ketýimiz ­kerek. Buǵan qosa, árıne, jańa maýsymda «Astana Opera» sahnasynda da el kórermenderimen qaýyshady.