Poıyz bastyǵy

Bir beıtanys apaı «Almaty- Máskeý» júrdek poıyzynyń vagonyna kirdi. Osy kezde jolserik ol kisiniń jol qujatyn qarap kórdi de, onyń dál búgingi kúnge sáıkespeıtinin aıtty. Iаǵnı, ol kúnilgeri alǵan bıletimen býynyp-túıinip kelip tur eken. Jolserikten jańaǵydaı sózdi estigen kezde ań-tań bolyp, ábigerge tústi de qaldy. Qolyndaǵy bıletiniń qate ekeninen beıhabar. Biz de apaıdyń janaı­qaıyna eleń ete qaldyq. Endi qaıt­pek? Sálden soń júrdek poıyz júrip ketedi. Sol eki arada onyń qasyna poıyz bas­tyǵy Nesibeli Narmaǵambetqyzy keldi de, bıletke úńile qarap basyn shaıqady. О́ıt­keni, bılettiń aıyn aýystyryp jazyp jiber­gen kassırdiń shalaǵaılyǵyn birden baıqady. Dereý jolaýshyǵa aqyl-keńesin berip, jol kórsetti. Apaı, ázirge poıyz júrmeı turǵanda tezdetip kassaǵa baryńyz da, mán-jaıdy túsindirińiz. Keıbir bılet satýshylar tarapynan mundaı keleńsizdikter bolyp turady. Siz sekildi jolaýshylardy kórip júrmiz. Abyrjymaı, tezirek jol quja­tyńyzdy aýystyryńyz. Poıyz sizdi kúte turady, dedi. Aıtqandaı-aq, ara­da on-on bes mınýt ótpeı jańaǵy jolaý­shy apaı eki ókpesin qolyna alyp, jan­ushyryp qaıta keldi. Osy eki arada álgi qate satylǵan bıletti keri tapsyryp, bas­qa­syn alyp úlgergen eken. Qýanyshy qoı­nyna syımaı, poıyz bastyǵy Nesibeli Qazkenovaǵa analyq alǵysyn jaýdyryp jatyr. Sol poıyzdyń «myń bolǵyr» jol­serikteri árli-berli júgiremin dep ók­pesi qysylǵan apaıdyń júkterin kóterip, bılette kórsetilgen vagonǵa qaraı áketti. Oılamaǵan jerden baratyn stansasyna jete almaı, jolynan keshigip qala jazdaǵan beıtanys jan qatty abyrjyp ketken bolýy kerek, tipti kemseńdep jylap ta aldy. – Apa, budan bylaı bıletti alǵan boıda onyń durystyǵyn muqııat tekserip, qarap alyńyz. Kúnin, aıyn, vagonyn, saǵatyn durystap qarańyz. Eshkimge senbeı, óz kózińizge ǵana senińiz. Siz sekildi talaı jolaýshyny kórip kelemiz. Kassada bılet satyp otyrǵan qyzmetkerge biz mundaı jaǵdaıda mindetti túrde eskertemiz. Endi, bári artta qaldy. Ystyq shaı iship, óz-ózińizge kelińiz. Qam jemeńiz. Bul jaǵdaı siz arqyly basqa da jolaýshylarǵa da sabaq bolady, – dep Nesibeli hanym álgi jolaýshyny jubata til qatty. «Jaqsy sóz – jarym yrys» demekshi, apaıdyń da kóńili jadyrap, qas-qaǵym sátte basynan ótkergen jaıtty umyta bastady. О́mirdiń sáttiligi men sátsizdigi qatar júredi degen osy ǵoı. Jańa ǵana abyr-sabyr bolǵan vagon ishi tynyshtalyp, jolaýshy bitken vagonda emes, beınebir úıinde jatqandaı tátti uıqyǵa berile bastady. Baıqaımyn, tún ortasy aýǵanda poıyz bastyǵy ǵana ár vagondy syrtynan baqylap, óz qyzmetin odan ári jalǵastyrýda. Uzaq saparǵa shyqqan poıyzdyń relsterimen birge qozǵalyp, birge teńselip aıly túnge tastaı qarańǵy terezeden oqtyn-oqtyn qarap qoıady. Aqtóbe oblysynyń Shubarqudyq aýdanynda týyp-ósken Nesibeli Qazkenovanyń negizgi mamandyǵy muǵalim kórinedi. Aqtóbe qalasynan pedagogıkalyq ınstıtýtty támamdaǵan ol júreginiń qalaýymen 1996 jyly temirjol salasyna birjolata bet burady. Dál osy sala úshin 1994 jyly úlken qala Almatyǵa arnaıy baryp, kúrdeli mamandyqtyń qyr-syryna qanyǵady. Bilimin jetildirip, arnaıy synaqtardan súrinbeı ótedi. Sóıtip, eki jyl boıy jolserik qyzmetin jan-jaqty atqaryp, basshylyqtyń senimin aqtaıdy. Sóıtip asqar taýdaı ákesi Narmaǵambet pen aıaýly anasy Zıbagúl Ilııasqyzynyń izin jalǵaýǵa bel baılaıdy. Jarty ǵasyrǵa jýyq ýaqyt boıy ata-anasy Aqtóbeniń temirjolynda tynymsyz eńbek etip, keshegi Uly Otan soǵysy kezinde de temirjol arqyly maıdandaǵy soldattarǵa kıim-keshek, qarý-jaraq tasıdy. 1942-1944 jyldary Jeńisti jaqyndatýǵa qosqan qajyrly eńbekteri úshin keýdelerine medal taqqan aıaýly ata-ananyń jolyn qýǵan Nesibeli, minekı, jıyrma jyl boıy jaqsy úrdisti jalǵastyryp keledi. Jaýapty da kúrdeli jumysty abyroımen atqarýdy er minezdi Nesibeli Qazkenovaǵa taǵdyrdyń ózi arqalatyp qoıǵan tárizdi. Názik jandy áıel zatymyn demeı, er-azamattar atqaratyn qyzmetti urshyqtaı úıirip áketkenine áriptesteri de dán rıza. – Nesibeli Narmaǵambetqyzymen birge qyzmettes bolýdyń ózi biz úshin bıik mártebe. Ol kisiniń basshy retinde qoıatyn talaby men tártibin buljytpaı oryndaımyz. Aýyzbirlik pen ózara túsinistik bolmasa, jumys alǵa júrmeıdi. Bizdiń №7 «Almaty-Máskeý» poıyzynyń orny aıryqsha. Tikushaqtan keıingi jyldam ári yńǵaıly kóliktiń biri bolyp sanalady. San túrli ulttyń ókilderi Máskeý men Qazaqstannyń arasyna osy poıyzben qatynaıdy. Sondyqtan, biz árbir jolaýshynyń jaǵdaıyn jasaýǵa tyrysyp baǵamyz. Kirgen-shyqqan jolaýshynyń bıletin tekserýmen shektelmeımiz. Vagon ishin ýaqtyly súrtip-tazartamyz. Aýasyn jańartamyz. Jalpy, kózge kórinbeıtin usaq-túıek jumystarmen ózimiz aınalysamyz. Máselen, vagonda jaryq sónip qalsa, elektrıkterge júginemiz. Tehnıkanyń aty – tehnıka. Túrli jaǵdaılar bolyp turady. Sondyqtan, jolserik ıeleri barlyq jaǵdaıǵa daıyn otyrady, – deıdi atalmysh poıyzdyń №6 vagonynyń jolserigi Zırash Tapeeva. Iá, «Jaqsymen joldas bolsań, jolda qalmaısyń» deıdi dana halqymyz. Shamadanyn qolyna alyp jolǵa shyqqan ár adam aldymnan jón biletin, sózi túzý jolserik kezdesse eken dep tileıdi. Aıtqandaı-aq, Nesibeli Narmaǵambetqyzyndaı ary taza, adamgershiligi mol maman tap bolsa, olardyń baǵy bar eken deı berińiz. Jumys kestesine baılanysty merekelerdi de jol ústinde qarsy alatyn Nesibeli hanym 2008 jyly qyrǵyz azamatshasyn óz poıyzynda bosandyryp alypty. Jıyrma jyl boıy jol ústinde júrip, talaı sátti de sátsiz oqıǵalardyń kýási bol­ǵan kórgeni kóp jan bıylǵy 2016 jyl­dyń jańa jyl keshin, ıaǵnı túngi saǵat 12.00-de ózi kósh bastaǵan №7 «Almaty-Máskeý» poıyzymen ketip bara jatyp, Saratov qalasynyń mańynda qarsy alypty. – Máskeýge 1 qańtar kúni jettik. Qansha jyldan beri meıramdardy, jyl basyn otbasymen jyraqta ótkizip júrgenimdi sanamappyn. Jumystyń aty – jumys. Egemen elimizdiń abyroıy úshin aıanbaı eńbek etip, jolaýshylarymdy aman-esen jetkizsem bolǵany. О́ıtkeni, bizdiń quram ár jolaýshynyń joldaǵy ómiri men taǵdyryna jaýapty, – dedi Nesibeli Narmaǵambetqyzy uıaly telefonym arqyly hal-jaǵdaıyn bilip, jańa jylymen quttyqtaǵan sátimde. Iá, jyldyń ár kúni men ár saǵatynda jolaýshynyń alǵysyn arqalaǵan qazaqtyń mundaı isker de iltıpatty, jigerli de jaıdary qyzynan aınalyp ketpessiń be. Mıra ShÚIINShÁLIEVA, Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń múshesi ALMATY Sýrette: Nesibeli QAZKENOVA