Pavlodar oblysynda munaı-hımııa ónimderiniń klasterin qurý jobalary sátti júzege asyp keledi. Buǵan deıin munaı zaýytynda júrgizilgen jańǵyrtý nátıjesinde kólik otynynyń sapasy K5 standartyna deıin kóterildi. «PMHZ» JShS jyl basynan beri 3 mln tonnaǵa jýyq daıyn munaı ónimderin tıegen. О́nerkásip josparly kórsetkishten aýytqymaı, óndiristi údete túsken. «PMHZ» JShS bas dırektorynyń mindetin atqarýshy Sergeı Petrýktyń aıtýynsha, jyldyń alǵashqy 8 aıynda kásiporyn 1044,4 myń tonna avtobenzın, 1281,2 myń tonna dızel otynyn. 136,8 myń tonna avıaotyn, 255,5 myń tonna munaı bıtýmyn, 249,6 myń tonna kóleminde jaǵatyn mazýt óndirgen.
«Energetıka mınıstrligi 2025 jylǵa bekitken óndiristik josparǵa sáıkes zaýytymyz 5,5 mln tonna munaıdy óńdep, 1581,9 myń tonna avtobenzın, 1844,5 myń tonna dızel otyny, 200,0 myń tonna avıaotyn, 366,0 myń tonna munaı bıtýmy, 455,7 myń tonna jaǵatyn mazýt shyǵarýǵa tıis. Bizde suıyltylǵan gaz da shyǵarylady, jyl basynan beri 182,4 myń tonnasy óndirildi. О́ndiristik tehnologııalarymyzda kidiris joq», deıdi kásiporyn basshysy.
Resmı derekterge súıensek, 2023 jyly kásiporyn naryqqa 4 mln 799 myń tonna daıyn munaı ónimderin jóneltti. Munaı ónimderiniń 95 paıyzy elimizde qalsa, ózgesi Reseı, Tájikstan, О́zbekstan, Qytaı elderine eksporttalǵan. Zaýyt syrtqy elderge, negizinen, munaı koksy men tehnıkalyq kúkirt jáne jaǵylatyn mazýtty eksporttaıdy. Al byltyr kásiporyn tuńǵysh ret rekordtyq kólemdegi 5,5 mln tonna munaıdy óńdep, zaýyttan 1 mln 607 myń tonna avtobenzın, 1 mln 849 myń tonna dızel otynyn, 236 myń tonna áýe kóligi otynyn, 321 myń tonna suıyltylǵan gaz shyǵarǵan. Ushaq otyny boıynsha óndiris – 16,5%, benzın – 3,5%, suıyltylǵan gaz óndirisi 3,5%-ǵa kóbeıe túsken.
Qazir Pavlodar oblysynda elimiz úshin biregeı joba – jylyna 100 myń tonna alkılat óndiretin alǵashqy zaýyttyń qurylysy júrip jatyr. Iske qosylsa, elimizdegi munaı óndirisi alkılatty oktandy arttyratyn komponent retinde paıdalanýǵa kóshedi. Mamandar bul otandyq otyn sapasyn arttyrýǵa jáne qorshaǵan ortaǵa zııandy áserdi aıtarlyqtaı azaıtýǵa múmkindik beretinin aıtady. Elimizde alkılat óndirisi joq. Al jobany iske asyrý K-5 (Eýro-5) eń qatań ekologııalyq standartyna jaýap beretin joǵary sapaly otyn óndirý jolyndaǵy mańyzdy qadam bolady. Ári ol elimiz ben taıaý shet memleketterdiń naryǵyn ushaq jáne kólik otynyna arnalǵan ekologııalyq taza joǵary oktandy komponentpen qamtamasyz etedi.
«Alkılat óndirisi otyn salasyn ekologııalandyrý jolyndaǵy mańyzdy qadam bolmaqshy. Alkılat – benzınniń joǵary oktandy komponenti, ol benzınniń qasıetterin edáýir jaqsartýǵa jáne atmosferaǵa kómirqyshqyl gazy men ýly zattardyń shyǵarylýyn azaıtýǵa múmkindik beredi. Joba jańa tehnologııalyq kásiporyndy quryp qana qoımaı, munaı óńdeý tereńdigin arttyrý barysyndaǵy tıimdi sheshimderdiń birine aınalady», deıdi jobany júzege asyrýshy «Intertrans
c. A.» JShS ókilderi.
Oblys ákimdiginiń dereginshe, jalpy quny 35,6 mlrd teńge bolatyn alkılat óndirý jobasyn 2027 jyly iske qosý josparlanǵan. Zaýyt paıdalanýǵa berilgen ýaqytta 150-den astam jumys orny qurylady.
Jergilikti munaı zaýytynan shyǵatyn avıaotyn baǵasy ózge óndirýshilerdikimen salystyrǵanda 20%-ǵa arzan. Bul artyqshylyqty Pavlodar bıligi ornymen paıdalaný kerek degen pikirde. Búginde oblys ortalyǵyndaǵy áýejaıdy jańǵyrtý jumystary júrip jatyr. Áýejaıdyń ushyp-qoný jolaqtary keńeıtilgen soń, ondaǵy jolaýshylar ǵımaraty da jańartylyp, burynǵyǵa qaraǵanda eki ese kóp jolaýshyny qabyldaıdy. Bul jaqyn bolashaqta úlken áýe kemeleriniń Ertis boıynda turaqty aıaldap, avıaotyn quıyp alýyna jol ashpaqshy.
Pavlodar oblysy
