qazaq tilin úırený úshin sózdik satyp aldy
О́skemende áıgili ıtalııalyq fotosheber Djannı Forabochıdiń kórmesi ótti. Shyǵys Qazaqstan oblystyq sáýlet-etnografııalyq jáne tabıǵı-landshaftty mýzeı-qoryǵynda uıymdastyrylǵan sharaǵa mártebeli meımannyń ózi keldi.
– Men fotoónerge ińkár janmyn. Sýretti kóshede túsirýden bastadym. Alaıda, apparattyń tetigin avtomat sııaqty basa berýdi emes, kompozısııalyq kadr jasaýǵa den qoıdym. Fotografııaǵa áýestik meni órkenıetimizdiń tereń qaltarystaryndaǵy mádenıetimiz ben tarıhymyzdy tanýǵa jeteledi, – dedi óskemendiktermen kezdesýde Djannı Forabochı.
Ol vernısajǵa kelýshiler aldynda fotojumystardyń barlyǵy ońaıǵa túse bermeıtinin, keıbir arab elderinde taspaǵa túsirtkizbeý úshin tas laqtyrǵan jaǵdaılar da kezdeskenin aıtty. Sondaı-aq, Úndistandaǵy birqatar kastalar men taıpalardyń 500, 1000 jyl burynǵydaı ómir súrip jatqany da fotosýretshi taspasynan syrt qalmaǵan. Iаǵnı, atalǵan fototýyndylardyń keıipkerleri kóne dáýirlerge tán sııaqty. Degenmen, olar ǵylymı-tehnıkalyq tóńkeristen alys qalǵan zamandastarymyz. Máselen, Úndistandaǵy maha-kýmbha-mela festıvalinde túsirilgen sýretter serııasyndaǵy jalańash erkekterdi kórip tyjyrynýyńyz múmkin. Al olar bolsa, Sarasvatı, Djamny men Ganga atty úndiniń úsh ózeni túıisetin uly saǵasynda sýǵa shomylyp, bar kúnálarynan tazaratyn ǵurypqa daıyndyq ústinde. Bul 12 jylda bir ret ótetin dinı rásim eken. Iаǵnı, kadrdy qaıtalap túsirý úshin 4 myńnan astam kún kútýge týra keledi.
Iýrıı Gagarın ǵaryshqa ushqanda orys tilin úırenip alǵan Forabochı taǵy toǵyz tilde erkin sóıleıdi eken. Endi qazaq tilin úırený ústinde. «Rahmet!» dep jyly jymıǵan fotosýretshi jýyrda qazaqsha-oryssha sózdik satyp alypty. О́zine О́skemen shahary óte unaǵanyn jetkizgen sheteldik meıman keleside qazaq tilin meńgerip kelýge ýáde berip otyr.
Forabochıdiń famılııasy Eýropa men AQSh-qa keńinen tanys. Ol óziniń álemdi keńinen aralaǵan saıahattarynda túsirgen sýretterimen travel-foto janrynyń metri sanalady. 67 jastaǵy sheberdiń sýretteri Batys elderiniń kórnekti galereıalarynan oryn tepken. Fotograf «Qazaqstan – ıtalııalyqtyń kózimen» atty jańa joba aıasynda Qazaq eliniń tarıhı dástúri men turmys-saltyna den qoıýdy josparlap otyr.
Dýman ANASh,
«Egemen Qazaqstan»
О́SKEMEN