Másele • 26 Sáýir, 2025

Poshta jumysy qalaı ózgeredi?

180 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Tutynýshy tańdaýynyń ózgerýi, elektrondyq kommersııaǵa sura­nystyń artýy áserinen jahandyq poshta ındýstrııa­sy transformasııa úderisine ilesip, operatorlar árqalaı jyldamdyqpen, ártúrli tabystylyq dárejesimen jańa jaǵdaıǵa beıimdelip jatyr. Soǵan saı elimizdiń poshta júıesi logıstıka men ınfraqurylymnan bas­tap klıenttik servıs pen usynylatyn qyzmetterge deıingi barlyq aspektini qozǵaıtyn eleýli ózgeris qarsańynda tur.

Poshta jumysy qalaı ózgeredi?

Infraqurylymǵa av­to­mat­tan­dyrý deń­geıiniń tómendigi, paıdalanýshy qajettiligine jet­kiliksiz baǵdarlaný sııaqty túıtkilder qosyl­sa, poshta je­lisiniń qalyp­ty ju­mysy irkiledi. Búginde teh­nı­­kalyq jańarý kóbine orta­lyq aımaqtardy qam­tıdy. Sonyń saldarynan, posh­ta baılanysy ınfra­qu­ry­ly­mynyń damýyn­daǵy árkel­kilik tutynýshylardyń bir bó­li­giniń poshta qyzmeti salasynan túsip qalýyna ákeledi. Iri qa­la­lar­da jaǵdaı edáýir ońdy bol­ǵa­nymen, eli­mizdiń shalǵaı jer­le­rindegi posh­talar áli jańǵyr­týǵa zárý.

Qazir eldegi barlyq 2 myń aýyldyq poshta bólimsheleriniń 37%-y (773) turǵyndary 2 myń adamnan az aýyldarda orna­lasqan. Osyǵan baılanys­ty bólimshelerdiń jumysy da tıimsiz bolyp otyr. «Qaz­posh­­tanyń» materıaldyq-teh­nıkalyq bazasynyń jaı-kúıi de jiti nazar aýdarýdy qajet etedi. Mysaly, jyljymaıtyn múlik ny­sandary ortasha eseppen 65%-ǵa tozǵan, 375 nysan ótken ǵasyrdyń 70-jyldarynda paıdalanýǵa beri­l­gen. Ulttyq operatordyń teńgerimindegi kólik quraldarynyń 2,1 myń birliginiń 25%-y (540) esepten shyǵarýǵa jatady. HQKO, bank fýnksııalaryn qatar oryndap otyrǵan poshta bólimshesi aýyldyq jerlerde strategııalyq mańyzǵa ıe. Keıbir poshta bólimsheleri tipti bılet kassalarynyń rólin atqa­ra­dy. Memlekettik qyzmet kór­­setý jobasy aıasynda 200 eldi mekende aýyldyq poshta baılanysy bólimsheleri arqyly: anyq­ta­malar, áleýmettik sıpat­ta­ǵy túrli járdemaqylardy resimdeý, múmkindigi shekteýli jandardy tehnıkalyq-kómekshi quraldarmen qam­tamasyz etýge ótinishter, son­daı-aq azamattyq hal aktilerin tir­­­­­keý, bilim, sport jó­ninde 40-tan asa memlekettik qyz­met túrin alýǵa múmkindik bar.

Osy rette bıyldan bastap Poshta zańnamasyna engizilgen tú­zetý­lerdiń basym bóligi posh­ta júıesin jańǵyrtýǵa, qyzmet sapasyn arttyrýǵa baǵyttalyp, shalǵaı aýyldarda poshta bólim­sheleriniń jumys isteýin qam­ta­masyz etetin erejelerdi qaras­tyr­ǵan. Zań aıasynda poshta operatory ákimdikterdi poshta baılanysy bólimshele­riniń jabylýy týraly aldyn ala habarlaýǵa mindetti. Bul rette ákimdikterge poshta baılanysy bólimshelerin saqtaýǵa járdemdesý sharalaryn kórsetýge qatysty quzyret beriledi. Sonymen qatar «Qaz­posh­tanyń» medısınalyq preparattar men buıymdardy jet­kizýmen, saqtaýmen aınalysý quqyǵy zańnamalyq deńgeıde bekitildi. Bul bastama qashyqtaǵy turǵyndarǵa dári-dármektiń, jeńil­dikterdiń qoljetimdiligin jaq­sartý maqsatynda qabyl­danyp otyr.

Poshta júıesindegi ózgerister dástúrli, jańa kommýnıkasııa tásilderi arasyndaǵy tepe-teń­dik­ti qamtamasyz ete otyryp, qo­ǵam­nyń zamanaýı úrdisteri men qajettilikterin belgileıdi. Qazir dástúrli hattarǵa degen qyzyǵýshylyq qaıta jandana bastady. Elektrondy poshtany, áleýmettik jelilerdi jappaı qoldaný úrdisinde qarym-qaty­nas tásilderi aıtarlyqtaı ózgergenimen, ǵasyrlar boıy mádenı almasýdyń mańyzdy ból­sheg­i bolǵan dástúrli poshtanyń qoǵam ómirindegi orny erekshe. Kóp adamǵa qolmen jazylyp, júrekke jetken mátin vırtýaldy balamalardan áldeqaıda qundy. Poshta arqyly keletin hat-habar, merzimdi basylymdardy jetkizý qyzmetteri qysqaryp jatsa da, olar qashanda suranysqa ıe. Mysaly, byltyr elimizde 25 mıllıondaı baspa hat jet­kizilgen. Iаǵnı qaǵaz hattar ásirese ınternetke qoljetimdiligi shekteýli aımaq­tarda ózektiligin saqtap otyr.

Ekonomıkalyq faktorlar­dy eskerip, shyǵyndardy ońtaı­landyrý maqsatynda tir­kel­me­gen hattar men kartoch­ka­lar­dy jınaýǵa arnalǵan poshta jáshik­teri joıylmaq. Dástúrli poshta jáshik­teriniń ornyna kóppáterli úılerde, basqa ǵımarattarda ornalastyrýǵa bolatyn poshtamattar engiziledi. Bul qyzmettiń qoljetimdiligin jaqsartý, hat-habarlardy alý qaýipsizdigin arttyrý maqsatynda qarastyrylǵan. Sol sııaqty «Poshta týraly» zańǵa engizilgen túzetý­ler­de paroldi (PIN-kodty) engizý arqyly quqyqty rastaýmen sálemdemeni úshinshi tulǵalarǵa tapsyrý múmkindigi, SMS nemese QR-kod arqyly verıfıka­sııa­sy bar posh­ta sálemdemelerin tabystaýdyń zamanaýı tásili kózdeledi.

Sońǵy jańalyqtar