Azat etý operasııasyn bastady
Irak áskeri «Islam memleketi» ekstremıstik toptarynyń baqylaýyndaǵy Fallýdja qalasyn qaıtaryp alý operasııasyn bastady. Bul qala el astanasy – Baǵdadtan batysqa qaraı shamamen 70 shaqyrymdaı qashyqtyqta ornalasqan.
Keıbir aqparattar boıynsha, súnnıtter basym shoǵyrlanǵan Fellýdjada áli 50 myńǵa jýyq beıbit turǵyn qalǵan bolýy kerek. Buǵan deıin Irak bıligi Fallýdja mańyna ásker shoǵyrlandyrý jumysyn aıaqtaǵanyn málimdegen edi. Iraktyń shııterden jasaqtalǵan polısııasy men AQSh bastaǵan koalısııanyń áýe kúshteriniń qoldaý kórsetýimen júrgizilip jatqan Falllýdjany azat etý operasııasy 22 mamyrda bastalǵan bolatyn. 2014 jyldyń basynda «Islam memleketiniń» sodyrlary Fallýdjany basyp alyp, alty aıdan soń Irak pen Sırııada ózderi baqylaıtyn aýmaqta «ıslam halıfatyn» qurǵany jarııalanǵan-dy.
Sırııadaǵy zardapqa kim kináli?
Túrkııa prezıdenti Redjep Taıyp Erdoǵan Reseı, Iran jáne AQSh-tyń Sırııa daǵdarysyna kılikkenderin synǵa alyp, olardyń Sırııa prezıdenti Bashar Asadty bılikten ketirýge qulyqsyzdyǵy sırııalyqtarǵa zardap shektirip otyr dep málimdedi.
Túrkııa basshysy osy másele týraly 29 mamyrda Osman ımperııasynyń Vızantııa astanasy – Konstantınopoldi (qazirgi Ystanbul) alýynyń 563 jyldyǵyn atap ótýge arnalǵan jıynda aıtqan. Budan bólek, taıaýda jarııalanǵan sırııalyq kúrd polısııasy jasaqtarynyń aıyrym belgisi bar amerıkalyq sarbazdardyń sýretterine qatysty Redjep Taıyp Erdoǵan AQSh áskerleri «terrorlyq uıym ókilderiniń kıimin kımeýi tıis» ekeni jóninde de pikir bildirgen edi.
Usynylýǵa daýys jetkilikti
Mıllıarder Donald Tramp Respýblıkashyldar partııasynan óziniń AQSh prezıdenttigine kandıdattyqqa usynylýyn qamtamasyz etti, dep habarlady «Assoshıted press» aqparat agenttigi.
Qazirgi kezde ol 1238 tańdaýshynyń qoldaýyna ıe bolypty. Bul kandıdattyqqa usynylǵan qajetti daýystan bir daýysqa artyq. Partııanyń sezi 18-21 shilde aralyǵynda Klıvlendte (Ogaıo shtaty) ótedi. Tramptyń konservatorlardan kandıdattyqqa birden-bir úmitker bolatynyn, onyń sońǵy básekelesi Djon Keısık óziniń kandıdatýrasyn alyp tastaǵannan keıin-aq belgili boldy. Bastapqyda kandıdattyqqa usynylý úshin konservatorlardan 17 adam baq synaǵan edi. Al AQSh prezıdentiniń saılaýy osy jyldyń 8 qarashasynda ótedi.
Qysqa qaıyryp aıtqanda:
* Avstralııada qutqarýshylar tún mezgilinde sýda júzip júrgende qoltyraýyn súırep áketken áıeldi izdestirýde. Qaıǵyly oqıǵa Kvınslend shtatyndaǵy Deıntrı ulttyq parki aýmaǵynda bolǵan.
* Venesýelanyń batys bóligindegi Trýhılo shtatynda qarýly top 11 turǵyndy úıinen kúshtep aýlaǵa shyǵaryp, atyp tastaǵan. Qurban bolǵandardyń barlyǵy er adamdar. Olardy ne úshin óltirgeni jaıly qazirge aqparat joq.
* Qyrǵyzstan prezıdenti Almazbek Atambaev eldiń ishki ister mınıstri Mels Týrganbaevtyń otstavkaǵa ketý týraly ótinishin qabyldady. Onyń otstavkaǵa ketý sebebi belgisiz bolyp otyr.
* Saýd Arabııasy Irannyń qajylyqqa baılanysty qoıǵan talaptaryn qabyldaýǵa turarlyq emes dep atady. Budan sál burynyraq Teheran Er-Rııadty «Allaǵa aparatyn soqpaqty japty» dep aıyptaǵan edi.
Bir aptada – 700 adam...
BUU-nyń Bosqyndar isi jónindegi joǵarǵy komıssary basqarmasynyń málimetterine qaraǵanda, sońǵy birneshe kún ishinde Eýropa jaǵalaýyna jetýge tyrysqan 700-den astam adam Jerorta teńizine batyp ketken.
Negizinen olar teńiz sýlarynda adam tasýǵa arnaıy jabdyqtalmaǵan kemelerdiń batyp ketýi saldarynan qazaǵa ushyraǵan. Adam ólimine soqtyrǵan mundaı qaıǵyly oqıǵalar negizinen Italııa jaǵalaýynyń ońtústiginde oryn alǵan. Agenttiktiń Italııadaǵy ókili Karlotta Samıdiń habardar etýinshe, kemeler bortyna tıisti mólsherden ondaǵan ese kóp adamdy tıep alady. Onyń sońy kemeniń sýǵa batyp ketýine soqtyryp jatady. Agenttik ókiliniń esepteýi boıynsha, jyl basynan beri Jerorta teńizinde sýǵa batý saldarynan 1,5 myńnan astam mıgrant qaza tapqan. Keıbir málimetterde Eýropa elderine kelgen mıgranttardyń sany 1,5 mıllıonnan asyp ketkeni aıtylady.
Jańa basshysyna ant berdi
Aýǵanstannyń ońtústiginde 500-den astam sodyr «Talıban» terrorshyl uıymynyń jańa basshysy Haıbatýlla Ahýndzadege ant berdi. Bul jóninde «Interfaks» aqparat agenttigi habarlady.
Ekstremıster qozǵalystyń jańa jetekshisine ant berý úshin Baglan provınsııasyndaǵy Dand-Gýrı ýezine jınalǵan. «Talıbannyń» jańa basshysy Haıbatýlla Ahýndzade uıymnyń burynǵy jetekshisi Ahtar Mansurdyń kózi joıylǵannan keıin osy terrorshyl qozǵalysty qolyna alyp otyr. Ant berý rásimi aýǵandyq «Arıana-TV» telearnasy arqyly kórsetilgen eken. Provınsııalyq keńestiń músheleri osyǵan baılanysty ortalyq jáne jergilikti bıliktiń áreketsizdigine ashý-yza bildirip, «Dand-Gýrı ýezi terrorshylar úshin baspana boldy» dep málimdegen. Al keıinirek Baglan provınsııasynyń gýbernatory Abdýlsattar Borız kúsh qurylymdary birneshe kúnnen beri óńir aýmaǵyn sodyrlardan qorǵap jatqanyn habarlady.
Azamattaryn qajylyqqa jibermeıdi
Iran Islam Respýblıkasynyń mádenıet mınıstri bıyl el azamattaryn Mekkege qajylyq jasaýǵa jibermeıtinin málimdedi. Bul aqparatty Bı-bı-sı taratty.
Mınıstrdiń sózine qaraǵanda, Saýd Arabııasynyń bıligi túrli kedergiler jasaý arqyly ırandyqtardyń qajylyq boryshtaryn ótep qaıtýlaryna bóget jasap jatqan sııaqty. О́tken jyly qajylyq kezinde 770-teı adam qaza taýyp, 934 adam japa shekken. Mert bolǵandardyń ishinde 130 ırandyq bolǵan. Mınıstrdiń aıtýynsha, Saýd Arabııasynyń bıligi qajylyqty oıdaǵydaı uıymdastyrmady jáne qajylyqqa barǵan musylmandardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý úshin tıisti sharalardy qabyldamady. Eki memleket arasyndaǵy kıkiljińniń órshı túsýine osy óńirdegi básekelestik te sebep bolyp otyr. Onyń ústine Iran men Saýd Arabııasy Sırııa men Iemendegi áskerı qaqtyǵystarda bir-birine qarsy eki tarapqa da qoldaý bildirýde.
Internet materıaldary negizinde ázirlendi