Ekonomıka • 24 Qyrkúıek, 2024

Qurylysqa jer­gilikti jumys kúshi tartylady

110 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

«Jezqazǵan – Qyzylorda» aralyǵyndaǵy 208 shaqy­rym avtokólik joldyń qu­ry­lysy bastalatyny týraly habar taraǵaly oblys kásipkerleri arasynda qozǵalys ta kúsheıdi. О́ıtkeni úıdiń irgesindegi aýqymdy jobaǵa qaty­syp, ortaq iske úles qo­syp, ózińniń de paıdańdy qaras­tyrmasań bola ma?

Qurylysqa jer­gilikti jumys kúshi tartylady

Atalǵan jobany júze­ge asyrý maqsatynda ja­rııalanǵan ten­der­­diń jeńimpazdary retinde qytaılyq 4 kompanııanyń anyq­­­­tal­ǵany belgili. Jeńimpaz kom­­­panııalar maýsym aıynda Uly­taý oblysynyń ákimi Berik Áb­diǵalıulynyń qabyldaýynda bolyp, aldaǵy jumystar jónin­de pikir almasty. Sol kezdesýde kom­panııalardy tirkeý, jol qurylysyna jergilikti mamandardy tartý jáne t.b. máseleler sóz bolǵan edi. Mine, sodan beri birshama ýaqyt ótti.

Oblystyń ǵana emes respýb­lıkanyń ekonomıkalyq damýynda alatyn orny aıryqsha joba boıynsha qazirgi kezeńde nendeı jumystar atqaryldy? Aldaǵy ýaqytta qandaı sharýalar qolǵa alynady? Jergilikti kásipkerler men Qytaı kompanııalary arasynda qandaı iskerlik baılanys­tar ornatýǵa bolady?

Ulytaý oblysy Ulttyq «Atameken» kásipkerler palatasynda jergilikti kásipkerlerdiń bir toby Jezqazǵan – Qyzyl­orda baǵytyndaǵy 208 shaqy­rym joldyń qurylysy bo­ıyn­sha ja­rııalanǵan 8 lot­tyń jeńim­pazdary bolyp ta­by­­la­­tyn qytaılyq «Stecol Corpo­ration»,«CRCEG»,«China Civil En­gineering Construction Corpo­ration», «China Railway First Group» kompanııalarynyń ókil­de­ri­men kezdesti.

Kezdesý barysynda «Qaz­AvtoJol» Ulttyq kompa­nııa­­synyń oblystyq fılıaly bas­tyǵynyń orynbasary N.Enber­genov jol qurylysyn Memleket basshysynyń óz nazarynda ustap otyrǵanyna toqtal­dy. О́ıtkeni bul jol elimizdegi kólik logıstıkasyn damytýǵa óte qatty áser etedi. Joldyń sapaly ári belgilengen merzimde bitýi tehnıkalyq qadaǵalaý, Ulttyq sapa ortalyǵy tarapynan qatań baqylaýda bolady.

– Qurylysqa negizinen jer­gilikti jumys kúshi tartylady. Sondaı-aq jol salýǵa qajetti materıaldardy óndirý, qyzmet kórsetý salalaryna da qosymsha tapsyrys túsedi. Demek jańa jumys oryndary ashylady, – degen ol ekijaqty áriptes­tik­ti nyǵaıtýdyń tıimdiligine toqtaldy.

Dese degendeı, qazirdiń ózin­de qytaılyq kompanııalar jer­gilikti salyq organdarynan tir­keýden ótti, ózderiniń keń­se-ofısterin jasaqtap aldy. Kom­panııalar taıaý ýaqytta vahtalyq qalashyqtar ornatý, aınalma jol salý tárizdi jumystarǵa kirise bastaıdy.

– Biz qys mezgilinde tıisti materıaldar qoryn jasap alǵymyz keledi. Keler jyly kún jylyǵan boıda iske kirisemiz. Jol qury­ly­syn 2026 jyldyń sońyna taman bitirýge mindettimiz, – deıdi olar.

Árıne, aıtýǵa ońaı. Oıǵa al­ǵannyń údesinen shyǵý úshin jumysty atqaryp shyǵýǵa qabi­letti tehnıkalar, qural-jab­dyqtar, bilikti mamandar, jumys kúshi jáne taǵysyn taǵylar bolýy kerek.

Bul rette qytaı kompanııala­ry jergilikti jerdiń múmkindik­terin paıdalanýǵa múddeli. Son­dyqtan da olar oblys kásipkerle­ri tarapynan túsetin usynystarǵa qyzyǵýshylyq tanytyp otyr.

Sátin salǵanda, jergilikti ká­sipkerler arasynan álden-aq birneshe usynys aıtyldy. Aıtalyq, «Jeztemirbeton» JShS temirbeton buıymdaryn, ınertti materıaldar berýge qabiletti. Olardyń sapasy talapqa saı ke­ledi. Árıne, usynylǵan materıal­dardyń qurylysty júrgizýshiler ózderiniń zerthanalary arqyly qaıta tekseristen de ótkize ala­dy. Sol sııaqty «Gindlay Metals co.LTD» qıyrshyq tas­pen qamtamasyz etýge ázir. Bul kom­panııanyń da sapa jóninen barlyq satydan ótken qujattary bar. «Remstroı» JShS jol qury­lysyna qajetti ártúrli tehnıkalardy usyndy. «Iýtarııa LTD» JShS jumyskerlerdi kıim-keshek­pen qamtý máselesinde óz qyzmetin usynýǵa ázir. Kompanııa jumyskerlerge, mamandarǵa qajetti kıimderdi tigip berip qana qoımaı, sonymen qatar olar kirlegen kezde jýyp, tazalap ta beredi.

Bul kezdesý barysynda aı­tyl­ǵan keıbir usynystar ǵana. Olardyń qatary ulǵaıa túsetini kúmánsiz. Mysaly, kezdesý barysynda qytaı kásipkerleri jaqsy zańgerdiń qyzmetin de qa­jetsinetinderin sezdirip qal­dy. Azyq-túlik, as-sýmen qamta­masyz etetin kásipkerler de óz usy­nystaryn bildiretini kúmánsiz.

– Jezqazǵan – Qyzylorda avtojolyn jóndeý bizdiń óńirdiń halqy qanshama jyldan beri kóterip kele jatqan másele edi. Osy máselege Prezıdent tikeleı aralasty, nazaryna aldy. Aqyry másele sheshimin tapty. Qurylys bastalǵaly jatyr, halyq sondaı qýanyshty. Bul aýqymdy jobaǵa jergilikti kásipkerler de atsalysýǵa tıis. Sondyqtan, «Atameken» kásipkerler palatasy eki jaqtyń ózara baılanys ornatýyna dáne­kerlik jasap otyr. Bul rette baǵa saıasaty, jumystyń jedel­digi, tıimdiligi turǵysynan eki jaǵyna da kómek kórsetkimiz keledi, – deıdi Ulytaý oblystyq «Atameken» fılıalynyń dırektory G.Qajenova.

Halyqtyń kópten kútken sharýasy qolǵa alynǵan eken, endeshe, odan tysqary qalýǵa bolmaıdy. Halyqaralyq deńgeıdegi bir joba qolǵa alynyp edi, jergilikti jerdegi qanshama kásip qozǵalysqa tústi. Bul – naryqtyń zańy, talaby. Soǵan saı bolýǵa umtylǵan kásipker eshqashan utylmaıdy.

 

Ulytaý oblysy