Halyqaralyq konferensııaǵa Qazaqstan, Qytaı, Ulybrıtanııa, Reseı, О́zbekstan, Qyrǵyzstan, Tájikstan, Túrkııa jáne Ázerbaıjannan kelgen arheologtar men mýzeı isiniń mamandary qatysty.
Konferensııa birqatar mańyzdy tarıhı oqıǵalarmen tuspa-tus keldi. Atap aıtsaq, bıyl Altyn adamnyń tabylǵanyna 55 jyl, «Esik» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıiniń qurylǵanyna 15 jyl, sondaı-aq kórnekti arheolog-ǵalym Bekmuhanbet Nurmuhanbetovtyń týǵanyna 90 jyl tolyp otyr.
Is-shara barysynda QR Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi Mádenıet komıtetiniń tóraǵasy Erlan Dákenov elimizde tarıhı-mádenı murany zertteý, saqtaý jáne nasıhattaý baǵytynda júıeli jumys júrgizilip jatqanyn jáne bul baǵytta mundaı ǵylymı is-sharalardyń mańyzy zor ekenin atap ótti.
Mýzeı-qoryq ashylǵan kúnnen bastap mýzeı qyzmetin kórsetip qana qoımaı, ǵylymı-zertteý ortalyǵy retinde de belsendi jumystar atqarýda. 2017 jyldan beri Shensı provınsııasynyń Arheologııa ınstıtýtymen (QHR) tyǵyz áriptestik baılanys ornatyldy, nátıjesinde birqatar birlesken ǵylymı joba júzege asyryldy. Atap aıtsaq, Qytaıdyń Soltústik-Batys ýnıversıtetiniń Jibek joly arheologııasyn zertteý ortalyǵynyń Qazaqstandaǵy fılıaly jumys istep tur.
Plenarlyq otyrystar men seksııalyq sessııalar barysynda Qazaqstandaǵy arheologııalyq eskertkishterdi saqtaý men tıimdi paıdalaný, tarıhı-mádenı mura nysandaryn qorǵaý ádisteri, pánaralyq zertteýler men mýzeı isindegi zamanaýı mindetter keńinen talqylandy. Sondaı-aq konferensııada arheologııa ǵylymynyń damýyna zor úles qosqan Bekmuhanbet Nurmuhanbetovtyń ǵylymı joly da sóz etildi.
Baǵdarlama aıasynda «Rahat arheologııalyq kesheni» atty monografııa men «Esik» memlekettik mýzeı-qoryǵy jónindegi alǵashqy qytaı tilindegi nusqaýlyqtyń tusaýkeseri ótti. Sonymen qatar, IýNESKO-nyń Búkilálemdik muralar tizimine engen Talǵar (Talhız) ortaǵasyrlyq qalashyǵynyń aýmaǵynda «Talhız qazynalary» kóshpeli kórmesi uıymdastyryldy.
Konferensııa qorytyndysy boıynsha tarıhı-mádenı murany qorǵaý men tıimdi paıdalaný, arheologııalyq zertteýlerdiń teorııalyq jáne qoldanbaly aspektilerin damytý, halyqaralyq yntymaqtastyqty nyǵaıtý baǵyttarynda qabyldanǵan Rezolıýsııa jarııalandy.