Muhtar KÚMISBEK
Muhtar KÚMISBEK«Egemen Qazaqstan»
1265 materıal tabyldy

Qoǵam • 23 Qyrkúıek, 2021

Ittiń tektisi – tazy

Ańshylyqqa jany qumar babalarymyz qyrannyń qyraǵylyǵyna ǵana emes, tazynyń tektiligine asa mán bergen. Júırik attyń janyna ertip júrip, qańjyǵasy maılanyp, qus qanaty talatyn ulan-ǵaıyr dalany erkin sholǵany ertegi emes. Jeti qazynaǵa balap, jolda qaldyrmas joldasyn­daı qadir tutqany da ámbege aıan. «Ittiń tektisi – tazy» dep taný qazaqy qalyp­ty túsinikten týǵan támsil. Bizdiń búgingi áńgimemiz de sol týraly.

Rýhanııat • 22 Qyrkúıek, 2021

Smaılıkpen sóıleseıikshi

Áleýmettik jeliniń áýenine tóńkerilgen qaýym, smaılıkpen sóıleýdi saltqa aınaldyrǵaly qashan? Búginde osy bir domalaq bas belgilersiz áńgimemizdiń ári kirmeıtindeı hám boıymyzǵa nári sińbeıtindeı kórinedi. Kisiniń qandaı kóńil kúımen hat jazyp otyrǵany teńiz­diń arǵy betindegi adamǵa da áser etedi. Áser etkeni bylaı tursyn, abyrjyp ta qalasyz. Sol arqyly tipti sózdiń energııasyn sezinesiz. Dóńgelengen dúnıede dıdar­­lasýdyń dámin keltiretin osynaý dóńgelek tańba bol­masa, doptaı domalaǵan sózdiń de sáni bolmaıdy-mys.

О́ner • 21 Qyrkúıek, 2021

Jyrshylyq óner – jan azyǵy

Taý sýynyń tamshysyndaı syldyrlaǵan sulý sazdy kókiregińe qondyrǵan ónerge degen ińkárlikti tilmen aıtyp jetkizý qıyn-aq. Al ónerdiń óresin keńitken babalar únin tyńdaǵanda, sol keýdeńdi birde shattyq kernep, birde muń torıdy. Zamana zary, ómir shyndyǵy, el erligi degen izgi qasıetterdiń bárin keýdesi kendi keshegiler ánmen mura etken-aý. Sol úshin de Muqaǵalı aqyn aıtqandaı: «Babalarym, rahmet senderge!» dep tebirene túsesiń. Bulaı tebirenýge kásibı jyrshy, termeshi, «Daryn» memlekettik jastar syılyǵynyń laýreaty Kúnsulý Túrikpen sebep boldy. Rýhanı shólirkegen ultty ánmen sýsyndatqan óner ıesimen suhbattasýdyń sáti tústi. Júrekjardy lebizi men án taǵdyryna degen alańdaýshylyǵyn tyńdadyq. Ánshiniń oramdy oılaryn, paıym-parasatynan órilgen óreli sózderin osy oraıda zerdeli oqyrman nazaryna usynýdy jón sanap otyrmyz.

О́ner • 19 Qyrkúıek, 2021

Táýelsizdikke tartý

Keńes ıdeologııasynan bosap shyqqan qazaq óneriniń qylqalamy egemendikke qol jetkizgeli erkin kósildi. Ulttyq beıneleý óneriniń órisi keńip, boıaýy túrlendi. Jańashyldyqqa jany qushtar qylqalam sheberleri azattyqtyń aspanyn qalaǵan túsimen boıady. Mine, sondaı daryndy sýretshilerdiń biri – Darııa Kalımova-Qasteeva.

Ádebıet • 17 Qyrkúıek, 2021

Eski qujattar sıfrlyq formatqa kóshirilýde

Nur-Sultan qalasynyń memlekettik arhıvinde zamanaýı restavrasııa zerthanasy ashylýynyń nátıjesinde kómeskilengen tarıhı qujattarǵa qaıta jan bitkendeı. Muraǵat zertteýshileri boıaýy ketken málimetterdi sıfrlandyryp, eski derekterdiń jańa qabylyn túzdi.

Suhbat • 16 Qyrkúıek, 2021

Rýhanı kemeldenýdiń qaınary – Kórkemóner

Beıneleý óneri – qumyrsqanyń ıleýindeı shym-shytyryq, qat-qabat, taramys-taramys, sýretshiniń ózi de adasyp qalatyn qyzyq ta qııametti qan bazar. Onda kim joq deısiz, tańǵajaıyp taýlar da, taqyr tóbeler de, «óner – halyqtiki» dep óńmeńdegender de, qyl qalamyn qan men sútke qatar malǵan jankeshtiler de tabylady. Sol kerýen-kerýen jolda shoqtyǵy bıik, dańqty sýretshi Kamıl Mýllashevtyń esimi elge etene tanys. Astanadaǵy sheberhanasyna arnaıy izdep barǵanymyzda aldymyzdan alqalap shyqqan suńǵyla sýretshimen súbeli suhbat órbitken edik. Qazirgi kórkemónerdiń hali men jas sýretshilerdiń jaı-kúıi turǵysynda tereńnen tolǵanǵan qylqalam sheberi bizge kókeıdegi kúrsinisin aqtardy.

Ádebıet • 16 Qyrkúıek, 2021

Jalǵyzdyq boıaýy

Eń aýyr jalǵyzdyq – kóp ishindegi jalǵyzdyq. Sýretshi Pol Gogenniń «Arlestegi túngi kafe» kartınasy týraly áńgime órbitkenimizde, munda dosy Van Gogtyń da izi jatqanyn aıtqanbyz. Vokzal kafesi – jalǵyzdyq kafesi. Jetim kóńilin jetelep kelgen, armanynan adasqan jolaýshylardyń mekeni. Taǵy da jalǵyzdyq boıaýy, endi Vınsent Van Gogtyń kózimen.

Ádebıet • 14 Qyrkúıek, 2021

Japyraq-júrek

Dıdarǵaıyp dúnıe, dál sol kúni kókeıde kúmbezdelip qalǵan kerbez oı osy bir áńgimemizge ózek bolaryn oılamappyz da. Bul taqyryp tóńireginde buryndary da talaı sóz sabaqtalǵan, áli de sabaqtala beretini kúmánsiz. Mine, bizdiń de avtordyń aýzynan estigen oqıǵa jelisinen jip úze almaı otyrǵanymyz sodan. Qaıran, qalamush ǵumyr! Muqaǵalıdyń ánge aınalǵan jas qaıyńy. Jas qaıyń – adýynger arman. Beıýaqta jetken ájemniń góı-góıindeı kóńildi áldıleıdi de turady.

О́ner • 14 Qyrkúıek, 2021

Kóp ishindegi jalǵyzdyq

Kózden ketken, kóńilde kómeskilengen kartınalar qalyń albomnyń qaı paraǵyn ashsańyz da muntazdaı ónerdiń móldir kelbetin, minsiz músinin eske salýǵa qushtar. Janaryńyz qabyzdanyp, janyńyz elegizip, klassık qylqalam ıelerimen bir ústel basynda otyrǵandaı bolasyz. Qarańyzshy, bir tústi boıaýlar, ártúrli taǵdyrlar. O, netken qudiret, o, netken qasiret! Aýyq-aýyq sizdi de alysqa tartady…

29 Tamyz, 2021

Álemge úlgi bolǵan qozǵalys

Nur-Sultan qalasynyń memlekettik arhıvi Semeı ıadrolyq polıgony jabylýynyń 30 jyldyǵyna oraı vırtýaldy kórme usyndy.

Iаndeks.Metrıka