Ekonomıkalyq qıyndyqtar men sıfrlyq transformasııa jaǵdaıynda qazaqstandyq kásipkerler bıznestegi jyldam ózgeretin erejelerge beıimdelýge májbúr, sebebi básekelestik kompanııalardyń tabysqa jetýinde negizgi faktorǵa aınalyp keledi. Bul kompanııalar jańa jumys oryndaryn ashyp, naryqtyq ınnovasııalyq damýǵa úles qosady.
Degenmen, kóptegen kásipkerlerdi basqa da suraqtar mazalaıdy:
• «Básekelestikpen tıimdi kúresýdiń joldary qandaı?»
• «Naryqta biregeı oryn alý úshin ne isteý kerek?»
• «Kapıtaldy kóbeıtýge qandaı ınnovasııalyq tásilder kómektesedi?»
• «Bıznesti avtomattandyryp, halyqaralyq naryqqa qalaı shyǵýǵa bolady?»
Tájirıbe kórsetkendeı, bul máselelerdi óz betinshe sheshý óte qıyn. Sebebi árbir kásipker tek qatań básekelestik jaǵdaıynda ómir súrýmen shektelmeı, sonymen qatar operasııalyq jáne strategııalyq mindetterdi sheshýge, basqarýshylyq daǵdylardy meńgerýge, qarjy, marketıng, memlekettik satyp alý, óndiris jáne basqa da salalarda kásibı maman bolýǵa tıis.
Bul mindetterdi sheshý úshin tereń bilim men mol tájirıbe qajet, al olar tek ýaqyt óte kele, qatelikter men synaqtar arqyly keledi. AQSh, Fransııa, Germanııa, Japonııa, Ońtústik Koreıa, Sıngapýr jáne Qytaı sııaqty damyǵan ekonomıkaly elderde bul máseleler mentorlar (nastavnıkter, koýchtar) arqyly sheshiledi. Olar kásipkerlerge syrttaı baǵa berip, óz tájirıbelerimen bólisý arqyly bıznestegi kedergilerdi jeńýge, kásibı mamandar tobyn qalyptastyrýǵa, strategııalyq oılaý qabiletin damytýǵa kómektesedi.
Qazaqstanda da bul baǵyt damyp keledi. Sońǵy jyldary otandyq mentorlar men koýchtardyń sany artyp, olardyń tájirıbesi men bilimderi kásipkerlerge naqty nátıje berýde. Solardyń biri – halyqaralyq deńgeıde tanylǵan koých, motıvator jáne kásipkerlik boıynsha sarapshy Amanjol Rysmendıev. Ol bıznes salasynda 17 jyldan astam ýaqyt jumys istep keledi. Onyń avtorlyq kýrstary men semınarlaryna 200 myńnan astam tyńdaýshy qatysyp, kásibı bilim men motıvasııa aldy.
Bıznes psıhologııasy, kóshbasshylyq jáne kásipkerlikke arnalǵan kitaptary 300 myńnan asa danamen taralyp, qazaq tilindegi iskerlik ádebıettiń qalyptasýyna úlken úles qosty. Sonymen qatar, YouTube platformasynda jaryq kórgen «Bıznesmen» teleserıaly ár bóliminde 2 mıllıonnan astam kórermen jınap, kásipkerlik mádenıetti tanymal etýge tyń serpin berdi. Amanjol myrza AQSh, Sıngapýr, Reseı, Ýkraına jáne Taıaý Shyǵys elderinde trenıngter ótkizip, qazaqstandyq kásipkerlerge jahandyq tájirıbelermen tanysýǵa múmkindik jasap keledi. Onyń kásibı eńbegi joǵary baǵalanyp, Qazaqstan Respýblıkasy tarapynan birqatar memlekettik jáne resmı marapattarǵa ıe bolǵan.
Qazaqstandaǵy bıznes ortasynyń básekege qabiletti bolýyna tek memlekettik qoldaý nemese zańnamalyq ózgerister emes, osyndaı praktıkalyq bilim men motıvasııa beretin kóshbasshylardyń eńbegi de úlken úles qosady. Olar arqyly kásipkerler shynaıy nátıjege qol jetkizedi, ári elimizdegi kásipkerlik mádenıet jańa sapa deńgeıine kóteriledi
