Sońǵy jańalyqtar
Jastar • 30 Qańtar, 2026
Jaqsylyq jasaý – jaýapkershilik
Qoǵamda eriktilerdiń atqaryp júrgen eńbegi orasan. Solardyń biri – Janel Aıypova esimdi jas erikti únemi izgilikti istiń basy-qasynda júredi. «Erikti qyzmetim – erikkennen emes, jastyq jigerimmen jan-jaǵyma úlesimdi qosqym kelgeninen», deıdi jas janashyr. Jaqsylyq jasaýdy jaýapkershilik dep qaraıtyn qarshadaı ǵana qyzdyń qajyr-qaıratyna jan-jaǵyndaǵylar da tańyrqaı qaraıdy.
Teńge • 30 Qańtar, 2026
2026 jyldy teńge salystyrmaly túrde myqty pozısııamen bastady. 2025 jylǵy jeltoqsan qorytyndysy boıynsha ulttyq valıýta 1,3%-ǵa nyǵaıyp, dollar baǵamy 505,73 teńgege deıin tústi. Teńge dollar dálizindegi búgingi baǵam 1 dollar – 505,71 teńgege toqtap, bir kúnde -0.99 kórsetkishke ózgerdi. Bir aıdaǵy ózgeris – 4,47.
Digital • 30 Qańtar, 2026
Oqytýdy jeńildetken platformalar
Qazir úı tapsyrmasyn jasandy ıntellektige oryndatatyn oqýshylar kóbeıdi. «Mundaı jeńil jol balalardyń óz betimen izdený daǵdysyn, synı oılaý qabiletin álsiretip jibermeı me?» degen zańdy suraq týyndaıdy. Sondyqtan másele – jasandy ıntellektige tyıym salýda emes, ony durys baǵytta qoldanýda. Osy tusta bilim men tehnologııany ushtastyrǵan «EdTech» startaptardyń mańyzy aldyńǵy qatarǵa shyǵady. Bul baǵyttaǵy platformalar men quraldar muǵalimniń jumysyn jeńildetip, oqýshynyń shynaıy bilim alýyn baqylaıdy. Endeshe, elimizdegi «EdTech» jobalardyń aıaq alysyna sholý jasap kóreıik.
Sport • 30 Qańtar, 2026
6–8 aqpan aralyǵynda Qytaıdyń Tıanszın qalasynda jabyq ǵımarattaǵy HII Azııa chempıonatynyń jalaýy jelbireıdi. Dúbirli dodada elimizdiń týy astynda 25 sportshy óner kórsetedi.
Ekonomıka • 30 Qańtar, 2026
Balyq sharýashylyǵyna serpin beredi
Bıyldan bastap baǵaly balyq ósiretin shaǵyn fermalar sýbsıdııa ala bastaıdy. Memleket buǵan deıin jylyna, kem degende, 45 tonna ónim shyǵaratyn sharýashylyqtardy ǵana qarjylaı demep kelgen. Bıyl ınvestısııalyq sýbsıdııa alý shegi 25 tonnaǵa deıin tómendetildi. Akvamádenıet salasyndaǵy shaǵyn bıznes ókilderi memlekettik qoldaý aıasynyń keńeıýi óńirde balyq sharýashylyǵynyń damýyna edáýir serpin beredi deıdi.
Ekonomıka • 30 Qańtar, 2026
Shymkent qalasynyń kásipkerler palatasyna kásipkerlerden 150-den astam ótinish kelip túsken. Qorǵalǵan bıznes quqyǵy shamamen 120 mln teńgeni quraıdy.
Jekpe-jek • 30 Qańtar, 2026
Keler aıda Álibı Ydyrys aralas jekpe-jek álemindegi eń bedeldi promoýshen – UFC-degi tusaýkeser kezdesýin ótkizýge daıarlanyp jatyr.
Fýtbol • 30 Qańtar, 2026
«Taraz» premer-lıgaǵa qashan oralady?
«Taraz» fýtbol klýbynyń jankúıerleri búginde «Dańqyń qaıda tóske órlegen?» dep kúmiljip júr. Kúmiljıtin jóni de bar. Kezinde dúrildegen Jambyl fýtboly týraly áńgime qazir kúbirlep aıtylady. О́ıtkeni keıingi birneshe jyldyń bederinde talaı talantty túletken «Taraz» fýtbol klýby ilinip-salynyp birinshi lıgada júr...
Tanym • 30 Qańtar, 2026
Naǵyz baýkespe Jalpy, urlyq degenniń qaı túri bolsa da súıkimsiz ekeni ras. Bireý biler, bireý bilmes, kitapqa qumar ortanyń arasynda «bıblıokleptomanııa» degen bir aýrý bar.
Ádebıet • 30 Qańtar, 2026
Keshegi aıazda kúnestep otyrǵan bir top kepterdi telefonyma «basyp» qaldym. Kádimgi qalalyq kepterler. Dalada júre me olar, bilmeımin. Sýretke tartqandaǵy sebebim, sóz ólip barady. Qazir kúnestep otyr dep eshkim aıta qoımaıdy, aragidik el arasynda bolmasa. Tól ádebıetimiz turǵanda, birjola umytylyp ketpesi de anyq qoı. Jyraýlar poezııasynan beri qaıyrǵanda, eski avtorlardyń shyǵarmasynda ǵana kezdesedi. Negizgi taban tiregen nársemiz bul sóz de emes-aý. Sóz ólgeni sol taqilettes sezim, qımyl qurdymǵa ketkenmen bir.
Ádebıet • 30 Qańtar, 2026
Belgili qalamger Dáýren Qýattyń «Mysyq pen Marýsıa» atty shaǵyn áńgimesi bar. Bala-shaǵasy qaramaı tastap ketken orys kempirdiń aıanyshty taǵdyryn ózek etken osy bir týyndy bir kezderi týǵan jerinen tamyryn úzip, jat ólkege «tý tikkenderdiń» ishki sherin tolǵaıdy.
Tanym • 30 Qańtar, 2026
Bıyl – Ýfadaǵy «Ǵalııa» medresesiniń 120 jyldyǵy. Bul medrese HH ǵasyrdyń basyndaǵy túrki áleminiń eń ozyq oqý ornynyń biri boldy. Oqý orny jádıtshildik bilim berý júıesin zaman talabyna saı qalyptastyrdy. Beıimbet Maılın, Maǵjan Jumabaev, Nuǵyman Manaev, Jıenǵalı Tilepbergenuly, Ahmet Mamytuly, t.b. qazaqtyń 200-ge jýyq jigiti osy oqý ornynan túlep ushty. «Ǵalııany» bitirgender qazaq qoǵamyna paıdasyn tıgizip, ulttyń upaıyn túgendedi.
Qoǵam • 30 Qańtar, 2026
Ańshylyq – ata-babamyzdyń baıyrǵy kásibi ǵana emes, keń dala tósindegi kóshpeli ómiriniń ajyramas bóligi. Ańshylyqtyń bir tarmaǵy sanalatyn qaqpanshylyq óner de ata jolymen jalǵasyp, urpaq sanasyna sińirilgen. Alaıda búginde jortqan ańnyń jolyn mejelep, qaqpan qurýdyń qaǵıdasyn jiliktep túsindiretinder azaıyp barady.
Mıras • 30 Qańtar, 2026
Qazaq qusbegileri qyran búrkittiń syrtqy bógenaıy men túr-túsine, úlken-kishiligi men tabıǵat syılaǵan jaratylys poshymyna qarap, onyń qandaı jerdiń qusy ekenin dáp basyp aıtyp bere alady.
Tarıh • 30 Qańtar, 2026
Bul aýyldyń tarıhy tym áride jatyr. Qazirgi Qoǵaly aýyly buryn Stalın atyndaǵy ujymshar bolatyn. Atalǵan sharýashylyq irgeles Molotov atyndaǵy ujymsharmen qosylyp, Báıten kópiri tusynan oryn teýip, keıinnen «Ortaqshyl», «Oktıabr», Jambyl ataýlaryn ıelendi. Aqyr sońynda tarıhı Qoǵaly ataý qaıtaryldy.
Medısına • 30 Qańtar, 2026
Pavlodarda donorlyq aǵzalardy ajyratyp alýǵa qatysty biregeı operasııa jasaldy. Sóıtip, 39 jastaǵy áıeldiń aǵza músheleri 4 adamnyń ómirin saqtap qalýǵa sebepshi boldy.
Jádiger • 30 Qańtar, 2026
Batys Qazaqstan oblystyq tarıhı-ólketaný mýzeıiniń qorynda júzge jýyq kóne tıyn saqtalǵan. Olardyń ishindegi eń ejelgisi Altyn Orda memleketiniń bıleýshisi Toqty hannyń (1291–1312) tusynda, ıaǵnı hıjranyń 710 jylynda Saraı ál-Mahrýsa shaharynda soǵylǵan eken.
Ǵalam ǵajaptary • 30 Qańtar, 2026
Saıd Rashed Ál-Mheırı esimdi balaqaı 4 jasynda meıirim týraly balalar kitabyn shyǵardy. Sol eńbegi úshin ol rekordtar kitabyna «Eń jas avtor» retinde endi.
Tulǵa • 30 Qańtar, 2026
Ýnıversıtet tabaldyryǵyn jýrnalıstıka fakýltetiniń stýdenti bolyp attaǵanymda eń alǵashqy dáris Almatynyń Kırov kóshesindegi bas korpýsynda, 148-aýdıtorııada ótken edi. Dáris – ádebıet teorııasy, dáris berýshi – professor Zeınolla Qabdolov!
Aımaqtar • 30 Qańtar, 2026
Memlekettik arnaýly qordyń qarajaty esebinen salynǵan nysan «№1 Semeı arnaýly áleýmettik qyzmetter kórsetý ortalyǵy» mekemesiniń aýmaǵynda boı kóterdi.
Kórme • 30 Qańtar, 2026
Jyr alyby Jambyl Jabaevtyń 180 jyldyq mereıtoıy aıasynda Almaty qalasynda onyń ómiri men shyǵarmashylyǵyna arnalǵan arnaıy kórme uıymdastyryldy.
Ǵalam ǵajaptary • 30 Qańtar, 2026
Ońtústik Koreıanyń Inchhon qalasynda álemdegi eń alyp mural bar. «Guinness World Records» dereginshe, port aýmaǵyndaǵy óndiristik nysandardyń syrtyna salynǵan bul sýrettiń jalpy kólemi – 23 688,7 sharshy metr.
Jansaraı • 30 Qańtar, 2026
Aıtqalı Jaıymov, Qazaqstannyń halyq ártisi: Halyqtyń shynaıy yqylasynan artyq qurmet joq
Esimi elge tanymal bolsa da Aıtqalı aǵa – óte qarapaıym. Bolmysy bekzat. Eshqashan asyp-taspaıdy. Alaıda aıtýly tulǵanyń ulttyq ónerdiń damýyna qosqan úlesi mol. Birneshe óner ujymyn basqardy. Tamasha mýzykalyq týyndylar jazdy. Biz búgin dırıjer, kompozıtor, professor Aıtqalı Tilepqalıulymen ómir joly men ulttyq mýzyka óneri týraly áńgime órbittik.
Digital • 30 Qańtar, 2026
Startap oljasy – 80 mıllıon dollar
Injener Erzat Dýlat negizin qalaǵan «Higgsfield» jasandy ıntellekt startaby ınvestorlardan 80 mıllıon dollar kóleminde ınvestısııa tartty. Osylaısha, kompanııanyń baǵalanýy 1,3 mıllıard dollardan asyp, resmı túrde «ıýnıkorn» sanatyna endi. Beıne kontent óndirý salasyna jańa serpin ákelgen jobanyń sońǵy ınvestısııalyq aınalymyna «Accel», «GFT Ventures», «Menlo Ventures» sekildi jetekshi venchýrlyq qorlar qatysty.
Fýtbol • 30 Qańtar, 2026
Almatynyń «Qaırat» fýtbol klýby ÝEFA chempıondar lıgasynyń jalpy kezeńindegi oıynyn aıaqtady. Segiz match ótkizgen el chempıondary 1 upaıdy mise tutty.
Tanym • 30 Qańtar, 2026
Berlın qalasynda ornalasqan Eýropa mádenıetteri mýzeıiniń qorynda qazaq tarıhyna qatysty birtalaı jádiger bar. Sonyń arasynda qazaqtar beınelengen birneshe kartına saqtalǵan. Bul kartınalardy 1844 jyly Bókeı ordasynda bolǵan Vılgelm Kızevetter degen nemis sýretshisi salǵan.
Tennıs • 30 Qańtar, 2026
Elimizdiń birinshi raketkasy Elena Rybakına Melbýrn qalasynda ótip jatqan Aýstralııanyń ashyq birinshiliginiń fınalyna shyqty. Jartylaı fınalda ol AQSh tennısshisi Djessıka Pegýlany 6:3, 7:6 esebimen utty.
Aımaqtar • 30 Qańtar, 2026
Túıe súti men tarydan – dámdi kofe
Dertke daýa tabıǵı túıe súti kofe daıyndaýǵa qoldanyla bastady. Mańǵystaýda jaz aıynda ashylǵan «Bota» kofehanasyna kelýshiler sany artyp keledi. О́ıtkeni erekshe jáne jańa tásilmen, tabıǵı taza sútpen daıyndalǵan kofeniń dámin tatýǵa qyzyǵatyndar kóp.
Ǵalam ǵajaptary • 30 Qańtar, 2026
Kod jazýdy úırený búgin oıyn sııaqty qyzyq. Portýgalııanyń Lıssabon qalasynda bir mezette ótken baǵdarlamalaý sabaǵyna 1668 adam qatysyp, álemdik rekord ornatty.
Kitaphana • 30 Qańtar, 2026
Kitaphanalar táýlik boıy jumys isteıdi
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasyna sáıkes, Almatyda táýlik boıy jumys isteıtin mádenı nysandardyń sany kezeń-kezeńimen kóbeıip keledi. Osy bastama aıasynda aqpan aıynan bastap Almatyda taǵy 2 kitaphana 24/7 formatta jumys isteýge kirisedi.
