Táýelsizdikti toılaý men onyń ulaǵatyn oılaý

Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵy bir kúnde atap ótile salatyn kóp sharanyń biri emes. Enshisi bólek el bolǵaly bitken isterdi túgendep,  ótkenge esep berip, keleshektiń munan da kemel bolýyn oılastyratyn ýaqyt jetti. Osyǵan oraı keshe Almatydaǵy Dostyq úıinde Memlekettik hatshy Qanat Saýdabaevtyń tóraǵalyq etýimen «Qazaqstan Respýblıka­sy Táýelsizdiginiń 20 jyldyǵy» jylyn atap ótýdiń jaı-japsaryn talqylaǵan Memlekettik komıssııanyń kóshpeli otyrysy bolyp ótti. Keleli jıynǵa Prezıdent Ákimshiliginiń jaýapty qyzmet­kerleri, Úkimet músheleri, Parlament depýtattary, Almaty qala­sy men birneshe qoǵamdyq uıymdardyń basshylary qatys­ty. Komıssııa otyrysynda mereıtoı jylyn Almaty qa­la­synda ótkizý jóninde jos­par­lan­ǵan is-sharalardy júzege asy­rý­dyń jaıy qozǵaldy. Otyrys tizginin qolǵa alǵan Qanat Saýdabaev: – Elbasy qańtar aıyndaǵy Qazaqstan halqyna Joldaýynda mereıtoılyq is-sharalardyń jal­­pyulttyq josparyn júzege asy­rý jalpyhalyqtyq sıpatqa ıe bolýy qajet ekendigine erekshe toqtaldy. Biz árbir qazaqstan­dyq­tyń óz boıynda, óz otba­syn­da táýelsizdik alyp kelgen ıgi óz­geristerdi sezinýi úshin, elimizdiń odan ári damýyna, Qazaqstan halqy birliginiń nyǵaıýyna úlken belsendilikpen atsalysýy úshin bar kúsh-jigerimizdi jumsaýymyz qajet. Oǵan qosa, jaqynda ǵana ótken prezıdenttik saılaýda Nur­­sultan Nazarbaevtyń teń­des­siz jeńisinen keıin Qazaqstan óziniń áleýmettik-ekonomıkalyq, qoǵam­dyq-saıası damýynyń, ha­lyq birligin odan ári ny­ǵaı­týynyń, ha­lyqaralyq bedeliniń jańa, sapaly kezeńine aıaq basyp otyr, – dedi. Mereıtoı jyly, merekeler­diń sharyqtaý shegi táýelsizdiktiń altyn besigi bolǵan – Almaty qalasynda atap ótiletinin eskeretin bolsaq, ońtústik astanaǵa ar­tylatyn mindetterdiń de orasan ekendigi kórinýde. Osy turǵydan alǵanda Memlekettik hatshy: – Almaty – erekshe qala. Elimizde ótken nebir aıtýly oqıǵa­lar da osy qalamen taǵdyrlas. Oǵan qosa, Memleket basshysy eń qıyn-qystaý jyldarda da osy qalanyń ornyn eshqashan umyt­qan emes. Táýelsizdiktiń óne boı­ynda Almaty adam tanymastaı ózgerdi, kórkeıdi. Jáne osy jyly da bul qalada merekelik ahýal saltanat qurýy tıis, – dedi. Osydan keıin Memlekettik hatshy sóz kezegin Almaty qala­sy ákiminiń orynbasary Serik Seıdýmanovqa berdi. – Egemendiktiń mańyzyn aı­shyq­taýda táýelsizdiktiń altyn besigi – Almatynyń orny aı­ryq­sha. Táýelsizdigimizdiń tusaýy osynda kesildi. Eldigimizge tııa­naq bolǵan ıgilikti isterdiń bári osy Almatydan bastaý aldy. El­basynyń 27 qańtardaǵy №1144 «2011 jyldy el Táýelsizdiginiń 20 jyldyǵy jyly dep jarııalaý týraly» Jarlyǵyna sáıkes, qala ákiminiń qaýlysy qabyldandy. Atalmysh qujat 170 áleýmettik-mańyzdy sharalardy ótkizýdi qa­rastyrady. Olardy júzege asy­rýǵa baılanysty 27 mıllıard 671 mıllıon 124 myń teńge kó­le­mindegi qarjy kózderi jospar­lanǵan», – dedi Serik Turaruly. Serik Seıdýmanov atqarylyp jatqan jumystardyń barlyǵyn naqty sharalarmen dáıekteı kele, bıyl da jańa mektepter men bala­baqshalardyń ashylatynyn, emhanalar salynatynyn atap ótti. Eń bastysy, el bıýdjetiniń 28 paıyzyn beretin, Qazaqstannyń basty shıkizattyq donory bolyp tabylatyn Almatyda bıyl metro halyqtyń ıgiligine berilmek. Metroǵa otyratyn kúndi alma­ty­lyqtar da jıyrma jyldan astam ýaqyt kútip keledi. Qala ákimi orynbasarynyń aıtýynsha, bul is-sharalardyń qu­rylymy Táýelsizdiktiń 20 jyl­dyǵyn merekeleý tujyrym­dama­syna tolyǵymen sáıkes keledi. Jyl basynan beri osy arnadaǵy jumystarǵa azamattyq qoǵam ınstıtýttary, qoǵamdyq uıym­dar keńinen tartylyp, «Nur Otan» HDP-men birlesken sharalar keńinen uıymdastyrylǵan. Túrli pishindegi sharalar bary­syn­da qala jurtshylyǵynyń maq­satty top ókilderin keńinen qatystyrýǵa jáne aýqymdy sharalar uıymdastyrýǵa erekshe nazar aýdarylǵan. Osydan keıin esep berý kezegi «Nur Otan» HDP hatshysy Erlan Qarınge keldi. Bılik partııasynyń beldi ókili de birinshi kezekte barlyq shara Elbasy qadap tapsyrǵandaı, merekelik is-sharalarmen shektelip qalmaı, áleýmettik sala máselelerin sheshýge jáne qazaqstandyqtardyń ómir sapasyn jaqsarta túsýge baǵyttalatynyn atady. Birinshiden, Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵyn merekeleýge arnalǵan jumystardy júıeli jáne tıimdi uıymdastyrý maqsatynda partııa arnaıy is-áreket josparyn ja­saǵan. Osy jospar sheńberinde ob­lys ortalyqtary, qalalar, aýdandar men aýyldarda halyqtyń barlyq toptaryn – jastar, qa­rııa­lar, bıznes-qaýymdastyq, ǵyly­mı jáne shyǵarmashylyq zııaly qaýym, úkimettik emes sektor já­ne basqa da azamattardy qamtı­tyn 7 myńnan asa is-shara ótkizý josparlanyp otyr. Aldyn ala júr­gizilgen esep boıynsha 5 mıl­lıonǵa jýyq azamat qamtylatyn bolady, dedi Erlan Qarın. Par­tııanyń jospary jalpyres­pýb­lıkalyq josparmen úılesti­ril­gen. Ekinshiden, 10 qańtar kúni eli­mizdiń barlyq aımaqtarynda bir mezgilde res­pýb­lıkalyq «Táýel­sizdik jetistikteri» atty partııa­lyq aksııa bas­talyp, jyl aıaǵyna deıin so­zyl­maq. Ártúrli pishindegi is-sha­ralardy qamtıtyn bul ak­sııanyń ereksheligi – elimizdiń barlyq aı­maqtarynda bir mezgilde ótkizi­lýi. Úshinshiden, partııa basta­ma­lary egemendikke qol jetkizgen keıingi kezeńde elimizdiń tarı­hyn­da bolǵan aıtýly úderis­terdi te­reń uǵynýǵa baǵyttal­ǵa­nyn aıta ketýge bolady. Otandyq jáne shetel sarapshylarynyń, tal­daý já­ne zertteý qurylym­darynyń qa­ty­sýymen Qazaqstan tarıhyn­da­ǵy 20 jyldyq kezeńniń nátı­je­lerin talqylaýǵa, odan ári damy­tý baǵytyn aıqyndaýǵa, res­pýb­­lı­­kanyń áleýmettik, ekonomı­ka­lyq já­ne saıası jetistikterin, ha­lyq­aralyq qoǵamdastyqtyń Qa­zaq­­stan­nyń saıası bastamalaryn qol­daıtynyn kórsetýge baǵyt­tal­ǵan túrli forýmdar men máji­lis­ter ót­kizilip jatyr jáne ol jal­ǵasady, dedi «Nur Otan» HDP hatshysy. Munan keıingi aılarǵa jos­par­lanǵan osyndaı halyqaralyq kon­ferensııalardy atap ótken E.Qarın «Nur Otan» partııasy Aby­laı han­nyń 300 jyldyǵy men Jeltoqsan oqıǵasynyń 25 jyldyǵyn da umyt qaldyrmaı, atap ótýge atsaly­satyndyqtaryn málimdedi. Qazaqstan azamattyq Alıan­sy­nyń prezıdenti Aıgúl Soloveva da ózderiniń aldymen aýyzbir­shi­likke qyzmet etýge kúsh salyp otyr­ǵandyǵyn, Alıanstyń ynty­maq­qa qosqan úlesin sóz etti. Ol, ásirese, aı­maq­tardy damytýǵa baǵyt­talǵan ak­sııa­lardy sapaly ótkizýge kúsh sa­la­tyn­dyqtaryn já­ne oǵan aýyl­dyq jerler men úki­mettik emes uıym­dar tar­tylatynyn atap kórsetti. Mádenıet mınıstrliginiń jaýap­­ty hatshysy Janna Qurmanǵalıeva merekelik josparda kózdelgen bar­lyq tirlikter jyl basynan beri retimen, óz deńgeıinde atqarylyp jat­qanyn aıta kele, ózimizge belgili bolyp otyrǵandaı, qańtar aıy Azıada aıasynda ótkenin eske sal­dy. Bul kezeńniń barlyq bastamasy sportqa, osy saladaǵy jetistikterimizge arnaldy. Aıdyń basty oqıǵa­sy 7-shi Qysqy Azııa oıyndary – alaý sherýi jáne oıyndardyń sal­tanatty ashylýy boldy, dedi Máde­nıet mınıstrliginiń ókili. Azıada – aıtsa aıta júrer­lik­teı ótkizilgeni barshamyzǵa aıan. Osydan keıin de elimizdiń mádenı ómirinde Táýel­sizdiktiń 20 jyl­dy­ǵyna arnalyp atqarylyp jat­qan sharalar legin qysqasha tiz­bek­­tep ótken J.Qur­manǵalıeva bit­ken istermen qatar, keıingi kúnderdiń enshisindegi tirlikterdi atady. Densaýlyq saqtaý mınıstriniń esebi qysqa bolsa da tushymdy shyqty. Ár sózin naqty ispen eksheýge umtylǵan mınıstr Salıdat Qaıyrbekova mereıli jyldyń óne boıynda – oǵan deıin de, odan keıin de eldiń densaýlyǵyn jaq­sartýǵa baǵyttalǵan baǵdarlama­lar jalǵasa beretindigin kólde­neń tartty. Qanat Saýdabaev osy jıyn ba­rysynda Táýelsizdigimizdiń tu­ǵyrly bolýyna qyzmet etken bar­lyq sala mamandarynyń eńbegi ataýsyz qalmaýy tıis ekendigin tilge tıek etti. Bilim jáne ǵy­lym mınıstri Baqytjan Juma­ǵulov, eń bastysy – Elbasy aıt­qandaı at­qa­rylatyn is-shara­lar­dy sybaı-sal­tań salta­nattarǵa aınaldyr­maýdyń jaıyna oralyp, jastar úshin osy basta­malardy tereń tú­sindiretin ulaǵat­ty tirlikterdi ulastyrýdyń jaıyn qozǵady. Táýel­sizdigimizdiń 20 jyl­dyǵyna oraı, Almaty nemese Astana qalalarynda aýqymdy túrde jastar forýmyn ótkizemiz, dep málimdegen mınıstrdiń aı­týyn­sha, barlyq atqarylatyn merekelik is-sharalardyń 25 paıyzy Bilim jáne ǵylym mınıstrligine júktelgen. Iаǵnı, bul mınıstrlik 18 iri jobaǵa jaýapty. Bilim jáne ǵylym sala­synyń uıymdastyrýy­men tek al­ǵashqy toqsanda 114 shara atqaryl­ǵan. Qańtar men naýryz araly­ǵyn­da elimizdiń saıası jáne ekono­mı­kalyq ómirine qatysty 28 ǵylymı-tájirıbelik konferensııa uıymdas­tyrylǵan. Bilim salasynyń basshysy merekeni atap ótýge aldymen jastardyń kóptep tartylýyna úlken nazar aýdarylý qajet ekendigin qaıtala­dy. Keleshek jastardiki, egemen­diktiń erteńi – keıingilerge amanat deıtin bolsaq, mınıstrdiń de sózi­niń jany bar. Memlekettik hatshy Bilim jáne ǵylym mınıstriniń esebin qýattaı otyryp, aqıqatynda merekelik aý­qymdy sharalarǵa ulttyq-mádenı birlestikter men jas­tardy belsendi tartýdyń qajet­tigin aıtty. – Barlyǵy bolyp-tolyp tur deýdiń qajeti joq. Sondyqtan Táýelsizdikti atap ótý jónindegi barsha jumys toptary ózderiniń úılestirý jumystaryn kúsheıte túsýi tıis, – dedi osy oraıda Qanat Saýdabaev. – Bul sóz Almaty qalasyna da tıesili. О́ıtkeni, bul qala áý basta jastar qalasy, mádenıet oshaǵy da bolyp kelgen. Onyń ústine Ala­taýdyń bókterinde barlyq derlik ulttyq-mádenı birlestikter sho­ǵyrlanǵan. Osynyń bárin búge-shigesine deıin baıandap, atalǵan­dardyń áleýeti men belsendiligin paıdalanýdyń qajettigin ataǵan Memlekettik hatshy: – Úkimettik emes uıymdar da mem­lekettiń basty seriktesi. Olar ar­qyly da biz halyqtyń barlyq áleýmettik toptaryn qamtı alamyz, – dedi. Memlekettik komıssııanyń bó­lek te mańyzdy mindetiniń biri – jalpyulttyq jospar aıasynda ót­ken sharalardy aqparattyq tur­ǵy­­da nasıhattaý ekendigi málimdeldi. – Menińshe, Táýelsizdik merekesin joǵary deńgeıde atap ótýge barlyq múmkindigimiz bar. Bul máselede Almaty basqa óńirlerge úlgi bolýy tıis, – dep sózin qory­tyn­dylady Q.Saýdabaev. Qysqasy, Memlekettik komıs­sııasynyń kóshpeli otyrysynyń qorytyndysy boıynsha tıisti sheshimder qabyldanyp, múddeli uıymdarǵa naqty tapsyrmalar berildi jáne olardyń oryndalý merzimi belgilendi. Aınash ESALI. Almaty. _______________________ Sýretti túsirgen Aıtjan SALYQULY.