Suhbat • 21 Naýryz, 2025
«Salt-dástúr jańǵyratyn mereke»
Naýryz – túbi bir túrki halyqtaryna ortaq mereke. Osyǵan oraı irgeles jatqan aǵaıyn el Qaraqalpaqstandaǵy Ájinııaz atyndaǵy Nókis memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýty Qaraqalpaq ádebıeti kafedrasynyń meńgerýshisi, dosent, fılologııa ǵylymdarynyń doktory Sársenbaı Qazaqbaevqa habarlasyp, Naýryz merekesi týraly az-kem áńgimege tartqan edik.
Suhbat • 21 Naýryz, 2025
Jadyra Qutjanova, aıtys aqyny: Men úshin baǵaly syılyq – halyqtyń yqylasy
О́tken ǵasyrdaǵy sekseninshi jyldardyń ortasynan aıtys óneri jańasha damydy. Arqaly aqyndar shoǵyry qalyptasty. Solardyń ishinde jarqyldap kózge túsken Jadyra Qutjanovanyń orny bólek. Ol áýezdi únimen, ádemi maqamymen, ójet minezimen halyqtyń júregine birden jol tapty. 1989 jyly Almatydaǵy Respýblıka saraıynda ótken halyqaralyq aıtysta aq boz at mindi. Sodan beri de biraz jyl jóńkilip ótti. Biraq jurt Jadyrany umytqan joq. Biz búgin Naýryz merekesinde sonaý jyldary tól ónerimizge ózgeshe órnek qosqan tanymal aıtys aqyny, Mádenıet salasynyń úzdigi, birneshe halyqaralyq, respýblıkalyq aıtystyń júldegeri Jadyra Qutjanovamen jolyǵyp, ómiri men óneri týraly áńgimelestik.
Rýhanııat • 19 Naýryz, 2025
Qazaq tilin damytýdaǵy jańa kezeń
Astanada Ahmet Baıtursynuly atyndaǵy Til bilimi ınstıtýtynyń «Kreatıvti ındýstrııanyń tiltanymdyq negizderi: zertteýler men ázirlemeler» atty stend konferensııasy ótti.
Jansaraı • 14 Naýryz, 2025
Qashaǵanyn ónerdiń quryqtaǵan...
Ulttyq beıneleý óneriniń tarıhy tym áriden bastalady. Biraq onyń damý kezeńi ótken ǵasyrdyń 20-30 jyldarynan jalǵasty. Oǵan alǵash Ábilhan Qasteev, Oral Tańsyqbaev sekildi aıtýly tulǵalar túren saldy. Olar beıneleý ónerin kásibı deńgeıge kóterdi. Mektep qalyptastyrdy. Osydan bastap, qazaq qylqalam sheberleriniń úlken shoǵyry órteńge ósken shópteı qaýlap shyqty. Sonyń ishinde Ekinshi dúnıejúzilik soǵystan keıin beıneleý ónerine kelip, aıshyqty iz qaldyrǵan Qazaqstannyń halyq sýretshisi Moldahmet Kenbaevtyń shoqtyǵy bıik. Onyń týyndylarynda ulttyń bekzat bolmysy, darqan dalanyń keńdigi shynaıy kórkemdelgen.
Aımaqtar • 06 Naýryz, 2025
Aýylǵa barǵanda belgili mesenat Sapar Ysqaqov saldyrǵan Qostanaı oblysy Amangeldi aýdanynyń ortalyǵyndaǵy týrıstik keshendi baryp kórdim. Shalǵaı eldi mekende boı kótergen týrıstik hab, quddy tarıhı qalashyq. Ásirese Sultan Beıbarystyń eskertkishi qandaı eńseli. Adamǵa rýh beredi. Ulttyń jady qabyrǵasyna halyqqa jan-tánimen qyzmet etken tulǵalardyń esimderi jazylǵan.
Bilim • 05 Naýryz, 2025
Nazarbaev ýnıversıtetinde elimizdegi mektep pen kolledj dırektorlaryna arnalǵan kýrs bastaldy. Osyndaǵy Joǵary bilim mektebi Oqý-aǵartý mınıstrligimen birlesip ázirlegen baǵdarlama segiz aıǵa sozylady. Kýrs aıasynda qatysýshylarǵa ınteraktıvti dáris, pikirtalas, jobalyq jumys jáne keıs-stadıler usynylady.
Basylym • 04 Naýryz, 2025
«Egemen Qazaqstan» gazetiniń tilshisi, jas zertteýshi Dúısenáli Álimaqynnyń «Amerıka ashqan qazaqtar» atty tanymdyq kitaby jaryq kórdi.
Qoǵam • 22 Aqpan, 2025
1989 jyly belgili jazýshy Qoǵabaı Sársekeev erdiń jasy – elýin týǵan jerinde toılady. Sol joly qarymdy qalamger kindik qany tamǵan bizdiń aýylǵa da at basyn burdy. Qoǵabaı aǵa Alakóldiń irgesindegi «Qoǵada» týǵan. Keńshar taraǵanǵa deıin munda eki-úsh shopannyń otbasy qystap otyratyn. Tabıǵaty sondaı kórkem. Aınalasy qalyń qopa. Malǵa yq. Ásirese bul qystaq kóktemde aıryqsha qulpyrady. Neshe túrli qustar kelip, qopaǵa uıa salady. Biz solardyń jumyrtqasyn alyp jeımiz. Negizi, sýretkerdiń atamekeni, ósken ortasy – Kókalat aýyly. Kórshi eldi meken. Onyń ata-anasy balasy ómirge keletin jyly bizdiń aýylǵa kóship kelgen eken. Bul oqıǵa týraly avtor ómirbaıandyq esteliginde ashyp jazǵan.
Qoǵam • 20 Aqpan, 2025
«Zerdeli» jasampazdyqqa úndeıdi
Byltyr «Zerdeli» aqyl-oı damytý ortalyqtary men mektepter jelisiniń qurylǵanyna 10 jyl toldy. Kishigirim ortalyqtan bastalǵan uıym osy jyldar ishinde irgeli ujymǵa aınaldy. Qazirgi tańda onyń el kóleminde 40-tan astam ortalyǵy, 7 mektebi, jalpy sany shamamen 50 bólimshesi bar. Búginde 20 myńnan asa oqýshy osy «Zerdeli» mektepterinde bilim alady. Olarǵa barlyq jaǵdaı jasalǵan. Bilim oryndary barynsha zamanaýı qural-jabdyqtarmen tolyq qamtylǵan.
Tanym • 20 Aqpan, 2025
Qazaq «kıe» degen sózge aıryqsha mán bergen. Marqum ájem de kıeli uǵymdar týraly jıi aıtýshy edi. Ásirese Torǵaı jurty áýlıe dep dáripteıtin Sary Qoshqar babamyzdyń kıeli adam bolǵany jaıynda kóp áńgimeleıtin. Sondaı-aq árbir janýar men qustyń da kıesi bar. Máselen, «aqqýdy nege kıeli» deımiz? О́ıtkeni halqymyz ony qustyń tóresi sanap, oǵan eshqashan oq atpaǵan. Shynymdy aıtsam, jas kúnimde bul uǵymǵa onsha mán bergen joqpyn. Biraq eseıgende onyń beker emes ekenin túsindim. Oǵan bir oqıǵa sebep boldy.
