Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi osy salada eńbek etip júrgen áıelder men qyzdardy kásibı merekemen quttyqtady.
«Bul kún – áıelderdiń ǵylymı oıdyń damýyna, ınnovasııalar men adamzat órkenıetiniń ilgerileýine qosqan zor úlesin moıyndaýdyń aıqyn belgisi. Birikken Ulttar Uıymynyń Bas Assambleıasy bekitken áıelder men qyzdardyń ǵylymdaǵy halyqaralyq kúni ǵylym salasyndaǵy teń múmkindikterdiń mańyzyn aıqyndap, jas qyzdardy zertteýshilik joldy tańdaýǵa yntalandyrýǵa baǵyttalǵan», delingen quttyqtaýda.
Búginde áıelder Qazaqstannyń ǵylymı áleýetin qalyptastyrýda sheshýshi ról atqaryp otyr. El boıynsha magıstr, PhD doktory, beıini boıynsha doktor, ǵylym kandıdaty nemese ǵylym doktory dárejesine ıe 120 896 maman bar. Sonyń 62 433-i, ıaǵnı 51,6%-y – áıelder. Bul ǵylym-bilim berý keńistiginde áıelderdiń belsendi ári aýqymdy qatysýyn aıǵaqtaıdy.
Joǵary bilim berý júıesinde de áıelderdiń salmaǵy basym. Professor-oqytýshylar quramyndaǵy áıelderdiń úlesi 65,7%-ǵa jetken. Onyń ishinde:
- Magıstrler – 72,5%;
- Fılosofııa doktory (PhD) – 62,8%;
- Beıini boıynsha doktorlar – 46,9%;
- Ǵylym doktorlary – 49,4%;
- Ǵylym kandıdattary – 65,1%.
Bul kórsetkishter áıel ǵalymdardyń kásibı deńgeıi men ǵylymı kemeldigin aıqyn kórsetedi.
Elimizde ǵylymı zertteýlermen aınalysatyn 12 893 áıel bar. Bul – ǵylymı qyzmetkerlerdiń 56%-y. Áıel zertteýshilerdiń jalpy zertteýshiler sanyndaǵy úlesi 55,7%-dy quraıdy. Olar irgeli zertteýlerden bastap qoldanbaly jáne pánaralyq jobalarǵa deıingi keń aýqymdy baǵyttarda nátıjeli eńbek etip júr.
Salalar boıynsha alǵanda, áıelderdiń eń joǵary úlesi jaratylystaný ǵylymdarynda – 3 625 adam nemese 28%. Injenerlik ázirlemeler men tehnologııalar salasynda 2 625 áıel (20%), gýmanıtarlyq ǵylymdarda 2 471 áıel (19%) qyzmet etedi. Jalpy, gýmanıtarlyq ǵylymdarda áıelderdiń úlesi 66%-ǵa, áleýmettik ǵylymdarda 65%-ǵa jetken.
Ǵylymı biliktilik deńgeıi turǵysynan da áıel ǵalymdardyń kórsetkishi joǵary. Ǵylym kandıdaty dárejesinde – 60%, beıini boıynsha doktor jáne magıstr dárejesinde – 58%, fılosofııa doktory (PhD) dárejesinde – 54%. Ásirese medısına men gýmanıtarlyq ǵylymdar salasynda áıel ǵylym kandıdattarynyń úlesi 72%-dy qurap otyr.
