02 Sáýir, 2015

Kerek!

316 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin
Elbasy N.Nazarbaev «Meıi­rimdilik» erikti qoǵamy» qory men Memlekettik tildi damytý qoryna Qytaı eli marapattap, qurmettep bergen syılyǵyn qaq bólip berdi. О́nege me? О́nege. Qos qabatty, kóp qabatty úı me, orta ǵasyrlyq zamok pa, áıteýir záýlim-záýlim saraı salý kerek shyǵar. Lev Tolstoıdyń Iаsnaıa polıanasynan asyp túsip, dvorıansha shalqyp, tasyp ǵumyr keshý kerek shyǵar. Biraq, L.Tolstoıdyń «Soǵys pen beıbitshiligin», bolmasa «Qajymuraty» men «Kreıser sonatasyn» jazyp tastasa, ne arman bar? Hammer minip, jeke ushaqpen baryp, Gavaı aralynda demalyp, súndet toıda tikushaqtan teńge shashý kerek shyǵar. Altynmen aptalyp, platına, kúmispen kúptelý kerek shyǵar. Pendege bári kerek. Táýelsizdik alǵan bette bári­miz abdyradyq, abyrjydyq. Tur­mysymyz turalady. Qalada turyp, dalaǵa shyǵyp, ot jaǵyp, as pisirdik. Myńjasar Ádekenov aǵamyz da osy kepti basynan keshken shyǵar. Aǵamyz aýpartkomda birinshi hatshy, sovhozda dırektor boldy. Keıin oblysymyzdyń aýyl sharýashylyǵy basqarmasynda qoı túliginiń joǵyn joqtap, baryn basynan asyryp otyrdy. Bizge jetken ańyzda tórt túliktiń ishinde qoı ǵana Alla taǵalanyń shapaǵatyn kórgen deıdi. Ybyrahym paıǵambarymyzǵa kókten kók qoshqar túsýi tegin bolmasa kerek. Qurbandyq shalýǵa. Myńjasar aǵamyz bizden de tereń bolsa kerek. Aralas-quralas boldyq. Men osy «Ortalyqtyń» aýyl sharýashylyǵy bóliminiń jap-jas meńgerýshisimin. Jas dep tezek tergizip jibermedi. Te­rezemdi teńep sóılesti, apyl-ǵupyl minezimdi kóterdi. Jas­tyq maksımalızm deımiz ǵoı, qazaq­shalasaq, alyp-ushyp turǵan alapat jalynymdy baısal taptyrdy. Qoıǵa arnalǵan talaı gazet betterin birlesip ázirledik. Bári – gazet tikpesinde, arhıvte tur. О́tpeli kezeńniń ózek tal­dyrǵan qıyn kúnderi edi. Myń­jasar aǵam oıdy oryp, qyrdy qyryp, qyrmanyn qyzylǵa toltyryp qoıatyndar sanatynan emes ekenin biletinmin. «Úkimet asyraıdy» deıtin aqpeıil ańqaý «aýyldan» bolatyn. Biz de sol «aýyldyń» qorasynan mańyrap shyqqan qozylar edik. Negizi estigenimdi emes, kózimmen kórgenimdi ǵana jazýǵa beıilmin. At jalynda júrgen bir azamatymyz Almatynyń jazarmandary emes, birtalaı naǵyz jazýshylaryna soǵym berip turypty. Jyl saıyn. Osyny jazyp ketkenderi de bar (Gerold Belger). О́zi jetisip júrse, bir sári ǵoı. Myńjasar aǵamyz da Jaıyq Bek­turovtyń jyl saıynǵy soǵymyn moınyna alypty. «Estigen qu­laqta jazyq joq» deı salamyz ǵoı. Bul, endi – kózimmen kórip, qolym­men ustaǵan sharapatty sharýa. Myńjasar aǵamyz jarqy­ratyp soıǵyzǵan, semiz taıdy Beıbitshilik býlvaryndaǵy úıine arqalap kirgizip, Jaıyq atamnyń batasyn alǵan edim. Árıne, Myńjasar aǵamnyń arqasynda. Kenesarynyń sýretin tábá­rik­teı, Maǵjannyń «Batyr Baıan» poe­masyn tumardaı saqtap, bizge, búgingi urpaqtaryna jetkiz­gen Jaıyq Bekturov. Osy eki já­digerdi de «Ortalyq Qazaqstan» gazeti alty alashtan súıinshi surap, jarııalaǵan. Eń keremeti – Qazaq­stan táýelsizdik almaı turǵan kezde. Ony biletin, uǵatyn bala bolsa, ne arman?! Jaıyq Bekturov ta, Myńjasar Ádekenov te joq búgin aramyzda. Oryndary úńireıip tur. Bizge peıili tar pendeler kerek pe? Keregi joq! Bizge kim kóringenge emes, Jaıyq atalarymyzdaı ult shyraqshylary úshin astyndaǵy jalǵyz atyn soıyp beretin Myńjasardaı aǵalar kerek. Kerek! Maǵaýııa SEMBAI, «Ortalyq Qazaqstan» gazetiniń bas redaktory, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri. Qaraǵandy.