Qazaqstan Respýblıkasynda quqyq qorǵaý qyzmeti men sot júıesiniń tıimdiligin arttyrý jónindegi sharalar týraly
Qazaqstan Respýblıkasy Konstıtýsııasynyń 40-babynyń 1-tarmaǵyna, 44-babynyń 3) jáne 5) tarmaqshalaryna sáıkes qaýly etemin:
1. Joǵarǵy Sottyń, jergilikti jáne basqa sottardyń qyzmetin uıymdastyrýshylyq jáne materıaldyq-tehnıkalyq qamtamasyz etý jónindegi ýákiletti organ retinde oblystarda, astanada jáne respýblıkalyq mańyzy bar qalalarda aýmaqtyq bólimsheleri (sottardyń keńseleri) bar Joǵarǵy Sot janynan Sottardyń qyzmetin qamtamasyz etý departamenti (Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Sotynyń apparaty) qurylsyn.
2. Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Sotynyń janyndaǵy Sot ákimshiligi jónindegi komıtet:
atqarýshylyq qujattardy oryndaý, jekelegen negizder boıynsha respýblıkalyq menshikke aınalǵan (túsken) múlikti esepke alý, saqtaý, baǵalaý jáne odan ári paıdalaný jónindegi fýnksııalary men ókilettikteri Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrligine;
oblystyq, aýdandyq jáne olarǵa teńestirilgen sottardyń qyzmetin uıymdastyrýshylyq, materıaldyq-tehnıkalyq jáne ózge de qamtamasyz etý, sot prıstavtarynyń qyzmetine uıymdastyrýshylyq jáne ádistemelik basshylyq etý jónindegi fýnksııalary men ókilettikteri Joǵarǵy Sot janynan jańadan qurylǵan Sottardyń qyzmetin qamtamasyz etý departamentine (Qazaqstan Respýblıkasy Joǵarǵy Sotynyń apparatyna) berile otyryp, taratylsyn.
3. Qazaqstan Respýblıkasynyń Ishki ister mınıstrligi:
– mynadaı:
qoǵamdyq tártipti buzýshylardy medısınalyq aıyqtyrǵyshtarǵa jetkizý jónindegi fýnksııalaryn qospaǵanda, medısınalyq aıyqtyrǵyshtardyń qyzmetine baılanysty fýnksııalary men ókilettikteri Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń qaramaǵyna;
kámeletke tolmaǵandardy ýaqytsha oqshaýlaý, beıimdeý jáne ońaltý ortalyqtarynyń qyzmetine baılanysty fýnksııalary men ókilettikteri Qazaqstan Respýblıkasy Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń qaramaǵyna;
– Ishki ister mınıstrliginde memlekettik tehnıkalyq tekserýden ýaqtyly ótýdi baqylaý fýnksııasyn saqtaı otyryp, kólik quraldaryna memlekettik tehnıkalyq tekserýdiń júrgizilýin baqylaý jónindegi ókilettikteri Qazaqstan Respýblıkasynyń Kólik jáne kommýnıkasııa mınıstrligine, kórsetilgen tehnıkalyq tekserý júrgizý jónindegi fýnksııalary men ókilettikteri básekeli ortaǵa berile otyryp;
– asa mańyzdy strategııalyq obektilerdi kúzetý jónindegi fýnksııalardy qospaǵanda, kúzet qyzmeti jónindegi fýnksııalary men ókilettikteri básekeli ortaǵa berile otyryp, qaıta uıymdastyrylsyn.
4. Qazaqstan Respýblıkasynyń Bas prokýratýrasy kólik prokýratýrasy júıesin óńirlik úsh kólik prokýratýrasyn Qazaqstan Respýblıkasynyń Bas prokýratýrasy janyndaǵy bireýine biriktirý jolymen ońtaılandyrsyn.
5. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti:
1) mynalardy:
Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń Tergeý komıteti men Krımınaldyq polısııa komıtetin Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń Tergeý komıtetine biriktirý arqyly qaıta uıymdastyrýdy;
Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń Esirtki bıznesine qarsy kúres jáne esirtki aınalymyn baqylaý komıteti qyzmetiniń tıimdiligin arttyrý jónindegi sharalardy, onyń ishinde ishki ister organdarynyń esirtki bıznesine qarsy kúresti júzege asyratyn aýmaqtyq bólimshelerin onyń tikeleı baǵynystylyǵyna bere otyryp qabyldaýdy;
Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń Kóshi-qon polısııasy komıtetin qurýdy;
Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń arnaýly qabyldaý oryndarynda ákimshilik qamaýǵa alý túrinde ákimshilik jazany oryndaý jáne osy mekemelerdiń jumys isteýin qamtamasyz etý jónindegi fýnksııalary men ókilettikterin Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginiń qaramaǵyna kezeń-kezeńimen berý jónindegi sharalar júıesin ázirleýdi qamtamasyz etsin;
2) Qazaqstan Respýblıkasy quqyq qorǵaý organdarynyń shtat sanyn qysqartý jóninde usynystar engizsin;
3) tıisti memlekettik organdardyń ortalyq jáne oblystyq býynynyń basqarýshy apparatyn qysqartý jáne ózge de sharalar esebinen quqyq qorǵaý jáne arnaıy organdardyń qalalyq jáne aýdandyq bólimshelerin kadrmen jáne materıaldyq-tehnıkalyq nyǵaıtýdy qamtamasyz etsin;
4) kóliktegi ishki ister organdary júıesin kóliktegi óńirlik úsh departamentti Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń janyndaǵy bir bólimshege biriktirý jolymen ońtaılandyrsyn;
5) Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń vedomstvolyq oqý oryndarynyń júıesin ońtaılandyrsyn;
6) sot sarapshylaryn kásibı daıarlaý júıesin jetildirý men saraptamalyq zertteýlerdiń materıaldyq-tehnıkalyq jáne ǵylymı-ádistemelik bazasyn jaqsartý arqyly sot isin júrgizýdi sot-saraptamalyq qamtamasyz etý sapasyn arttyrý jónindegi sharalardy qabyldasyn;
7) 2010 jyldyń sońyna deıin osy Jarlyqtyń talaptarynan týyndaıtyn, sondaı-aq:
qoldanystaǵy zańnamany 1984 jylǵy 10 jeltoqsanda qabyldanǵan BUU-nyń Azaptaýlarǵa jáne basqa da qatygez, adamgershilikke jatpaıtyn jáne ar-namysty qorlaıtyn is-áreketter men jazalaý túrlerine qarsy konvensııasynyń talaptaryna sáıkes keltirýge;
qylmystyq zańnamany yryqtandyrýǵa jáne qoǵamǵa úlken qaýip týǵyzbaıtyn qylmystardy, onyń ishinde ekonomıka salasyndaǵy qylmystardy ákimshilik quqyq buzýshylyqtar sanatyna aýystyryp jáne olardy jasaǵany úshin ákimshilik jaýapkershilikti, onyń ishinde ákimshilik preıýdısııany engizý jolymen kúsheıte otyryp qylmystyq sıpattan aryltýǵa, sondaı-aq jazalardy jumsartý arqyly jekelegen qylmystardyń aýyrlyq dárejesin qaıta baǵalaýǵa;
sheteldik ozyq tájirıbeniń negizinde quqyq tártibi men qoǵamdyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý júıesin jetildirýge;
qylmystyq jazasyn ótegen adamdardy áleýmettik beıimdeý men ońaltýdy uıymdastyrý jáne júzege asyrý jónindegi fýnksııalardy jergilikti atqarýshy organdardyń qaramaǵyna berýge;
bas bostandyǵynan aıyrýǵa baılanysty emes jazalardy, onyń ishinde aıyppul, qoǵamdyq jumystar jáne bas bostandyǵyn shekteý, sondaı-aq qamaýǵa alýǵa balama retinde jolyn kesý sharalary jazalaryn qoldaný salasyn keńeıtýge;
qylmystyq ister boıynsha sotqa deıingi is júrgizýdi odan ári ońaılatýǵa, onyń jedeldigin, onyń ishinde tergeýmen yntymaqtastyqtaǵy aıyptalýshylarǵa qatysty yntalandyrý normalaryn engizý arqyly arttyrýǵa;
qylmystyq sot isin júrgizýde bitimgerlik rásimderdi keńeıtýge, onyń ishinde medıasııa ınstıtýtyn damytýǵa, sondaı-aq jeke jáne jeke-ashyq aıyptaýdyń qylmystyq isteriniń sanatyn keńeıtýge;
memleketke zııan kelgen jaǵdaıda, taraptardyń bitimge kelýine baılanysty adamdardy qylmystyq jaýapkershilikten bosatý tártibin retteýge ári onsha aýyr emes jáne aýyrlyǵy ortasha ekonomıkalyq qylmys jasaǵan adamdarǵa qamaýǵa alý túrinde jolyn kesý sharalaryn qoldaný úshin shekteýler belgileýge, sondaı-aq keltirilgen zııandy óz erkimen ótegen jaǵdaıda olardy qylmystyq jaýapkershilikten bosatýǵa;
jolyn kesý sharalary retinde úıde qamaý nemese eshqaıda ketpeý týraly qolhat tańdalǵan aıyptalýshylardyń júrip-turýyn jáne bas bostandyǵyn shekteýge sottalǵandardyń, shartty túrde sottalǵandardyń, shartty-merziminen buryn bosatylǵandardyń tıisinshe júrip-turýyn, onyń ishinde qadaǵalaýdyń elektrondyq quraldaryn keńinen paıdalana otyryp baqylaýdyń nysandary men ádisterin jetildirýge;
prokýratýra organdarynyń quqyq qorǵaý qyzmetine qatysty úılestirýshi fýnksııasyn kúsheıtýge; prokýrorǵa qylmystyq qýdalaýdyń zańdylyǵyn, onyń ishinde qylmystyq istiń qozǵalýyn qadaǵalaý jónindegi qosymsha mindetter júkteý arqyly onyń sotqa deıingi is júrgizýdegi róli men jaýapkershiligin arttyrýǵa;
quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerleriniń jáne sýdıalardyń qyzmettik jaǵdaıyn paıdalana otyryp qylmys jasaý faktisin qylmystyq jaýapkershilik pen jazalaýdy aýyrlatatyn jaǵdaı dep tanýǵa;
balama tergeý nusqalaryn barynsha azaıtýǵa, qylmystyq ister boıynsha bul áreketter ulttyq qaýipsizdik organdarynyń tergeýine jatatyn basqa qylmystarmen jıyntyǵynda jasalǵan jaǵdaılarda ǵana ulttyq qaýipsizdik organdarymen balama tergeýdi saqtaı otyryp, onyń ishinde Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń aıryqsha tergeýine esirtki quraldarynyń, psıhotroptyq zattar men prekýrsorlardyń zańsyz aınalymyna baılanysty qylmystar týraly qylmystyq isterdi jatqyzýǵa, al qarjy polısııasy organdarynyń aıryqsha tergeýine ekonomıkalyq qyzmet salasyndaǵy qylmystar men sybaılas jemqorlyq qylmystar týraly qylmystyq isterdi jatqyzýǵa;
quqyq qorǵaý organdarynyń sharýashylyq júrgizýshi sýbektilerdiń qyzmetine negizsiz aralasý faktilerin, onyń ishinde sharýashylyq júrgizýshi sýbektilerdi tekserýdi júzege asyrýǵa quqyǵy bar memlekettik organdardyń tizbesin odan ári qysqartý arqyly boldyrmaýǵa;
bıznes pen menshikti zańsyz tartyp alýǵa (reıderlikke) qarsy is-qımyl jasaýǵa;
quqyq qorǵaý, ózge de áleýetti jáne arnaıy organdardyń negizgi jáne qamtamasyz etýshi fýnksııalaryn aıqyndaýǵa;
quqyq qorǵaý, áleýetti jáne arnaıy organdardyń negizgi mindetter men fýnksııalardy oryndaıtyn qyzmetkerlerinde áskerı jáne arnaıy ataqtardy, synyptyq shenderdi, pogony bar nysandy kıimdi kııý quqyǵyn, osy organdardyń kórsetilgen atrıbýttardan aıyrylatyn qyzmetkerlerine buryn belgilengen ústemeaqylardy eskere otyryp jáne qazirgiden tómen emes laýazymdyq jalaqy taǵaıyndaı otyryp, saqtaýǵa;
osy Jarlyqtyń qoldanylý aıasyna túsetin adamdar úshin zeınetkerlikke shyǵý kezinde áleýmettik qamsyzdandyrýdy, barlyq jeńildikter men artyqshylyqtardy, al keminde 20 jyl qyzmet ótkergen adamdar úshin qyzmetin attestattalǵan laýazymdarda ótkerýin aıaqtaý múmkindigin saqtaýǵa;
tıisti áskerı jáne arnaıy ataqtar, synyptyq shender úshin obektıvti túrde salystyrmaly ústemeaqylar belgileýge, olardyń quqyq qorǵaý, ózge de áleýetti jáne arnaıy organdardaǵy sáıkestik deńgeıin aıqyndaýǵa;
quqyq qorǵaý jáne arnaıy organdardyń ortalyq jáne aýmaqtyq bólimshelerindegi aǵa basshy quramnyń laýazymdary men olarǵa saı shekti áskerı jáne arnaıy ataqtardyń, synyptyq shenderdiń tizbesin ońtaılandyrýǵa;
quqyq qorǵaý qyzmetin ótkerýdiń biryńǵaı quqyqtyq standarttary men normalaryn, quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerlerin áleýmettik jáne quqyqtyq qorǵaýdyń biryńǵaı ustanymdaryn engizýge;
quqyq qorǵaý organdarynyń basshy quramyn júıeli kadrlyq rotasııalaý arqyly quqyq qorǵaý organdarynyń derbes quramyn qalyptastyrýǵa;
qylmystyń aldyn alý, azamattardyń konstıtýsııalyq quqyqtary men bostandyqtaryn, qoǵam men memlekettiń múddelerin qorǵaý, halyqtyń tarapynan senim artýyna máselelerine basymdyqpen, ókildi organdar men jurtshylyq tarapynan beriletin syrtqy baǵalaý tetikterin aıqyndaı otyryp, quqyq qorǵaý organdaryndaǵy jáne sottardaǵy sybaılas jemqorlyq deńgeıin reıtıngtik baǵalaýdy engize otyryp, quqyq qorǵaý organdarynyń eseptiligi men olardyń qyzmetin baǵalaý júıesin jetildirýge;
quqyq qorǵaý organdarynyń azamattyq qoǵam ınstıtýttarymen yntymaqtastyǵynyń túrli nysandaryn belgileýge;
azamattardyń jáne uıymdardyń, sondaı-aq memlekettiń quqyqtary men zańdy múddelerin jedel jáne ádil qorǵaýdy qamtamasyz etý maqsatynda sot isin júrgizýdi jetildirý men ońaılatýǵa; sotqa deıingi is júrgizýde sottyń baqylaý shegin keńeıtýge;
sot tóreligin iske asyrýdyń negizgi prınsıpterin saqtaı otyryp, sottarǵa sot talqylaýynyń daıyndyq satylarynda sotqa deıingi is júrgizýdiń olqylyqtaryn toltyrý jónindegi qosymsha ókilettikter berýge;
azamattyq-quqyqtyq daýlardy sotqa deıin retteý salasyn jáne olardy sheshýdiń balama tásilderin keńeıtýge;
sýdıalar men sýdıa laýazymyna kandıdattar úshin kóterińki ólshemder men standarttar engizýge baǵyttalǵan zańdardyń jobalaryn ázirlep, Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń qaraýyna engizsin;
8) oblystardyń, astananyń jáne respýblıkalyq mańyzy bar qalalardyń ákimderimen birlesip:
quqyq tártibi men qoǵamdyq qaýipsizdikti qamtamasyz etýdiń, qylmys jasaýǵa jáne quqyq buzýshylyqtarǵa yqpal etetin sebepter men jaǵdaılardy anyqtaýdyń qazirgi zamanǵy ádisterin kózdeı otyryp, quqyq buzýshylyqtar profılaktıkasynyń salalyq jáne óńirlik baǵdarlamalaryn 2010 jyldyń sońyna deıin qabyldaýdy qamtamasyz etsin;
quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý jáne quqyqtyq tártipti qamtamasyz etý salasynda jergilikti atqarýshy organdardyń jaýapkershiligin arttyrý jónindegi sharalardy, onyń ishinde tıisti deńgeıdegi ákimderdiń esepterin Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń jáne ákimdikterdiń otyrystarynda turaqty qaraý arqyly qabyldasyn;
9) quqyq qorǵaý organdary men sottar qyzmetiniń qoljetimdiligin jáne ashyqtyǵyn qamtamasyz etý maqsatynda olardyń qyzmetine ınnovasııalyq tehnologııalarǵa negizdelgen ozyq álemdik tájirıbeni engizýdi qamtamasyz etsin;
10) múddeli memlekettik organdarmen birlesip Respýblıkada jeke detektıvtik qyzmet ınstıtýtyn engizý týraly usynystar bersin;
11) Qazaqstan Respýblıkasynyń taratylatyn jáne qaıta uıymdastyrylatyn memlekettik organdarynyń shtat sanyn qaıta bólýdi qamtamasyz etsin.
6. “Qazaqstan Respýblıkasynda qylmysqa jáne sybaılas jemqorlyqqa qarsy kúresti kúsheıtý jáne quqyq qorǵaý qyzmetin odan ári jetildirý jónindegi qosymsha sharalar týraly” Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń 2009 jylǵy 22 sáýirdegi №793 Jarlyǵyna (Qazaqstan Respýblıkasynyń PÚAJ-y, 2009 j., №19, 166-qujat) mynadaı ózgeris engizilsin:
5-tarmaqtyń 1) tarmaqshasy alyp tastalsyn.
7. Qazaqstan Respýblıkasynyń Qaýipsizdik Keńesi áleýetti organdardyń jumysyn úılestirýdi júzege asyrsyn.
8. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Ákimshiligimen birlesip, osy Jarlyqty iske asyrý jónindegi is-sharalar josparyn bir aı merzimde ázirlep, bekitsin jáne onyń oryndalýy jóninde egjeı-tegjeıli sharalar qabyldasyn.
9. Qazaqstan Respýblıkasynda ákimshilik reforma júrgizý jónindegi vedomstvoaralyq komıssııa quqyq qorǵaý jáne sot júıelerin jańǵyrtýmen baılanysty jumysty jalǵastyrsyn.
10. Osy Jarlyq, qajetti zańnamalyq bazany múmkindiginshe qalyptastyrý jáne onyń praktıkada synaqtan ótkizilýine qaraı, biraq 2012 jylǵy 1 qańtardan keshiktirilmeı qoldanysqa engiziletin Qazaqstan Respýblıkasy Ishki ister mınıstrliginiń Tergeý komıtetin qurý týraly erejesin qospaǵanda, qol qoıylǵan kúninen bastap qoldanysqa engiziledi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti N.NAZARBAEV.
Astana, Aqorda, 2010 jylǵy tamyzdyń 17-si. №1039.