24kz saıty habarlaǵandaı, sharaǵa elimizdiń adam quqyǵy boıynsha komıssııa músheleri men Birikken ulttar uıymynyń adam quqyqtary jónindegi arnaıy ókilderi qatysty. Halyqaralyq quqyq qorǵaýshylar Qazaqstannyń azaptaýǵa qarsy kúres salasyndaǵy jetistikterin atap ótti.
Túrmelerde sottalǵandardy azaptaıtyndarǵa jaza qatańdatyldy. Endi taraptar arasynda ózara kelisimge kelýge, shartty túrde merziminen buryn bosatýǵa, raqymshylyq jasaý syndy áreketterge jol berilmeıdi. Osyǵan deıin 5 jylǵa deıin, eger jábirlenýshi qaıtys bolǵan jaǵdaıda 10 jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrý qarastyrylyp kelse, endi merzim kemi 12 jylǵa uzardy. Osylaısha, Qazaqstan «nóldik tózimidilik» qaǵıdatyn qatań ustanady.
«Aldymen azaptaý isin quzyretti memlekettik organ – prokýratýra tergeıdi. Ekinshiden, ártúrli jabyq mekemelerge 45 myńnan astam beınekamera ornatyldy. Úshinshiden, eń basty nárse – túrme medısınasy Ishki ister mınıstrliginen Densaýlyq saqtaý mınıstrligine ótti. 2023 jyly azaptaý faktileri boıynsha aryz shaǵymdar eki ese azaıǵan. Sońǵy bes jylda 165 laýazymdy tulǵa azaptaý áreketi boıynsha qylmystyq jaýapqa tartylǵan. Onyń 80%-i bas bostandyǵynan aıyryldy», deıdi QR adam quqyqtary jónindegi ýákili Artýr Lastaev.
Eýropalyq qoǵamdyq quqyq uıymy delegasııasynyń basshysy Georgıı Papadatostyń aıtýynsha, Qazaqstanda azaptaýǵa qarsy kúres salasynda jumystyń júıeli ekeni baıqalady.
«Tanystyrylym mazmuny unady. Biz Qazaqstandaǵy azamattyq qoǵamnyń ınstıtýttaryn nyǵaıtýǵa tyrysyp jatqanyn bildik. Bul reformalar óte mańyzdy. Azaptaýǵa qarsy kúres salasynda jumystyń júıeli ekenin kórdik. Elimizde qylmystyq áreketterdiń aldyn alýǵa qatysty ulttyq mehanızm bar. Quramynda 20 óńirden 105 maman tartylǵan. Olar quqyq qorǵaýshylar, dárigerler, tárbıeshiler jáne áleýmettik qyzmetkerler. Azaptaý faktilerin anyqtaý úshin túrmelerge barady. Nátıjesinde 3 myńnan asa derekti anyqtaǵan. Osylaısha, Qazaqstan quqyq qorǵaý organdaryndaǵy ishki baqylaýdy taǵy da kúsheıtýge nıetti. Túrmelerdegi azaptaý men qatygezdikke qarsy kúres sharalaryn odan ári jalǵastyra bermek», deıdi ol.
«Barshaǵa ádildik» úkimettik emes uıymynyń atqarýshy dırektory Sharof Azızov adam quqyqtary jónindegi komıssııa azaptaýlardyń aldyn alýda ǵana emes, sondaı-aq osy qylmystardy jasaǵandardy jazalaýda da adaldyq pen jaqsy ilgerileýshilik tanyta alǵanyn atap ótti.
Sonymen qatar Ulttyq ál-aýqatqa járdemdesý qorynyń dırektory Úsen Súleımenniń aıtýynsha, Sońǵy birneshe jylda áleýmettik salanyń, azamattyq qoǵamnyń pikirleri men usynystaryna negizdelgen jáne halyqaralyq konvensııalardy eskere otyryp, kóptegen zańdar qabyldandy.
«Biz halyqaralyq konvensııalarǵa negizdelgen bul jumysty jalǵastyryp, odan keıin Ortalyq Azııada alǵa jyljytqymyz keledi», deıdi ol.