Foto:prosports.kz
Májilismenniń aıtýynsha, 2024 jyldyń 23 qyrkúıeginen bastap Reseı Federasııasy Qazaqstannyń astyǵy men aýylsharýashylyǵy ónimderiniń Reseı aýmaǵy arqyly ótýine birjaqty shekteýler engizgen.
«Osy teris sheshimniń nátıjesinde astyqqa, dán ónimderine, kúnbaǵys tuqymyna, qyzanaq, burysh jáne basqa da ónimderge fıtosanıtarlyq sertıfıkat berý toqtatyldy. Halyqaralyq kelisimder jaıyna qaldy. Nátıjesinde osyndaı kedergiler bizdiń eldiń aýylsharýashylyǵy salasyna, jalpy alǵanda ekonomıkamyzǵa salmaq salyp otyr: Qazaqstan eksporttaýshylary úlken qarjylyq shyǵynǵa ushyrady; vagondar toqtap qaldy, ónimderdi jetkizý merzimi ótip jatyr», dedi Aıdarbek Qojanazarov.
Sonymen qatar Qojanazarov kelisimshartta kórsetilgen mindettemeler buzylǵanyn atap ótti. El azamattary sol úshin aıyppul arqalap, qaraıǵan shyǵynǵa batyp jatqanyn tilge tıek etti.
«Oljas Abaıuly, endi mynany qarańyz, Rosselhoznadzordyń osyndaı áreketi bıyl jınadyq dep jar salǵan 25,2 mıllıon tonnaǵa deıingi astyqtyń buzylý qaýpin tóndirip otyr. Taǵy da sapadan utylamyz, ýaqyt joǵaltamyz. Bul asyra aıtylǵan áńgime emes, biraq ala jazdaı bel jazbaı eńbek etken dıqandardyń eńbegi zaıa ketýge shaq. Qysqasy, Rosselhoznadzor engizgen shekteýler Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq týraly sharttyń talaptaryn buzyp tur. Onymen qoımaı Eýrazııalyq Ekonomıkalyq odaqqa múshe elder arasyndaǵy taýarlar men tranzıttiń erkin qozǵalysynyń basty prınsıpterine qaıshy kelip otyr», dedi Májilis depýtaty.
Aıdarbek Qojanazarov ekonomıkalyq zalaldardy eskere otyryp «Respublica» partııasynyń fraksııasy Úkimetke tómendegi máseleler boıynsha tez arada sheshim qabyldaýdy surady:
- Reseı Federasııasymen resmı kelissózderdi bastaý kerek. Qazaqstandyq ónimniń tranzıtine negizsiz fıtosanıtarlyq shekteýler joıylsyn. Eger Rosselhoznadzor bul talabymyzdy oryndaýdan bas tartsa, bul másele Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqtyń sot alqasynda qaralýy qajet;
- Olaı bolsa biz de qarap otyrmaıyq, táýelsiz memleketpiz, óz bıligimiz ózimizde. Endeshe Qazaqstan arqyly ótetin reseılik ónimderdiń tranzıtine tarıfterdi qaıta qaraý kerek. Kerek bolsa joǵarydaǵy máseleler sheshilgenge deıin kórshi eldiń taýarlaryn Qazaqstan naryǵyna kirýin shekteý sııaqty qarsy sharalardy engizý qajet;
- Rosselhoznadzordyń áreketterinen zardap shekken qazaqstandyq eksporttaýshylar bar. О́z azamattarymyzdyń múddesin zańmen qorǵaýdy qamtamasyz etýimiz kerek. Jetpeı qalǵan taýarlardyń kidirisi men buzylýyna baılanysty shyǵyndardy óteý úshin reseılik seriktesterge talap qoıylsyn;
- Otandyq ónimniń eksporty úshin basqa da logıstıkalyq baǵyttardy iske qosýymyz kerek. Mysaly Kaspıı teńizi arqyly Ázerbaıjan, Iran jáne Túrikmenstannyń qatysýymen tasymaldaýdy uıymdastyrý qajet. Kerek bolsa ónim tasymaly úshin sýbsıdııa qarastyryńyzdar. Bul Reseılik tranzıtke táýeldi bolýdyń jolyn kesedi;
- Qytaımen yntymaqtastyqty jandandyryp, Qazaqstan astyǵy men basqa da aýyl sharýashylyǵy ónimderin ımporttaýǵa arnalǵan kvotalardy ulǵaıtý máselesin qaraý qajet.
