Onyń aıtýynsha jaqyn arada tokenızasııalanǵan quraldar boıynsha birneshe pılottyq joba iske qosylady.
«Elimizdiń qarjy naryǵynda jasandy ıntellekt, blokcheın, Open API tehnologııalary engizilip jatyr. Qarjylyq ekojúıeler men marketpleıster damyp keledi. KYC (Know Your Customer) prosedýralaryn qoldana otyryp, sharttardy qashyqtyqtan jasaý, shottardy ashý jáne basqarý múmkindigi qarastyrylǵan.
Bul oqıǵa qazaqstandyq kapıtal naryǵyn damytýdaǵy mańyzdy qadam ǵana emes, sonymen qatar Ortalyq Azııa men Taıaý Shyǵystyń búkil óńiri úshin jańa perspektıvalar ashady», dedi QNDRA ókili.
Onyń aıtýynsha, qarjy sektory eldiń ekonomıkalyq ósýin yntalandyrýda mańyzdy ról atqarady. Qarjy uıymdary aktıvteriniń jalpy kólemi JIО́-niń 55%-yn qurap, 134 mlrd dollarǵa jetti.
Qazaqstannyń baǵaly qaǵazdar naryǵy da senimdi ósýde jáne odan ári damý úshin jaǵdaı jasaıtyn qolaıly ınfraqurylymy bar.
«Sońǵy bes jylda aksııalar naryǵy 40%-ǵa ósti, al ony kapıtaldandyrý 63 mlrd dollarǵa jetti, bul eldiń JIО́-niń 26%-yn quraıdy. Shyǵarylǵan korporatıvtik oblıgasııalardyń jalpy kólemi 26 mlrd dollarǵa jetip, JIО́-niń 11%-yn qurady.
Ortasha alǵanda jyl saıyn naryqqa 30-ǵa jýyq jańa aksııalar men oblıgasııalar emıtentteri shyǵady. Al KASE-niń saýda tizimindegi quraldardyń jalpy sany 1 904-ke jetti» dedi QNDRA ókili.
Bankterdiń qor naryǵynda bolý múmkindikteriniń keńeıýi bólshek ınvestorlardyń aıtarlyqtaı ósýine ákeldi, olardyń shottarynyń sany 3,5 mln-ǵa jetkeni osyǵan deıin aıtylǵan. Búgingi kúni negizgi ınstıtýsıonaldyq ınvestorlar ınvestısııalyq portfeli 63 mlrd dollarǵa jetken bankter, saqtandyrý uıymdary, Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qory jáne endaýment qorlar bolyp tabylady.
«Munyń bári mańyzdy ınvestısııalardy sińirý úshin ishki ınvestorlyq bazanyń áleýetin kórsetedi.Sońǵy birneshe jyl ishinde «KEGOC», «Qazatomónerkásip», «QazMunaıGaz» jáne «Air Astana» ulttyq kompanııalarynyń IPO-laryna jergilikti ınvestorlar tarapynan joǵary qyzyǵýshylyqtyń bolýy da buǵan dálel bola alady. Ishki suranys usynystan 1,5 eseden 2 esege deıin asyp tústi», dedi M. Hadjıeva.
M. Hadıjıeva aıtyp ótkendeı, qor naryǵynyń ótimdiligin ulǵaıtý jáne nátıjesinde FTSE jáne MSCI reıtıngterindegi Qazaqstannyń pozısııasyn «Emerging Markets» deńgeıine deıin jalǵastyrý boıynsha belsendi jumys istep jatyrmyz. Iri memlekettik kásiporyndardy jekeshelendirý baǵdarlamasy da osyǵan baǵyttalǵan. Bıyl «QTJ», «QazaqGaz» jáne «Samuryq-Energo» sııaqty taǵy úsh memlekettik kompanııanyń IPO-syn ótkizý josparlanýda.
«Budan basqa, kompanııalardyń IPO-ǵa shyǵýyn yntalandyrý úshin memlekettik qoldaý kórsetýdiń túrli tetikteri, sondaı-aq baǵaly qaǵazdardy ishki ornalastyrý úlesin 20%-dan 50%-ǵa deıin ulǵaıtý qaralýda.
Qor naryǵynyń ınfraqurylymy týraly aıtatyn bolsaq, saýda-klırıngtik júıelerdi tolyq jańǵyrtý júrgizildi. Klırıngtiń jáne ortalyq kontragenttiń fýnksııalary jeke uıymǵa – kapıtaly shamamen 19 mln dollardy quraıtyn KASE klırıngtik ortalyǵyna bólindi. Bul ortalyq kontragenttiń qyzmetterin tek KASE quraldary boıynsha emes, sondaı-aq basqa bırjalyq jáne bırjadan tys naryqtardyń, onyń ishinde taýarlyq bırjalardyń quraldary boıynsha kórsetýge múmkindik beredi», dep aıtyp ótti QNDRA ókili.
Búgingi kúni qor naryǵynyń ınfraqurylymy ınfraqurylymdyq uıymdardyń qyzmetin retteýdiń eń úzdik tájirıbesine, onyń ishinde IOSCO standarttaryna sáıkes keledi dep aıtýǵa bolady.
2023 jyly Dúnıejúzilik Banktiń sarapshylary júrgizgen FSAP baǵalaýynyń nátıjeleri boıynsha Qazaqstannyń qor naryǵynyń rettelýi men ınfraqurylymy «Solid» dep belgilendi.
«Biz baǵaly qaǵazdar naryǵyna ǵana emes, sondaı-aq sıfrlyq aktıvtermen saýda jasaýǵa ózara qoljetimdilikti qamtamasyz etý maqsatynda Tabadul Digital Hub-qa qatysýshy eldermen yntymaqtastyqty kúsheıtetin bolamyz.
Bizdiń yntymaqtastyq barlyq qatysýshylardy jańa ınvestısııalyq múmkindiktermen qamtamasyz ete otyryp, barynsha ıkemdi jáne ınnovasııalyq qarjylyq ekojúıe qurýǵa yqpal etetin bolady» dedi M. Hadıjıeva.
