«Abaı eline ınvestorlar aǵyldy: 1 megaforým, 15 memorandým» degen maqalamyzda (25.06.2025) elimizdegi «Yokohama», «Triangle» kompanııalarynyń resmı dıstrıbıýtory, belgili kásipker Syrymbek Taý myrzanyń: «Abaıdyń 180 jyldyǵyna oraı Beıjińde Abaı úıin ashamyz. Buǵan qosa, Abaı elinde ózimizdiń «Pana» qonaqúı jelisin ashýdy josparlap otyrmyz. 500 oryndyq májilis zaly bolady. Bes zamanaýı, standartqa sáıkes meıramhanalar ashylady. Ekinshi jobamyz – «Semey Mall» atalyp ketken qurylys. Kóp jyldan beri kezek kútip turǵany belgili. Eki-úsh kúnnen keıin qurylys jobasyn bastaımyz», degen oımaqtaı pikiri bar-tyn. Mine, jazda aıtylǵan jumystardyń alǵashqy legi jyl sońynda nátıje bere bastaǵanyna kýámiz.
Sóıtip, Semeı shaharynda bes juldyzdy qonaqúı men meıramhana kesheni ashyldy. «Semeı – qazaqtyń Sankt-Peterbýrgi» dep beker aıtylmasa kerek. Rasynda da, Abaı zamanyndaǵy, keıingi Alash arystarynyń izi qalǵan tarıhı qalanyń kóne ǵımarattary kóp. 25 jyl qaraýsyz, kútimsiz qalǵandyqtan, biraz tólejip turǵany belgili. Onyń bárin súrip, jańa ǵımarat salýǵa bolar-aý, alaıda osynsha arhıtektýralyq estelikterdi buzý tarıhty kúreýmen birdeı sekildi. Osy rette ashylyp otyrǵan «Pana Unique Semey» bes juldyzdy qonaqúı kesheniniń ǵımaraty 1890 jyly aǵaıyndy Mýsınder salǵan qaladaǵy alǵashqy mehanıkalandyrylǵan dıirmen bolǵan eken. Odan basqa da túrli qyzmetter atqarǵan tarıhı nysan ýaqyttyń talaı synaqtaryna tóze bilgen, búgin de syny ketse de, syry ketpegen kóne ǵımarat 5 aıda qaıta jańǵyrtyldy. Áýelgi sáýlettik kelbeti saqtala otyryp, zamanaýı qonaqúı keshenine aınaldyryldy. Bul joba qala tarıhyn qurmet tutyp, jańa mazmunmen damytýdyń jarqyn úlgisi deýge ábden bolady. Ertis ózeniniń jaǵasynda ornalasqan 5 qabatty ǵımarattyń syrty qyzyl kirpishpen kómkerilgen.
Qonaqúı kesheni – jalpy quny shamamen 6,5 mlrd teńgeni quraıtyn óńirdegi iri ınvestısııalyq jobalardyń biri. Jańǵyrtý jumystary qysqa merzim ishinde aıaqtalyp, qurylys barysynda 250 adam ýaqytsha jumyspen qamtylǵan. Keshen iske qosylǵannan keıin 105 turaqty jumys orny ashylady. Qonaqúıdiń jalpy aýdany 8 300 sharshy metr, syıymdylyǵy 180 oryn (91 nómir). Keshen quramynda «Sandyq», «Tary» meıramhanalary men kofehanasy, sondaı-aq «Madlen», «Italıano» restorandary, SPA ortalyǵy men konferens-zal qarastyrylǵan.
Erekshe keshenniń ashylý saltanatyna oblys ákimi Berik Ýálı, Mýsın urpaqtary, týrızm salasynyń mamandary, kásipkerler men óner qaıratkerleri, jergilikti zııaly qaýym ókilderi qatysty.
Oblys basshysy joba óńirdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyna, týrızm men qyzmet kórsetý salasynyń ósýine, kásipkerlikti qoldaýǵa, jergilikti turǵyndar úshin jańa jumys oryndaryn qurýǵa serpin beretinin jetkizdi. Sonymen qatar bul bastama týǵan jerge ınvestısııa tartý arqyly óńir áleýetin arttyrýdyń aıqyn úlgisi ekenin aıtty.
– Búgin úlken tarıhı oqıǵanyń kýágeri bolyp otyrmyz. «Pana Unique Semey» – Semeıdegi úlken qonaqúı kesheni. Mundaı qonaqúı qalamyzda buryn-sońdy bolǵan emes. 1890 jyly boı kótergen tarıhı ǵımarattyń arhıtektýralyq sáýletin buzbaı qalpyna keltirý – ınvestorlardyń úlken jeńisi. Semeı – qazaq jazba ádebıetiniń negizin qalaǵan Abaıdyń eli. Aqyn-jazýshylarymyz alańsyz shyǵarmalaryn jazyp, aıaqtaý úshin qonaqúıden bir nómir arnasańyz dep Syrymbet Taý myrzaǵa ótinish aıtqanbyz. Sol ótinishimiz qanaǵattandyryldy. Iаǵnı elimizdegi kez kelgen aqyn-jazýshy Semeıge kelip, 10 kún qonaqúıde bolyp, shyǵarmalaryn jazýǵa múmkindik alyp otyr. Osy jobaǵa atsalysqan ınvestorlar Qaırat Itemgenovke, Syrymbek Taýǵa alǵys bildiremiz, – dedi oblys ákimi.
Jalpy, oblysta jyl basynan beri iske asyrylyp jatqan jobalar sany 29-dan 97-ge deıin artty. Tartylǵan ınvestısııa kólemi 2,2 trln teńgeden 3,5 trln teńgege deıin ósti. Olardyń ishinde 50 joba Ulttyq sıfrlyq ınvestısııalyq platformaǵa engizilgen.
Ákimniń aıtýynsha, esepti kezeńde oblys ekonomıkasyna 495,2 mlrd teńge ınvestısııa tartylyp, naqty kólem ındeksi 104,6%-dy qurady (onyń ishinde jeke ınvestısııa – 355 mlrd teńge, naqty kólem ındeksi – 98,1%). Jyl sońyna deıin 14,2 mlrd teńgege 280 jumys ornyn qurýdy kózdeıtin taǵy 4 joba iske asyrylady. Semeı qalasynda jańa shaǵyn aýdannyń jobasy ázirlenip jatyr. Bul ınfraqurylym turǵyn úı qurylysyn damytýǵa múmkindik týdyryp, jaqyn arada 270,5 myń sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa beriledi.
Aıta ketý kerek, Abaı elinde tek Semeı qalasy ǵana emes, aýdan, qala ortalyqtarynda da qonaqúı, meıramhana, ıaǵnı qoǵamdyq qyzmet kórsetý bıznesin damytý maqsatynda ınvestısııa tartyla beredi.
Abaı oblysy