Baıqaý • 22 Mamyr, 2025

Júzden júırikter anyqtaldy

20 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Qazaqstannyń halyq ártisi, áıgili ánshi Mádenıet Eshekeevtiń qurmetine «Qazaqtyń dara daryny» atty I respýblıkalyq dástúrli ánshiler baıqaýy ótti. Eshekeevtiń ekpindete, egildire salǵan ánderi Borodýlıha aspanynda qalyqtady.

Júzden júırikter anyqtaldy

Baıqaý qarsańynda «Búlkilder ánge salsa kómeıi...» atty kitaptyń tusaýkeser rásimi jasaldy. Eldiń túkpir-túkpirinen kelgen 30-ǵa jýyq ónerpaz dástúrli án janrynda baq synady. Oǵan Ramazan Stamǵazıev, Tolǵanbaı Sembaev, Erbol Aıtbaev, Erkin Shúkiman, Erlan Rysqalı, Mediǵat Manapov syndy elimizge belgili óner maıtalmandary qazylyq jasady.

Án óneriniń maıtalmany Mádenıet Eshekeev 1934 jyly burynǵy Semeı oblysy Borodýlıha aýdany Qurmanqoja aýylynda dúnıege kelgen. Áýeli aǵasy Juqabaıdan tálim alyp, áıgili Júsipbek Elebekov, Manarbek Erjanov sekildi ánshilerdi tyńdap ósedi.

«2017 jyly Qurmanǵazy atyndaǵy Qazaq ulttyq konservatorııasynda M.Eshekeevke arnap respýblıkalyq konferensııa, úlken gala-konsert uıym­dastyrylyp, dombyrasy Yqylas Dúkenuly atyndaǵy Halyq aspaptar mýzeıine qoıyldy. «Surjekeı» atty án jınaǵy qurastyryldy. Bıyl osy jınaqty ustazymyzdyń 90 jyldyǵy qarsańynda shákirti Tolǵanbaı Sembaev ekeýmiz ánshiniń oryndaýyndaǵy keıinnen el ishinen tabylǵan ánderin jáne ol týraly maqala, suhbattardy tolyqtyryp, «Búlkilder ánge salsa kómeıi...» degen atpen qaıta jaryqqa shyǵardyq», deıdi shákirti, ánshi Erkin Shúkiman.

Mádenıet Eshekeev – áıgili J.Ele­bekovtiń alǵashqy shákirtteriniń biri. Onyń repertýarynan qazaq halyq ánderimen birge Birjan sal, Aqan seri, Abaı, Jaıaý Musa, Balýan Sholaq, t.b. halyq kompozıtorlarynyń ánderi keń oryn aldy. Ásirese Eshekeevtiń ózine ǵana tán ánshilik mánerin aıqyn tanytatyn, onyń erekshe naqysh-boıaýmen oryndaıtyn Abaı men Ásettiń ánderi, Balýan Sholaqtyń «Ǵalııasy», R.Elebaevtyń «Jas qazaǵy», S.Kárimbaevtyń «Aq erkesi» jáne halyq ánderi «Surjekeı», «Aqqum» jatady. Oryndaýyndaǵy týyndylar Qazaq radıosynyń altyn qorynda saqtalǵan.

«Sultanmahmut Toraıǵyrovtyń «Bir halyqtyń áni ketse, ádebıeti jesir qa­lady, sáni ketedi, sáni ketse jany ketedi. Qazaqty jansyz aǵash qy­lyp otqa jaqqylaryń kelmese, ándi saqtaý­dyń qamyn qylyńdar» degen sózi bar. Sondyqtan mundaı baıqaýlar kerek. О́lisi de, tirisi de dáriptelýge tıis. Má­denıet Eshekeev – qazaq án ónerin qyzǵyshtaı qoryp, kóziniń qarashyǵyndaı qorǵaǵan ánshi. Hal­qymyzdyń dástúrli mýzykasyn joǵary deńgeıge kótergen ónerpaz. Osy rette ánshiniń esimin eske alyp, nasıhattalýy – eldiktiń belgisi. Baıqaý joǵary deńgeıde ótti. Endi toqtap qalmaı, ári qaraı jalǵasa bergenin tileımiz», deıdi ánshi Erbol Aıtbaev.

Bıyl alǵash ret ótkizilgen baı­qaýdyń bas júldesin astanalyq Aıdos Sanııazbekuly ıelenip, jeńimpaz atandy. I oryn – Tańat Muqashev (Abaı oblysy), II oryn – Aıda Israıl (Almaty oblysy) jáne Sáýlet Amanǵazın (Abaı oblysy), III oryn – О́mirzaq Sheshhan (Kókshetaý qalasy), Uljan Ábilqasymova (Almaty qalasy), Madııar О́mirǵaly (Qaraǵandy oblysy). Álmaǵambet Qapsálámuly atyndaǵy arnaıy júldeni – Aıdan Baýyrjanov (Abaı oblysy), Aqylbaı Abaıuly atyndaǵy arnaıy júldeni – Maǵjan Ysqaq (Pavlodar oblysy), Borodýlıha aýdany ákiminiń arnaıy júldesin – Abdurrahmen Estaıuly (Almaty qalasy) ıelendi. Al Kámshat Qabykenova (Almaty oblysy), Damır Rahymberdıev (Taraz qalasy), Rústem Jú­sipov (Astana qalasy), Qýandyq Tóke­nov (Qaraǵandy oblysy), Jalyn Qunan­baı (Pavlodar qalasy) dıplomant atandy. Baıqaý jeńimpazdarynyń barly­ǵy qomaqty qarjylaı syılyq­tarmen marapattaldy.

Baıqaýdy uıymdastyrǵan Abaı ob­lystyq mádenıet, tilderdi damytý jáne arhıv isi basqarmasynyń basshysy Janjigit Omarhan qazylar men qaty­sýshylarǵa alǵys bildirdi. Kesh sońynda baı­qaýǵa qazylyq jasaǵan elimizge bel­gili ánshiler Mádenıet toıyna ánnen shashý shashty.

«Árbir qatysýshy óz ónerin úlken daıyndyqpen, jan-tánimen kórsete bildi. О́nerpazdardyń deńgeıi óte joǵary, bir-birinen qalyspaıdy. Sol sebepti olardyń ónerin baǵalaý, shyn myqtyny anyqtaý ońaıǵa soqpady. Degenmen «Kil júırikte kim júırik?» demekshi, dara shyqqan talanttar anyqtaldy. Baıqaýdyń uıymdastyrylý deńgeıi barlyq jaǵynan joǵary boldy», deıdi qazylar alqasynyń múshesi, ánshi Erlan Rysqalı.

 

Abaı oblysy 

Sońǵy jańalyqtar