Pavlodarda Alash arysy Júsipbek Aımaýytulynyń 135 jyldyq mereıtoıyna arnalǵan «Ertis-Baıan» I respýblıkalyq teatr festıvali óz máresine jetti. 11 teatr, jalpy sany 288 akter qatysqan óner dodasynda bekzada kórermen elimizdegi eń úzdik týyndylardy tamashalap, rýhanı lázzat aldy. Mádenı maıdannyń lebin sezindi. Uıymdastyrýshy – Júsipbek Aımaýytuly atyndaǵy Pavlodar oblystyq qazaq mýzyka-drama teatrynyń basshysy Arman Temirbek atap ótkendeı, festıval maqsaty – qazaq teatrlary arasynda tájirıbe almasyp, akterler men kórermen arasyna altyn kópir salý.
Elordalyq «Jastar teatry» usynǵan «Kúıeý bala» qoıylymy óner dodasynda sahnalanǵan talassyz dúnıeniń biri boldy. Muny kóziqaraqty kórermenniń ózi birden ańǵardy. Qoıylymdy kórip otyryp bir jylap, bir kúldik. Akterler men rejısser tyńǵylyqty birlesip jumys istese, beıne jasaýdyń sharyqtaý shegine apara alsa, odan nátıje shyǵatynyn kórdik.
«Sońǵy jyldary otandyq teatr óneri salasynda festıvaldardyń jolǵa qoıyla bastaǵany ańǵarylady. Al festıvaldyń oljasy – jaqsy spektakl. Bul jaǵynan alǵanda kerekýlik kórermen rýhanı qundylyqqa keneldi degen oıdamyn. Qazylar alqasy ár qoıylymdy shamamyz kelgenshe taldap, ádil baǵasyn berýge tyrystyq. Teatrlarǵa, rejısserler men akterlerge qatysty kóp syn aıtyldy. Synnyń shyn ekenine kóz jetkizgender taldaý sońynan qolymyzdy qysyp, mindetti túrde nazarǵa alamyz degen pikirlerin aıtty. Bul – festıval maqsatynyń oryndalǵany. Astana Jastar teatry qoıǵan «Kúıeý bala» spektakli bizdi qýantty. Qazaq teatrynda sońǵy ýaqytta drama janry joǵalyp ketti degen pikirlerdi estigen edik. Bul pikirdi atalǵan qoıylym yǵystyryp shyǵarǵandaı kórindi. Kókeıdegi biraz máseleni kóterip tastady. «Búgingi qazaq kim, ol qaı baǵytqa bara jatyr? Ulttyq qundylyǵymyzdyń azaıyp bara jatqan tusy qaısy?» degen saýaldarǵa jaýap alǵandaı boldyq. Kásibı jaǵynan jınaqy, eki jarym saǵatqa sozylsa da, nazaryńdy bir mınýtqa da ózge jaqqa aýdarmaıtyn jaqsy týyndyny kórdik. Ekinshi bir unaǵan qoıylym – J.Aımaýytuly teatrynyń trýppasy sahnalaǵan Shekspırdiń «III Rıchard» tragıfarsy. Rejısser S.Levıskııdiń aıtqysy kelgen oıyn akterler tolyqtaı jetkize bilgen. Bul – Pavlodar jerinde sońǵy 30 jylda akterlik úlken mekteptiń, kásibı teatrdyń qalyptasqanyn baıqatady», dedi Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, M.Áýezov atyndaǵy Qazaq ulttyq drama teatrynyń dırektory, qazylar alqasynyń tóraǵasy Erkin Jýasbek.
О́ner maıtalmanynyń pikirinshe, qazirgi jazýshylar, rejısserler men dramatýrgter zamanǵa saı dúnıelerge umtylýy kerek. Bul turǵyda Abaı atyndaǵy Abaı oblystyq Qazaq mýzyka-drama teatry sahnalaǵan «Abaı aıtqan Eńlik-Kebek» tragedııasyn (rejısseri J.Jumanbaı) atap ótýge bolady. Qoıylym barysynda kemshilikter bolǵanymen, onyń jańashyldyq qyryn atap ótý mańyzdy.
Buǵan qosa doda barysynda áttegen-aı degen sátterdiń de az bolmaǵanyn tilge tıek etti. Keıbir qoıylymdy kórkemdik keńestiń festıvalǵa baǵyttaýynyń ózi qatelik bolǵan.
«Astanadan kelgen Á.Mámbetov atyndaǵy memlekettik drama jáne komedııa teatry «Aqan seri týraly ańyz» tragedııasyn usyndy. Rejısser sol spektakldegi Aqan, Balqadısha, Bátıma úshtigin shyǵarma ózegi etip qana alsa, bir jumyr týyndy shyǵar edi dep oılaımyn. Alaıda qoıylymǵa qasqyr men ıttiń taǵdyryn, Aqan seriniń baýyryn da qosyp qoıǵan. Olardyń barlyǵy basy artyq dúnıe ekeni kózge uryp turdy. Spektakl – bir saǵat ishindegi bir ómir, bir taǵdyrdyń sahnadaǵy baıany. Kórermen spektakldi qabyldamasa, teatrǵa kelmese, teatr kináni ózinen izdegeni abzal. Kórermen men trýppanyń maqsaty túıisken kezde nátıje shyǵady. Qazaq teatry akterge baı. Tek zamanǵa saı dramatýrgııa men rejıssýra jetpeı jatyr. Sabaqtastyq bolmaı qaldy, aralyq úzilip qaldy. Endigi mezette biz osy kemshilikpen jumys isteýimiz kerek», dep túıindedi E.Jýasbek.
О́ner báıgesinde Astanadan kelgen «Jastar teatrynyń» baǵy janyp, bas júldeni jeńip aldy. Atalǵan ujym rejısser ári akter Dáýren Serǵazınniń «Kúıeý bala» dramasymen qatysyp, kórermenniń ystyq yqylasyna bólendi. Rejısserdiń ózi «Úzdik rejıssýralyq sheshim» atalymyn ıelendi.
Al pavlodarlyq J.Aımaýytuly teatry Pavlodar oblysy ákiminiń arnaıy júldesin ıelendi. «Úzdik ansambl» atalymyna – Abaı atyndaǵy Abaı oblystyq Qazaq mýzyka-drama teatry («Abaı aıtqan Eńlik-Kebek» tragedııasy, rejısseri J.Jumanbaı), «Úzdik ssenografııalyq sheshim» atalymyna – S.Seıfýllın atyndaǵy Qaraǵandy oblystyq akademııalyq Qazaq drama teatry («Qaragóz» tragedııasy, rejısseri G.Balpeısova) ıe boldy. Q.Qýanyshbaev atyndaǵy Qazaq ulttyq mýzykalyq-drama teatry («Voısek» dramasy, rejısseri. U.Qabyl) Pavel Aımaýytov atyndaǵy arnaıy júldege, B.Rımova atyndaǵy Taldyqorǵan drama teatry («Qazaqtyń toıy bitpesin» dramasy, rejısseri D.Bazarqulov) «Amanat» partııasy Pavlodar oblystyq fılıaly usynǵan arnaıy júldege laıyqty dep tanyldy.
Buǵan qosa jekeleı akterlerdiń úzdik óneri de nazardan tys qalǵan joq. «Úzdik epızodtyq áıel adam beınesi» atalymyn «III Rıchard» qoıylymyndaǵy Gersogınıa Iork róli úshin J.Aımaýytuly teatrynyń akteri Taljibek Atambek, «Úzdik epızodtyq er adam beınesi» atalymyn «Tartıýf» komedııasyndaǵy Loıal myrza róli úshin Sh.Qusaıynov atyndaǵy Aqmola oblystyq Qazaq mýzykalyq-drama teatrynyń akteri Qaırat Myrzabolatov jeńip aldy. Al «Úzdik áıel adam beınesi» atalymy «Aqan seri týraly ańyz» tragedııasyndaǵy Bátımanyń rólin somdaǵan Á.Mámbetov atyndaǵy memlekettik drama jáne komedııa teatrynyń akteri Aqbota Makejanovaǵa, «Úzdik er adam beınesi» atalymy «Shınel» dramasyndaǵy Akakıı róli úshin Sábıt Muqanov atyndaǵy Soltústik Qazaqstan oblystyq Qazaq mýzykalyq-drama teatrynyń akteri Islam Jaqsylyqqa buıyrdy.
Kereký tórinde oljaǵa kenelgen rejısser Dáýren Serǵazın jalpy rejıssýramen on jyldaı aınalysyp, búginde onǵa jýyq qoıylymdy sahnaǵa alyp shyqqanyn jetkizdi. «Bul – ónerdegi ustazym Nurǵanat Jaqypbaıdan úırengen dúnıelerimniń jetistigi. Sol kisiden tálim alǵanymdy maqtanysh etemin. Qudaı qýat berse, aldaǵy ýaqytta rejısserlik jolymdy jalǵastyra beremin degen oıdamyn. Búgingi jeńisim – jeke shyǵarmashylyǵym úshin úlken yntalandyrý», deıdi óner ıesi.
Pavlodar oblysy
