Álem • 29 Qazan, 2024
Álem qaqtyǵystan kóz ashpaı tur
Bıylǵy Jahandyq beıbitshilik ındeksi (The Global Peace Index) álemnen maza qashyp, kúrdeli ahýal shıelenisip turǵanyn kórsetedi. Iri qaqtyǵystardyń órshý qaýpi bar. Qazirgi kezde jer betinde 56 qaqtyǵys bolyp jatyr. Bul – Ekinshi dúnıejúzilik soǵystan keıingi eń úlken kórsetkish. Nelikten mundaı keleńsizdik kóbeıip ketti? Kóshbasshylar dıalogke qaraǵanda kıkiljińge beıim be?
Suhbat • 24 Qazan, 2024
Tóleýtaı Súleımenov: Dıplomatııalyq baılanys – memleket tarıhyndaǵy mańyzdy is
Kez kelgen memleketti álemge tanytatyn syrtqy saıasaty ekeni belgili. Al muny júzege asyratyn jaýapty tulǵa – Syrtqy ister mınıstri. Elimiz Táýelsizdik alǵan soń Memleket basshysy bul jaýapty qyzmetti Tóleýtaı Súleımenovke senip tapsyrǵan. 1991 jyldyń jeltoqsanynda elimiz táýelsizdik aldy degen habardy dıplomat Irandaǵy KSRO elshiliginde keńesshi bolyp júrgeninde estıdi. Tórt kúnnen soń 20 jeltoqsanda týǵan eline oralyp, táýelsiz Qazaqstandy álemge tanytýǵa belsene kirisedi. Mereke qarsańynda belgili dıplomatpen suhbattasýdyń sáti tústi.
Qoǵam • 18 Qazan, 2024
Demografııalyq saıasat jáne eldik múdde
Senat depýtattary demografııa máselelerimen aınalysatyn memlekettik organ qurý jóninde bastama kóterip jatyr. Buǵan Úkimet tarapynan jaýap ta berildi. Osy oraıda atalǵan máseleni túrli salanyń sarapshy mamandary talqylaǵan edi. Is-sharada Senat depýtaty Nurtóre JÚSIP, Eńbek jáne áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń kelisimsharttyq qyzmetshisi Bátjan AQMOLDINA, ulttyq sarapshy, demograf Aıaýlym SAǴYNBAEVA, «Ekonomıkalyq zertteýler ınstıtýty» AQ bas sarapshysy, PhD demograf Shynar TО́LEShOVA, Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti Arheologııa, etnologııa jáne mýzeologııa kafedrasynyń professory, tarıh ǵylymdarynyń doktory Amanjol QALYSh, demograf-saıasattanýshy Náılá MUHTAROVA pikir almasty.
Referendým 2024 • 07 Qazan, 2024
Daýys berýshilerdiń 63,87 paıyzy referendýmǵa qatysty
Qazaqstanda atom elektr stansasy qurylysyn daýysqa salǵan jalpyulttyq referendým aıaqtaldy. 7 820 918 azamat daýys berdi. Sarapshylardyń aıtýynsha, bul – joǵary kórsetkish. Turǵyndar eldegi máselelerge beıjaı qaramaı, jaýapkershilikpen belsendilik tanytty.
Álem • 04 Qazan, 2024
Konvensııa az etnostarǵa qamqor bola ala ma?
Ár memlekettegi azshylyq etnostar sol eldiń zańyna baǵynatyny sózsiz. Dese de, Eýropa keńesiniń Ulttyq azshylyqtardy qorǵaý týraly negizdemelik konvensııasy qabyldanyp, quramyna álemdegi jetekshi elder endi. Bul konvensııaǵa qosylyp, keıin shyǵyp ketken memleketter de bar. Al budan soń ondaǵy etnostyq halyqtyń jaǵdaıy qalaı bolmaq? Jalpy, atalǵan qujat azshylyq etnosty qalaı qorǵaıdy?
Basylym • 04 Qazan, 2024
Eldiń ıadrolyq energetıka baǵytyn aıqyndaıtyn referendým
Qazir álemniń 30 elinde 200-ge jýyq atom elektr stansasy jumys isteıdi. Bul tizimge jaqyn arada Qazaqstan qosylýy múmkin. El Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev 2 qyrkúıektegi Joldaýynda 6 qazanda referendým ótetinin málimdep, onda atom elektr stansasynyń qurylysyn jalǵastyrý-jalǵastyrmaý máselesi sheshiletinin aıtqan edi. Negizi elde osy másele biraz ýaqyttan beri talqylanyp keledi. Q.Toqaev osy ıdeıany alǵash ret 2019 jyly eldiń energetıkalyq qajettilikterine oraı, qazba otynyna táýeldilikti jáne parnıktik gazdar shyǵaryndylaryn azaıtýǵa baǵyttalǵan strategııasyn tanystyrǵan kezde jarııalady. Qazaqstanda ýrannyń orasan zor qory óndiriledi, AES salýdyń bir sebebi de – osy.
Áıel álemi • 03 Qazan, 2024
Bitimger áıelderdiń sany artady
Áıelderdiń bitimgershilik mıssııalaryndaǵy róli artyp, kóshbasshy áıelderdiń sany artpaq. Bul maqsatqa arnaıy qarjy da bólinedi. Birikken ulttar uıymy osy máseleni qarastyratyn uıymnyń Qaýipsizdik Keńesiniń 1 325 qararynyń jańartylǵan josparyn dıplomatııalyq korpýs ókilderine usynyp, pikirlerin bildi.
Álem • 27 Qyrkúıek, 2024
Búgingi tańda jeruıyq fılosofııasy qaýipsiz qoǵam uǵymymen sáıkesedi. Rasynda, úıde júrgendeı syrtta da ózińdi erkin, qaýipsiz sezinetin, urlyq-qarlyq pen zorlyq-zombylyqtan ada, quqyq buzýshylyq kórsetkishi joqqa tán qoǵamdy jeruıyq deýge ábden bolady. Kez kelgen memleket osyndaı izgi qoǵam qurýǵa múddeli. Osy oraıda álemde mundaı mamyrajaı qoǵam qura alǵan, zań buzýshylyq tirkelmeıtin minsiz el bar ma degen suraq týady. Jalpy, adamdar qaı elde ózin qaýipsiz sezinedi?
Álem • 20 Qyrkúıek, 2024
AQSh-taǵy prezıdent saılaýy: Kim jeńiske jetedi?
Qarasha aıynda AQSh-ta prezıdent saılaýy ótedi. Azýyn aıǵa bilegen alpaýyt memlekettiń basshysy kim bolatyny óz halqynyń ǵana emes, álem elderiniń de nazarynda tur. О́ıtkeni muhıttyń arǵy jaǵyndaǵy eldiń saıası ustanymy kóptegen memleketke áser etetini belgili. Sonymen Amerıkanyń 47-prezıdenti kim bolýy múmkin? Qandaı saıasat júrgizilmek, ásirese Ortalyq Azııaǵa yqpaly qandaı bolmaq? Taıaý Shyǵystaǵy máseleni retteı ala ma?
Pikir • 11 Mamyr, 2024
Ulybrıtanııa ýnıversıtetteriniń birinde taǵylymdamadan ótip júrgenimizge jarty jyldan asty. Jaqynda zertteý jumysymyzǵa baılanysty ózge qalaǵa jol tústi. Taban tiregen shaharda qazaqtar, onyń ishinde osy elge qonystanǵan otbasylar – bir qaýym el. Biri – dáriger, biri – muǵalim, endi biri – ǵalym. Elden jyraq ketýge túrli sebep túrtki bolǵan. Kóbi «Arqada qys jaıly bolsa, arqar aýyp nesi bar?», degenge saıady.
