Halyq qalaýlylary bul úrdisti alańdatarlyq dep sanaıdy. Olardyń pikirinshe, mektep ákimshiligi tek oqý-tárbıe úderisine jaýap beredi. Al sabaqtan tys ýaqytta oryn alǵan jaǵdaılar úshin bilim berý mekemeleriniń basshylaryn jazalaý – qısynǵa da, zańǵa da syımaıtyn sheshim.
«Erteń men de jumystan shyǵyp qalam ba? Negizsiz jaýapkershilikke tartylam ba?» degen qorqynysh muǵalimder men basshylardyń arasynda kúndelikti jaǵdaıǵa aınaldy», deıdi Erbolat Saýryqov.
Aýyldyq jerlerdegi ahýal odan da kúrdeli. Búginde shalǵaı aýyl mektepterinde dırektor men oqý meńgerýshisi qyzmetterine bilikti kadr tabý – úlken túıtkilge aınalǵan. Osyǵan baılanysty depýtattar bul máseleniń túp-tamyryna úńilip, zańnamalyq ózgerister arqyly júıeli sheshim shyǵarýdy usynady.
«Bizdiń kóterip otyrǵan máselemiz – tek kadr máselesi emes, bul – aýyl mektebiniń taǵdyry týraly másele. Eger aýyl mektebinde bilikti basshy bolmasa, onda aýyl balalarynyń bolashaǵyna da qaýip tónedi degen sóz».
Atalǵan máselege qatysty zańnamalyq bazaǵa kóz júgirtsek, «Bilim týraly» Zań mektep ákimshiliginiń tek oqý-tárbıe prosesine jaýapty ekenin anyqtaıdy. Al ata-analardyń jaýapkershiligi «Neke (erli-zaıyptylyq) jáne otbasy týraly» kodeks pen Ákimshilik quqyq buzýshylyq týraly kodekste qarastyrylǵan. Alaıda «Quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý týraly» Zańda kámeletke tolmaǵandardyń minez-qulqy men tártibine qatysty naqty ári tolyqqandy normalardyń joqtyǵy zańnamadaǵy olqylyq retinde baǵalanyp jatyr.
«Biz bul jaǵdaıdy quqyqtyq olqylyq dep esepteı otyryp, ony zańnamalyq turǵydan tolyqtyrý qajet dep sanaımyz», deıdi depýtat.
Osyǵan oraı, depýtattar Úkimetke bes naqty usynys joldap otyr:
Birinshiden, mektep dırektorlaryn sabaqtan tys ýaqytta bolǵan quqyqbuzýshylyqtar úshin jaýapqa tartýǵa bolmaıtyny jóninde resmı túsindirme berý.
Ekinshiden, «Bilim týraly» jáne «Quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý týraly» zańdarǵa túzetýler engizý.
Úshinshiden, kámeletke tolmaǵandardyń quqyqbuzýshylyqtarynyń aldyn alý tetikterin naqtylap kórsetetin jáne ata-analardyń jaýapkershiligin basa belgileıtin arnaıy normalardy zańmen bekitý.
Tórtinshiden, aýyl mektepterindegi kadr tapshylyǵyn boldyrmaý úshin pedagogterdiń quqyqtyq qorǵalýyn arttyrýǵa baǵyttalǵan júıeli sharalar qabyldaý.
Besinshiden, halyqaralyq tájirıbege súıene otyryp, sabaqtan tys jáne demalys ýaqytyndaǵy oqýshylardyń tártibi úshin ata-analardyń jaýapkershiligin naqtylaıtyn qosymsha normalardy ázirleý.
«Barlyq damyǵan elderde mektep basshylary tek oqý prosesi men resmı mektep is-sharalary aıasynda ǵana jaýap beredi. Basqa jaǵdaılarda, ata-analar tolyq jaýapty. Bul – ádiletti jáne tıimdi tásil», dep atap ótti fraksııa ókili.