2025 jylǵy 1-10 qarasha aralyǵynda Eýrazııalyq ıntegrasııa ınstıtýty eldegi qoǵamdyq kóńil-kúı men saıası ahýaldy baǵalaýǵa arnalǵan saýalnama ótkizdi. Zertteý 17 oblys pen respýblıkalyq mańyzy bar úsh qalany qamtydy. Qalalyq jáne aýyldyq jerlerde turatyn 18 jastan asqan 1 467 adammen betpe-bet suhbat júrgizilgen.
Zertteý nátıjesi Memleket basshysynyń jumysyna halyqtyń basym bóligi oń baǵa beretinin kórsetti. Saýalnamaǵa qatysqandardyń 78,5 paıyzy Prezıdenttiń sońǵy úsh aıdaǵy qyzmetin tıimdi dep esepteıdi. Al 71,5 paıyzy Qasym-Jomart Toqaevtyń jaqyn ýaqytta eldegi jaǵdaıdy jaqsartýǵa múmkindigi bar ekenin aıtqan. Eger prezıdent saılaýy qazir ótse, respondentterdiń 77,3 paıyzy qazirgi Memleket basshysyna daýys berýge daıyn ekenin bildirgen.
Qoǵamdyq-saıası aqparatqa qyzyǵýshylyq ta bar. Azamattardyń 52 paıyzy eldegi saıası jáne ekonomıkalyq jańalyqtardy únemi baqylap otyrady. Aqparatty qaıdan alady degende, teledıdar men áleýmettik jeliler qatar atalady. Teledıdardy 52,7 paıyz paıdalansa, Instagram-dy 51,2 paıyz qoldanady. TikTok, WhatsApp, jańalyq saıttary men YouTube te keń taralǵan.
Sonymen birge adamdar bir-birinen de aqparat alady. Elde ne bolyp jatqanyn respondentterdiń shamamen besten biri týystarynan, dostarynan, áriptesterinen estıdi. Bul resmı aqparatpen qatar aýyzsha pikir almasýdyń da mańyzy bar ekenin ańǵartady.
Al senim máselesine kelgende jaǵdaı ózgeshe. Aqparat kózi retinde eń kóp senim memlekettik respýblıkalyq telearnalarǵa tıesili. Respondentterdiń 41,8 paıyzy osy arnalarǵa senetinin aıtqan. Áleýmettik jeliler kúndelikti qoldanysta alda turǵanymen, senim deńgeıi jaǵynan teledıdardan keıin ornalasady. Bul halyqtyń resmı aqparatty dástúrli arnalardan alǵandy jón kóretinin kórsetedi.
О́ńirlerdegi qoǵamdyq-saıası jaǵdaı da negizinen tynysh dep baǵalanǵan. Saýalnamaǵa qatysqandardyń 87,3 paıyzy óz aımaǵyndaǵy ahýaldy turaqty dep esepteıdi. Tek 9,7 paıyzy jaǵdaıdy shıelenisken dep sanaıdy, al «óte kúrdeli» degen pikirdi aıtqandar bir paıyzdan da az.
Ekonomıkalyq jaǵdaıǵa kelgende baǵa birshama saq. Azamattardyń 75,4 paıyzy óz óńirindegi ekonomıkanyń qazirgi jaı-kúıin oń baǵalaıdy. Degenmen ár besinshi respondent jaǵdaıdy qıyn dep esepteıdi. Buǵan negizinen azyq-túlik baǵasynyń ósýi men ınflıasııaǵa qatysty alańdaýshylyq sebep bolyp otyr. Iаǵnı halyqtyń kóńil kúıi eń aldymen kúndelikti shyǵyn men tabysqa baılanysty ózgeretinin baıqaýǵa bolady.
Saıası partııalardy taný deńgeıinde Amanat partııasy alda keledi. Ony respondentterdiń 62,4 paıyzy biledi. Odan keıin «Aq jol» men «Aýyl» partııalary atalady. Qalǵan partııalardyń tanylý deńgeıi tómenirek. Bul halyqtyń partııalarǵa qyzyǵýshylyǵy birkelki emes ekenin kórsetedi.
Jalpy zertteý nátıjesi qoǵamda turaqtylyqqa degen suranys joǵary ekenin ańǵartady. Halyq eldegi saıası jaǵdaıdy tynysh dep qabyldaıdy. Memleket basshysynyń jumysyna oń kózqaras bar. Biraq baǵa ósimi men turmystyq máseleler qoǵamdyq kóńil kúıge tikeleı áser etetin negizgi faktor bolyp qala beredi.
