Keleli keńes keleshegi

Konstıtýsııalyq reforma árbir otandasymyzdyń kúndelikti ómirine tikeleı nemese janama túrde áser etedi, quqyqtardyń, mindetterdiń jáne qatysý múmkindikteriniń sheńberin anyqtaıdy.

Áleýmettaný turǵysynan alǵan­da, jańa joba azamattyq qatysýdy nyǵaıtý men keri baılanys arnalaryn keńeıtý úshin jańartylǵan negiz qalaıdy dep boljaýǵa bolady. Bul óz kezeginde saıası saýattylyq pen azamattyq belsendiliktiń ósýine yqpal ete alady.

Bul turǵydan alǵanda Halyq keńesi ınstıtýtyn konsýltatıvtik jáne ókildik forým retinde qurý erekshe mańyzǵa ıe. Onyń mártebesi Konstıtýsııa jobasynda bekitilgen, onda ınstıtýtqa birqatar naqty ókilettikter berilýi kózdelgen. Naqtyraq aıtqanda, Qazaqstan Halyq keńesi – ishki memlekettik saıasattyń negizgi baǵyttaryn, qoǵamdyq kelisimdi, ulttyq birlik pen yntymaqtastyqty nyǵaıtý, eldiń negizgi qaǵıdattary men ulttyq qundylyqtardy ilgeriletý boıynsha usynystar men usynymdar ázirleıdi, Quryltaıǵa zań jobalaryn engizedi, respýblıkalyq referendým taǵaıyndaý týraly bas­tama kóteredi, konstıtýsııalyq zańǵa sáıkes basqa da ókilettikterdi júzege asyrady. Bul ókilettilikter aıasy ınstıtýttyń fýnksıonaldyq mártebesin resmı túrde keńeıtedi jáne ony keńesshi organ sheginen ǵana shyǵarady.

Qazaqstan Halyq keńesiniń qu­ramy el azamattarynan turady. Ult­tyq quryltaıda jarııalanǵandaı, onyń quramyna 126 múshe kiredi, ıaǵnı etnomádenı birlestikterden, qoǵamdyq uıymdar men aımaqtardan (máslıhattar men qoǵamdyq keńester arqyly) 42 ókilden alynady. Bul qurylym qoǵamdyq, aımaqtyq jáne etnomádenı ókildiktiń tepe-teńdigin bildiredi.

Halyq keńesi memleket pen óńir­lerdiń ókilderin, kásibı qaýym­dastyqtar men etnomádenı birles­tikterdi biriktire otyryp, túrli qoǵamdyq top arasyndaǵy dıalogti júıeli negizde qalyptastyrýǵa baǵyt­talady. Bul qurylym múddeler­di bildirý jáne áleýmettik mańyzy bar máselelerdi talqylaý úshin qosymsha alań retinde qyzmet etedi.

Degenmen bul tetiktiń tıimdiligi onyń qurylýyna ǵana emes, sonymen qatar prosedýralyq ashyq­tyǵyna, shynaıy ókildik dáre­jesine jáne sheshimderge praktı­kalyq áserine de baılanysty bolady. Qoǵamnyń qatysýy da mańyzdy. Negizinen Halyq keńesiniń naqty rólin azamattyq qatysý deńgeıi, beril­gen qatysý quraldaryn paıdalanýǵa daıyndyq jáne elde bolyp jatqan úderister úshin jaýapkershilikti aıqyndaıdy.

Janar NAQYPBAEVA,

Prezıdent janyndaǵy QSZI Qoǵamdyq pikirdi zertteý bóliminiń bas sarapshysy