PETROPAVL. 26 aqpan. Petropavldaǵy №16 ortalaý mektebiniń oqýshylary robot tehnıkasyn jasaýmen qatar ónertapqyshtyqpen aınalysýda da jaqsy jetistikterge jetip júr. Solardyń qataryndaǵy Tımýr Kýznesov pen Roman Prısıajnyı «Tuz – balamaly energııa kózi» taqyrybyna zertteý jumystaryn júrgizip, tájirıbe júzinde tıimdiligin dáleldep shyqty. Bul týraly oblystyq bilim basqarmasynyń baspasóz qyzmeti habarlady.
Balalar ózekti taqyrypty tańdap alý sebebin qazirgi kezde dástúrli energııa kózderin únemdeýdi paıdalaný qajettiligimen baılanystyrady. Sol sebepti óz tájirıbelerinde energııa kóziniń balamaly túrlerin zertteý joldaryn qarastyrǵan.
– Qýat kózin alý joldary qarapaıym, kóp shyǵyndy qajet etpeıdi. Eń bastysy, qorshaǵan ortaǵa qaýipsiz, deıdi jas ónertapqyshtardyń ǵylymı jetekshisi, mektep dırektory Danııar Ýálıev.
5-synyp oqýshylary Tımýr men Romannyń bul zertteýleri respýblıkalyq «Zerde» shyǵarmashylyq jáne ǵylymı jobalar konkýrsyna usynylyp, oblysta – I, respýblıkada II oryndy ıelenipti. Olardyń tuz eritindisin balamaly energııa kózi retinde alýy zertteýdiń ǵylymı jańashyldyǵy bolyp tabylady. Kartop, alma, lımon, taǵy basqa jemister men kókónisterdi paıdalanyp, saǵattyń, fonarıktiń batareıasyna qýat berý joldaryn tapqan. Tájirıbe barysynda jemis, mys nemese sınk plastınalar, tok pen kerneýdiń kúshin ólsheıtin voltmetr sııaqty qarapaıym quraldar qoldanylady. Mysaly, lımonnan tok kózin alý úshin jemiske mys jáne sınk plastınalar salynyp, ol symǵa, al symnyń bos ushy voltmetrge jalǵanady. Voltmetr 0,49 volt kerneýdi kórsetse, lımon tok kózine aınaldy degen sóz.
– Osyndaı tájirıbelerdi kartoppen, almurtpen, pııazben, almamen de jasaýǵa bolady, deıdi kishkentaı ónertapqyshtar.
Balalardyń aıtýynsha, ǵylymı jobany júrgizý kezinde volt ólsheýishtiń kómegimen kerneýdi ólsheı bilý, onyń qýatynyń nege baılanysty ekendigin zertteý, tuz eritindisimen eksperıment júrgizý, tok kúshiniń múmkindigin, kerneýge áser etetin faktorlardy anyqtaı bilý sııaqty bilimdiliktiń bolýy óte mańyzdy. О́nertapqysh balalar osyndaı tájirıbelerdi basqa da hımııalyq elementterge qoldanyp, endi alıýmınıı, tuz, sý jáne kómirsýtegiden elektr qýatyn óndiretin batareıa jasap shyǵarýǵa talaptanyp júr. Onda óndirilgen qýat elektr jabdyqtaryn iske qosýǵa jetetin kórinedi. Zertteý barysynda jınalǵan málimetterge súıene otyryp, tuz batareıalaryn qoǵamymyzdyń túrli salalarynda qoldanýǵa bolady degen tujyrymǵa kelgen.
О́mir Esqalı.
Derek, sýret: egemen.kz.
PETROPAVL. 26 aqpan. Petropavldaǵy №16 ortalaý mektebiniń oqýshylary robot tehnıkasyn jasaýmen qatar ónertapqyshtyqpen aınalysýda da jaqsy jetistikterge jetip júr. Solardyń qataryndaǵy Tımýr Kýznesov pen Roman Prısıajnyı «Tuz – balamaly energııa kózi» taqyrybyna zertteý jumystaryn júrgizip, tájirıbe júzinde tıimdiligin dáleldep shyqty. Bul týraly oblystyq bilim basqarmasynyń baspasóz qyzmeti habarlady.
Balalar ózekti taqyrypty tańdap alý sebebin qazirgi kezde dástúrli energııa kózderin únemdeýdi paıdalaný qajettiligimen baılanystyrady. Sol sebepti óz tájirıbelerinde energııa kóziniń balamaly túrlerin zertteý joldaryn qarastyrǵan.
– Qýat kózin alý joldary qarapaıym, kóp shyǵyndy qajet etpeıdi. Eń bastysy, qorshaǵan ortaǵa qaýipsiz, deıdi jas ónertapqyshtardyń ǵylymı jetekshisi, mektep dırektory Danııar Ýálıev.
5-synyp oqýshylary Tımýr men Romannyń bul zertteýleri respýblıkalyq «Zerde» shyǵarmashylyq jáne ǵylymı jobalar konkýrsyna usynylyp, oblysta – I, respýblıkada II oryndy ıelenipti. Olardyń tuz eritindisin balamaly energııa kózi retinde alýy zertteýdiń ǵylymı jańashyldyǵy bolyp tabylady. Kartop, alma, lımon, taǵy basqa jemister men kókónisterdi paıdalanyp, saǵattyń, fonarıktiń batareıasyna qýat berý joldaryn tapqan. Tájirıbe barysynda jemis, mys nemese sınk plastınalar, tok pen kerneýdiń kúshin ólsheıtin voltmetr sııaqty qarapaıym quraldar qoldanylady. Mysaly, lımonnan tok kózin alý úshin jemiske mys jáne sınk plastınalar salynyp, ol symǵa, al symnyń bos ushy voltmetrge jalǵanady. Voltmetr 0,49 volt kerneýdi kórsetse, lımon tok kózine aınaldy degen sóz.
– Osyndaı tájirıbelerdi kartoppen, almurtpen, pııazben, almamen de jasaýǵa bolady, deıdi kishkentaı ónertapqyshtar.
Balalardyń aıtýynsha, ǵylymı jobany júrgizý kezinde volt ólsheýishtiń kómegimen kerneýdi ólsheı bilý, onyń qýatynyń nege baılanysty ekendigin zertteý, tuz eritindisimen eksperıment júrgizý, tok kúshiniń múmkindigin, kerneýge áser etetin faktorlardy anyqtaı bilý sııaqty bilimdiliktiń bolýy óte mańyzdy. О́nertapqysh balalar osyndaı tájirıbelerdi basqa da hımııalyq elementterge qoldanyp, endi alıýmınıı, tuz, sý jáne kómirsýtegiden elektr qýatyn óndiretin batareıa jasap shyǵarýǵa talaptanyp júr. Onda óndirilgen qýat elektr jabdyqtaryn iske qosýǵa jetetin kórinedi. Zertteý barysynda jınalǵan málimetterge súıene otyryp, tuz batareıalaryn qoǵamymyzdyń túrli salalarynda qoldanýǵa bolady degen tujyrymǵa kelgen.
О́mir Esqalı.
Derek, sýret: egemen.kz.
