Foto: ashyq derekkóz
2025 jyldyń úshinshi toqsanynda elimizde 1 mıllıonnan asa adam kúnkóriske jetpeıtin tabyspen ómir súrip otyr. Bul el halqynyń shamamen 5 paıyzynan kóbi. Resmı esep boıynsha, bir adamǵa qajet eń tómengi kúnkóris 60,9 myń teńge dep kórsetiledi. Biraq shyn máninde azyq-túlik, kommýnaldyq tólem, jolaqy sııaqty kúndelikti shyǵyndar bul somadan áldeqaıda kóp.
Aımaqtar arasynda az qamtylǵan adam eń kóp Túrkistan oblysynda tirkelgen. Munda 194 myńdaı turǵyn, ıaǵnı árbir onynshy adam kedeılik sheginde ómir súredi. Biraq bul óńirde jaǵdaı birtindep jaqsaryp keledi. Al Mańǵystaý oblysynda kerisinshe, qıyndyq kúsheıgen. Kedeılik deńgeıi 8 paıyzdan asyp, 66 myńnan kóp adamdy qamtyǵan. Abaı men Jetisý oblystarynda da kedeılik bar, biraq bul óńirlerde bul úderis azaıa bastady.
Eń alańdatarlyq jaǵdaı iri qalalarda bolyp tur. Astanada kedeılik deńgeıi paıyzben alǵanda tómen sııaqty kóringenimen, naqty sany 44 myńnan asyp, bir jylda taǵy kóbeıgen. Almatyda jaǵdaı odan da kúrdeli. Kedeılik sheginde ómir súretinder bir jylda 1,5 ese ósip, 11 myńnan asty. Shymkentte bul kórsetkish tipti eki ese kóbeıip, 11,6 myń adamǵa jetken.
Munyń basty sebebi – qala ómiriniń qymbattaýy deıdi mamandar. Jumys izdep qalaǵa kelgenderdiń bári birdeı turaqty ári jetkilikti jalaqy taba almaıdy. Al baspana jaldaý, azyq-túlik, kólik pen qyzmet baǵasy megapolısterde óte joǵary.
Statıstıka taǵy bir jaıtty kórsetedi. Orta deńgeıdegi azamat aıyna shamamen 110 myń teńge jumsaıdy. Al kedeılik sheginde júrgen adamdardyń tabysy bul somanyń jartysyna da jetpeıdi. Iаǵnı tabys shyǵyndy jabýǵa jetpeı otyr.
Kollajdy jasaǵan Záýresh Smaǵul, «EQ»
Az qamtylǵan 1,1 mıllıon adamnyń basym bóligi – kópbalaly otbasylar. 890 myń adam dál osy sanatqa jatady. Budan bólek, 57,9 myń adamnyń tabysy tipti eń qarapaıym azyq-túlik alýǵa da jetpeıdi. Mundaı adamdar sany bir jylda 28 paıyzǵa artqan.
Mamandar kedeıliktiń qalalarǵa qaraı aýa bastaýy áleýmettik qoldaý júıesin qaıta oılastyrý qajet ekenin aıtyp otyr. Sebebi qaladaǵy kedeılik tek aqshanyń azdyǵy emes, ol baspana máselesi, turaqsyz jumys jáne ómir sapasynyń tómendeýimen qatar júredi.
