Basylym • 22 Mamyr, 2025

Salmaqty oıdyń minberi

30 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Almatyda «Mysl» respýblıka­lyq qoǵamdyq-saıası jýrnalynyń 105 jyldyǵyna arnalǵan konferensııa ótti. Jıynda jýrnaldyń tarıhı mıssııasy, qoǵamdyq oı-pikirdiń damýyna qosqan úlesi jan-jaqty saralandy.

Salmaqty oıdyń minberi

Baıypty basylymnyń tarıhy 1920 jyldan bastalady. Osy ýaqyt aralyǵynda jýrnal «Izvestııa bıýro Kırkraıa», «Krasnyı Kazahstan», «Bolshevık Kazahstana», «Kommýnıst Kazahstana», «Partıınaıa jızn Kazahstana» atty túrli ataýmen jaryq kórdi. 105 jyldan beri 1 myńnan asa nómir shyǵaryldy, birneshe myń materıal jarııalandy. Avtorlarynyń deni belgili saıasatkerler, qoǵam qaıratkerleri, jazýshylar, ǵalymdar boldy. 105 jyldyq tarı­hynda «Mysl» jýrnalyna F.Savınskıı, M.Julanov, B.Býchkın, A.Hafızov, V.Molotov, F.Boıarskıı, A.Lo­gınov, F.Mıhaılov, A.Artemev, G.Shestakov, Á.Qalmyrzaev, S.Quttyqadam basshylyq etti.

«Qazaq gazetteri» seriktestiginiń bas dırektory Dıhan Qamzabekuly quttyqtaý sózinde ǵasyrlyq bel-belesterde jýrnaldy basqarǵan tulǵalar eńbegine toqtala kele, basylymda tarıhtyń úni tańbalanyp qalǵanyn, qazir parasatty oıdyń minberine aınalǵanyn aıtty. Jýrnaldyń shyǵar­mashylyq ujymyna arnaǵan quttyqtaý sózinde: «Ǵasyrdan astam tarıhy bar «Mysl» zııatkerlik minberdiń platformasyna aınaldy. Aqparattyq keńistikte sapaly kontentimen erekshelendi», dep baǵa berdi D.Qamzabekuly.

Táýelsizdik alǵannan keıin 1992 jyldan bastap basylym «Mysl» dep atala bastady. Bul rette ataýy ǵana emes, mazmuny da ózgerdi. Jańa táýelsiz memlekettiń qalyptasýy máselelerine kóbirek nazar aýdaryldy. Belgili qaırat­ker, 2006–2016 jyldar aralyǵynda jýrnal­dyń bas redaktory bolǵan Seıdahmet Quttyqadam maqalalarynyń birinde jazǵandaı, táýelsizdiktiń jańa dáýirinde jýrnal óziniń kelbetin túbegeıli ózgertti.

Keńes dáýirinde talap etilgendeı, ujymdyq úgitshi jáne uıymdastyrýshy bolýdy toqtatyp, shyn máninde qazirgi «Mysl» atty jańa basylymǵa aınaldy. Árıne, onyń mazmuny men materıaldaryn berý túbegeıli ózgerdi. Redaksııa basty nazaryn egemendikti, kelisim men turaqtylyqty nyǵaıtý, demokratııalyq úderisterdi damytý, adam quqyqtaryn saqtaý máselelerine aýdardy. Qazir ishki jáne syrtqy saıasat, elimizdiń damý strategııasyn nasıhattaý, shaǵyn jáne orta bıznesti jan-jaqty qoldaý, jastardy ınternasıonaldyq, patrıottyq jáne mádenı-adamgershilik tárbıeleý, sybaılas jemqorlyqqa jáne kúndelikti ómirdiń basqa da jaǵymsyz qubylystaryna qarsy kúres – basym taqyryptar.

Jýrnaldyń bas redaktory Asyl Saǵymbekovtiń aıtýynsha, bul basylym – elimizdiń rýhanı, ıntellektýaldyq tarıhynyń aınasy. Ǵasyrdan astam ýaqyt boıy jýrnal betinde kóterilgen máseleler, jarııalanǵan maqalalar qoǵamdyq pikirge serpin berip, sarapshylardyń qyzý pikirtalasyna túrtki boldy. «Mysl» jýrnaly – dáýirler únin jetkizgen, eldiń damý jolyndaǵy baǵyt-baǵdar bergen erekshe platforma. Bul is-shara – osy muraǵa taǵzym etý ǵana emes, sonymen qatar bolashaqqa jańa kózqaraspen qaraýǵa shaqyratyn mańyzdy kezeń», dedi A.Saǵymbekov.

Basylymnyń redaksııalyq keńesin­de  Oljas Súleımenov, Rollan Seısenbaev, Anatolıı Kım (Máskeý q.),  Klara Hafızova, Bolat Sultanov, Laıla Ahmetova, Saǵymbaı Qozybaev, Gúlnar Muqanova, Qabdýlsamıh Aıthojın, Valerıı Jandaýletov  syndy qaıratker tulǵalar, jazýshylar men ǵalymdar bar.

Kúni keshe 89 jasqa tolǵan qazaqtyń kórnekti aqyny Oljas Súleımenovtiń «Myslǵa» arnaǵan mereıtoılyq lebizin onyń úzeńgiles serikteriniń biri Valerıı Jandaýletov oqyp berdi. «Men Mysl jýrnalyn 105 jyldyq mereıtoıymen quttyqtaımyn. HH ǵasyr qazaq ultyn kitap oqıtyn ultqa aınaldyrǵan edi. Bir kezderi ádebıetshi mamandyq edi. Osy ǵasyrda ádebıet óz ornyn joǵaltyp aldy, biz kitap oqıtyn ult degen mártebemiz­den aıyrylyp qaldyq. Batyl sheshimder arqyly qazaq ultynyń kitap oqıtyn ultqa aınalýyna yqpal ete alamyz», deıdi O.Súleımenov.