Mádenıet • 30 Maýsym, 2010

NÁZIK ÚN TERBEP DALANY

624 ret
kórsetildi
7 mın
oqý úshin

Elorda kúni qarsa­ńyn­da “Alıans Bank” jurt­shy­lyqqa erekshe syı ázir­ledi. Prezıdenttik máde­nıet ortalyǵynda áıgili skrıp­ka­shylar Arman Myr­­za­ǵa­lıev pen Anas­ta­sııa Hıt­rýk­tiń óner keshin uıym­das­tyrdy. Klassı­kalyq aspap­ta oryndaý­shy­lardyń mere­kelik sha­shýy 3 shildede al­maty­lyqtardy shat se­zimge bólep, Qurmanǵazy at­yn­daǵy Qazaq ulttyq kon­servatorııasynda jalǵa­sady desek, bul eldiń mádenı ómirindegi eleýli oqıǵalardyń biri bolyp qalaryna senim mol. Jas ta bolsa ataq-dańqtary Ame­rıka, Ulybrıtanııa, Reseı, Ispa­nııa, Germanııa, Ońtústik Koreıa sııaqty taǵy da basqa birtalaı ór­kenıetti elderdiń nazaryn aýdartqan skrıp­kashylar Arman Myrzaǵalıev pen Anastasııa Hıtrýk qosylyp konsert beredi eken degen habardy estigen jurt qalaıda osy keshti qalt jiberip almaýǵa tyrysqan. Shara “Solıster akademııasy” memlekettik kameralyq orkestri súıemeldeýimen ótti. Álemge áıgili skrıpkashylardan Aıman Musaqojaeva, Marat Beı­senǵalıev syndy tarlandardy jurt jaqsy biletin edi. Arman aty shet-eldik tyńdarmanǵa etene tanys desek te, óz elinde kóp estile qoımaǵan tyń esim bolǵandyqtan, áńgimeni áýeli osy mýzykanttan bastaǵanymyz jón shyǵar. 1986 jyly Almatydan bilim qýyp, Reseıge attanady. Áýeli Más­keýge toqtaıdy. Máskeýdiń aty – Máskeý. Mundaǵy mektepten dáris alý degen sóz álemdik sahnany ba­ǵyndyrýdyń baspaldaǵy degenmen bir­deı. Degenmen, ol munymen shek­telmeıdi. Jas qazaq muhıttyń arǵy jaǵynan  bir-aq shyǵady. Baıseıitova atyndaǵy mektep pen Chaıkovskıı atyndaǵy konservatorııanyń túlegi týǵan jerden alysta júrip, ondaǵan eldiń sahnasynda Levon Ambar­sý­mıan, Jozef Sılverstaın, Alek­sandr Knıazev, Ivrı Gıtlıs syndy ónerdiń iri ókilderimen qatar óner kórsetip, birtalaı halyq­aralyq kon­kýrstardyń laý­reaty ata­nady. Jas mýzy­kant óner tarıhyna óziniń óshpesteı órnegin qosyp, 2001 jyly Otanǵa oralǵaly jurt bul óner­­pazdyń óne­rine óte qyzyǵýshylyqpen úńilýde. Ol búginde Bos­tonda tu­rady. Alaıda, qazaqtyń qara balasy qaı elde, qandaı qalada tursyn, biraq qa­zaq­tyń atyn shy­ǵaryp, qa­zaqtyń bala­synyń talantyn pash etip júrse, nege maq­tanbasqa?! Týǵan jer degende júregi elji­remeıtin jan bar ma, sirá. Perzenti retinde ár adamnyń oǵan ishinen arnaıtyn erekshe bir jyly úni bolýy kerek qoı. Arman sol úndi skrıpka tilimen túıindep bergen sııaqty bol­dy. Klassıkalyq mýzykanyń qazirgi kezeńmen úılesetin tyń úlgisin oılap tabýǵa tyrysty. “Remı” trıosyn qurýdaǵy maqsaty osy bolatyn. О́zi skrıpkada, Erlan Mansurov pıa­nı­noda, Alekseı Naıdenov vıolonchel­de oınaıdy. Bir qyzyǵy, úsheýi úsh elde turyp jatyr. Konserttik baǵ­darlamalarǵa jan-jaqtan jumyla ketýi “Remı” kókjıegin keńeıtip, ózde­riniń jeke albomyn bastyryp shyǵarǵan. Arman osy trıony halyq­aralyq shyńnyń ushyna ornyqtyr­sam dep armandaıdy. Gaýhar Myr­za­bekova jetekshilik etetin “Qazaqstan kameratasy” memlekettik ansamblimen kezinde birge ótkizgen óner keshiniń áseri áli túgel tarqap úlgermegen. 1999 jyly AQSh-taǵy qazirgi zamanǵy mýzykaǵa arnalǵan VI ha­lyqaralyq festıvalde laýreat atan­ǵan ol on bes jyldan astam ýaqyttan beri Bostonda turyp jatqanmen, týǵan jerge at basyn jıi buryp, endi mine, elorda tórinde qala kúni merekesine laıyqty shashýyn túıip kelipti. Klassıkalyq mýzykanyń jańǵyrǵan tynysyna ilesý ekiniń biriniń batyly jete bermeıtin qadam ekenin Arman osy keshte óz ónerimen aıqyn kórsetip berdi. Klassıkany qazirgi yrǵaqpen, jartylaı estra­dalyq, jartylaı djazben oryndaýǵa kimniń táýekeli jetedi? Bah shyǵar­malaryna HHI ǵasyr boıaýyn qosyp, álem klassıkasyna qaıtalanbas órnek tókken Armannyń adymy osy sharamen shektelmeıtin túri bar. Mad­rıd, London, Seýl, Leıpsıg, Býda­pesht, Máskeý sahnalarynyń shymyl­dyǵy ol oryndaǵan týyn­dylar rý­hy­men jelpingen. Iosıf Sılverstaın, Ivrı Gıtlıs, Gerıng Sherıng, Fran­ko Gýllı, Gıdon Kre­mer ónerine bas ıip, Leon Kır­shner, Menahem Pres­sler, Andrash Kısh, Rafael Hıl­lıer, Aleksandr Brýsılovskıı syndy qazirgi zamanǵy ártistermen shyǵar­mashylyq baıla­nysta jumys isteýi oǵan qus qana­tyndaı shabyt bitirip, asqaq shyńǵa jetýge talpyndyrǵan. О́nerge segiz jasynan bastap qu­martqan Anastasııanyń asqan shyńy da alasa emes. AQSh, Avstralııa, Bol­garııa, Fransııa, Italııa, Reseı, Brazılııa, Lıtva syndy elderdiń belgili orkestrlerimen qosylyp, Klod Bardon, Svılen Semenov, Han­ný Lıntý men Saýlıs Sondeskıs sııaqty álemge áıgili dırıjerlermen óner kórsetýi bul esimniń skrıp­kashylar arasynda qandaı bedelge ıe ekenin aıqyndasa kerek. Ol Bol­ga­rııanyń “Sala”, Fransııanyń “Opera d, Avignon et des Payes deVaucluse”, “Theatre du Cavaillon”, Italııanyń “Teatro Karlo Fenıche”, Reseıdiń “Ermıtaj”, Shveısarııanyń “Salons de Muique” syndy dúnıe júzine máshhúr mádenıet oshaqtarynda, fes­tıvalderde ózine jurtty súısinte bildi. Aleksandr Brýsılovskıı, Iýrıı Gandelsman, Davıd Korevaar, Tasso Adamopolos, Mark Peskanov, Frankýa Salk, Tatıana Vasılevna, Vladımır Vınnıtskıı, Denıel Propper, taǵy da basqa qazirgi zaman­ǵy kameralyq mýzykanyń tanymal jandarymen terezesin teń ustap, umyt bolyp kete jazdaǵan nemese buryn-sońdy eshkim barmaǵan tyń taqyryptardy tabýymen erekshe­le­nedi. “Alıans Bank” aksıonerlik qoǵamynyń Astana kúni qarsańynda jurtqa eski men jańanyń toǵysýynan turatyn osyndaı erekshe mýzykalyq syı ázirleýi tegin emes. Qos skrıp­kashy álem klassıkasynyń jaýhar­laryn qazirgi zaman únimen múltiksiz jetkizdi. Halyq baǵalaıtyn rýhanı qazyna qashanda kóne tamyrdyń boıyna jańa lep qosýmen dúnıege ke­letini belgili. Arman men Anas­tasııa óneriniń osy baǵytqa qaraı kóbirek oıysýy súısintedi. Árıne, mýzykalyq injý-marjandardyń bastapqy qasıeti eshqashan joǵalmaq emes. Biraq ýaqyt órnegimen olar óz­gergen túrde, jańǵyrǵan úlgide ara­myzǵa qaıta oralyp kelip otyratyny kóńildi kógoraıǵa jeteleıdi. Keshtiń kózdi ashyp jumǵansha tez óte shyq­qanyn qos mýzykanttyń sol joldaǵy eńbekteriniń baıandy jemisi dep baǵalady jurt. Qarashash TOQSANBAI.

Sońǵy jańalyqtar

Myqty teńge ekonomıkany nege qoldamaıdy?

Ekonomıka • Búgin, 22:31