Qoǵam • 04 Qazan, 2025

Bes myń jyldyq tarıhty baıyptaǵan

40 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Ultymyzdyń shejireli tarıhyn jańa qyry­nan tanytýda bes myń jyldyq jylnamany hatqa túsirgen antropolog ǵalym Orazaq Smaǵuldyń eńbegi eresen.

Bes myń jyldyq tarıhty baıyptaǵan

Ulttyq mýzeıde kórnekti antropolog-ǵalym, akademık Orazaq Smaǵuldyń 95 jas mereıtoıyna arnalǵan «Ǵasyr. Tulǵa. Ǵylym» atty dóńgelek ústel otyrysy ótip, kórme uıymdastyryldy.

Is-shara tizginin qolǵa alǵan Ulttyq mýzeı dırektory Berik Ábdiǵalıuly mereıtoı ıesiniń Qazaqstandaǵy antropologııa ǵylymynyń negizin qalaýshy ekenin aıta kele, qazaq halqynyń etnogenezi men tarıhı tamyryn aıqyndaýǵa súbeli úles qosqanyn atap ótti. Sonymen qatar Memlekettik keńesshi Erlan Qarın joldaǵan quttyqtaý hatyn oqyp berdi.

«Siz sanaly ǵumyryńyzdy tól shejiremizdi túgendeýge arnadyńyz. Halqymyzdyń shyǵý tegin zerdelep, tarıhı jadyn jańǵyrtýǵa zor úles qostyńyz. Teńdessiz eńbekter jazyp, jurtymyzdyń jylnamasy tereńnen tamyr tartqanyn ǵylymı turǵydan dáleldedińiz. Jarty ǵasyrdan astam ýaqyt zertteý júrgizip, jaryqqa shyǵarǵan «Qazaq halqy jáne ata tegi» atty kitabyńyz ulttyq ǵylymnyń asa qundy qazynasy sanalady. Búginde qajyrly eńbegińiz laıyqty baǵalanyp, elimizdiń qurmetine bólenip júrsiz. Ǵıbratty ǵumyryńyz ben óz isińizge degen adaldyǵyńyz óskeleń urpaqqa árdaıym ónege bolary sózsiz», degen Erlan Tynymbaıuly quttyqtaý hatynda.

Jıynda mereıtoı ıesiniń adamı bolmysy, ǵylymı murasy, antropologııa men etnologııa salasyna qosqan úlesi haqynda baıandamalar oqyldy. Atap aıtqanda, Saıası qýǵyn-súrgin qurbandaryn tolyq aqtaý jónindegi memlekettik komıssııanyń jobalaý keńsesiniń basshysy, zań ǵylymdarynyń kandıdaty Sabyr Qasymov ǵalymnyń óz halqy men ǵylymǵa adal qyzmet etýdiń úlgisine aınalǵanyn aıtsa, Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń dırektory, akademık Zııabek Qabyldınov Orazaq Smaǵuldyń ómiri men ǵylymı qyzmetiniń keıbir qyrlaryna toqtaldy. Basqa da baıandamashylar bilgir ǵalymnyń ártúrli eńbegi týrasynda jan-jaqty áńgime qozǵady.

Jıynda sóz alǵan akademık Darhan Qydyráli bire­geı eńbekti eldik deńgeıde laıyqty baǵalaý týraly oıyn jetkizdi.

«Qazaq halqy jáne ata tegi» atty kitap bes myń jyldyq tarıhymyzdy túgendep, elý ǵasyrdan beri úzilmeı kele jatqan shejiremizdi ǵylymı turǵy­da tujyrymdap bergen bolatyn. Qazir de Orazaq aǵamyz­dyń qolynan qalamy túsken joq. Búginde Áıteke bı týraly eki tilde kitap jazyp jatyr. Byltyr ǵana «О́mirimniń máni men sáni» degen kitabyńyz jaryq kórdi, osynda otyrǵan ǵalymdarymyzǵa aǵamyzdyń eńbekke toly ómiri ǵıbrat bolýǵa tıis dep oılaımyn. Júzge deıin aǵamyz áli talaı kitap shyǵarady dep senemiz. Álemde osylaı bes myń jyldyq tarıhyn túgendegen ult joq eken. Sondyqtan Orazaq aǵamyzben maqtanýymyz kerek. Menińshe, osy tarıhymyzdy tereńnen tanytqan kitap Memlekettik syılyqty alýy kerek dep oılaımyn», dedi ol.

Keleli keńesti túıindegen degdar antropolog qazaqtyń atategin zert­teýdegi izdenisteri týraly baıandap, sol jolda qol­daý kórsetken birtýar Qanysh Sátbaevtyń esimin saǵy­nysh­pen eske aldy. Sońynan is-sharany uıymdas­tyrǵan Ulttyq mýzeı ujymyna alǵys aıtyp, tabys tiledi.

Sońǵy jańalyqtar

Ulttyq mamandyqtar transformasııasy ortalyǵy qurylady

Jasandy ıntellekt • Búgin, 12:42