Tájirıbe almasýdaǵy yqpaldastyq
Issapardy kórnekti ǵalym Qanysh Sátbaevtyń týǵanyna 125 jyl tolýyna oraı ári elimizdiń jahandyq básekege qabilettiligin qamtamasyz etý jáne halyqaralyq seriktestikti damytý maqsatynda «Allur» joǵary ınjenerlik mektebi (JIM) uıymdastyrdy. Otandyq ınjener-ǵalymdar Ońtústik Koreıanyń jetekshi ǵylymı mekemeleri men óndiristik kásiporyndaryn aralady. Atap aıtqanda, «Dong-Eui University», «Kyunsung University», «Pukyong National University», «SUDo High school», «Hyundai Steel», «Korron», «Doosan» men «Kia Hwasung»-te boldy.
«Allur» osyndaı issaparlar sheteldiń ozyq tájirıbesin zerdelep, ony elimizge beıimdeýge múmkindik beretinine senimdi. Mysaly, Á.Saǵynov atyndaǵy Qaraǵandy polıtehnıkalyq, D.Serikbaev atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan tehnıkalyq, Qaraǵandy ındýstrııalyq ýnıversıtetterimen, Rýdnyı ındýstrııalyq ýnıversıteti jáne A.Baıtursynov atyndaǵy Qostanaı óńirlik ýnıversıtetimen yntymaqtasa otyryp, Memleket basshysynyń strategııasy men jahandyq syn-qaterge sáıkes bilim baǵdarlamalaryn jańǵyrtýdy qolǵa aldy. Budan bólek, Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri S.Nurbektiń tapsyrmasyna saı, álemdegi ozyq joǵary oqý oryndarynyń tájirıbesine súıenip, elimizdegi shetel ýnıversıtetteri fılıaldarymen birlese otyryp, jańa baǵyttar boıynsha ınnovasııalyq bilim berý jolyn qarastyrady. Sonymen qatar elimizde Fınlıandııanyń XAMK qoldanbaly ǵylymdar ýnıversıteti, mysaly óndiris qajettiligin eskere otyryp, ǵylymdy damytý men «ınjener-ǵalym», «ınjener-kásipker» sekildi jańa mamandyqtardy qalyptastyrý modeli ázirlendi.
«Elge oralǵannan keıin ınjener-tehnık kadrlardy daıarlaýǵa baǵyttalǵan ońtústikkoreıalyq tájirıbeni otandyq óndiriske engizý boıynsha keshendi is-sharalar josparyn ázirleımiz. Birinshi kezeńde aldyńǵy qatarly sheteldiń tájirıbelerin beıimdeıtin jumys toby qurylady. Kelesi kezekte bilim baǵdarlamalaryn, onyń ishinde ózekti taqyryptar boıynsha kýrstar ázirleýdi josparlap otyrmyz. Mysaly, ónerkásipti avtomattandyrý, sıfrlandyrý jáne metallýrgııadaǵy «jasyl» tehnologııalar. Sondaı-aq dýaldy oqytý barysynda óndiristik kásiporynda praktıkadan ótýdi mindetteý, mamandardy qaıta daıarlaý baǵdarlamalaryn da qamtıtyn bolamyz. Qazir tehnologııalar kúnnen-kúnge ózgerip, jańaryp jatyr. Soǵan sáıkes kadrlarymyz da jańashyldyqty tez qabyldap, jyldam meńgerýi kerek», dedi JIM basshysy Sánııa Imentaeva.
Injenerlik mamandyqtardy dáripteý, bilim ınfraqurylymyn damytý, ony memlekettik jáne korporatıvtik qoldaý, sondaı-aq úderisterdi monıtorıngteý jáne úzdiksiz jetildirý de josparlanyp otyr.
Mashına jasaý mamandaryn daıarlaý
Qanysh Sátbaevtyń esimi elimizdegi metallýrgııa, mashına jasaý ǵylymynyń qalyptasýymen tyǵyz baılanysty. Ǵumyryn ǵylymǵa arnaǵan ǵalymnyń elimizge sińirgen eńbegi erekshe. Ásirese akademık adam kapıtalyn qalyptastyryp, ónerkásipke ınnovasııa engizýge zor úles qosty. Sondaı-aq Q.Sátbaev maman daıarlaýdaǵy ǵylymı mektepterdiń negizin qalady. Sonyń arqasynda elimizde ınjener, mehanık, metallýrgterdi daıarlaýǵa baǵyttalǵan joǵary oqý oryndary men zerthanalar paıda boldy.
«Allur» joǵary ınjenerlik mektebi 2022 jyly Qostanaıdaǵy avtomobıl zaýytynyń bazasynda quryldy. Basty maqsaty – zamanaýı biliktilikke ıe ınjenerlerdiń jańa býynyn daıarlaý. Mektep lokalızasııa, ımportty almastyrý jáne ınnovasııalyq tehnologııalyq sheshimderdi engizý máselelerin sheshýge ǵylymı qoǵamdastyqty tartady.
«El Prezıdenti ozyq tehnologııalarmen jumys isteı alatyn jáne ınnovasııalyq sheshimderdi engizýge qabiletti joǵary bilikti kadrlardy qalyptastyrý mańyzyn birneshe ret atap ótken bolatyn. Joǵary ınjenerlik mekteptiń strategııasy memlekettik saıasattyń barlyq negizgi tezısterin qamtıdy. Bul, atap aıtqanda, dýaldy oqytý arqyly teorııa men praktıkany biriktirý, dıplomdyq jobalardy naqty óndiristik mindettermen baılanystyrý, halyqaralyq áriptestik ornatý jáne jas mamandarǵa qoldaý kórsetý. 2022 jyly ınjenerlerdi daıarlaýdyń ulttyq modeli iske qosylǵannan beri 300-den astam stýdent osy baǵdarlamamen oqýyn aıaqtady. Búgingi tańda túlekter biliktiligin joǵary deńgeıde kórsetip keledi», dedi JIM basshysy Sánııa Imentaeva.
Adam kapıtalyn damytýdaǵy josparlar
JIM elimizde alǵash ret ındýstrııa 4.0 qajettiligine sáıkes adam kapıtalyn qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan strategııany júzege asyrady. Basty mindetterdiń biri – daryndy jastardy tartatyn aımaqtyq joǵary oqý oryndary bazasynda ınjenerlik keńistik qurý. Sonymen qatar «Allur» avtokólik kompanııasynyń JIM ındýstrııa salasyna ınjenerlik-tehnıkalyq kadrlardy daıarlaýdyń ulttyq úlgisin kórsetetin baǵdarlamalyq qujattyń tujyrymdamasyn ázirledi. Aıgúl Ahmetovanyń aıtýynsha, osy bastama aıasynda sıfrlyq ekonomıkanyń syn-qaterine baǵdarlanǵan baǵdarlamalardy ázirleý, iske asyrý, tájirıbe almasý úshin ınnovasııalyq alańdar uıymdastyrý, zertteý jáne ázirlemelerge ınfraqurylym qurý, onyń ishinde sıfrlyq zerthanalar, robottehnıka ortalyǵy men jasandy ıntellektini zerdeleý platformalaryn qurý josparlanyp otyr.
Injenerlik keńistikti qalyptastyrý birneshe maqsatqa qol jetkizedi. Birinshiden, ónerkásiptik kásiporyndardy sıfrlandyrý men jańǵyrtýdy jedeldetedi. Bul ınnovasııalyq tehnologııalardy engizý arqyly ekonomıkanyń básekege qabilettiligin arttyrýǵa yqpal etedi. Al, saıyp kelgende, joǵary bilikti mamandardy daıarlaý elimizdiń turaqty tehnologııalyq damýyna jaǵdaı jasaıdy.
