Máselen, dál qazirgi ýaqytta bir ǵana Zyrıan qalasynda «Nurly jer» baǵdarlamasymen 60 páterli turǵyn úı salynyp jatsa, «Nurly jol» baǵdarlamasy aıasynda shaǵyn shaharǵa uzyndyǵy 6 shaqyrymnan asatyn jylý jelileri tartylyp, tórt birdeı kósheniń joldaryna asfalt tóselipti.
Qalanyń ońtústik bóligindegi 5 qabatty 60 páterli túrǵyn úıdiń qurylysy 15 maýsymda bastalypty. Nysannyń sheberi Serik Qasaıynovtyń aıtýynsha, qazir munda 80 adam eńbek etip jatyr. Jaldamaly negizdegi baspanany 2018 jyly paıdalanýǵa berý josparlanǵan. «Qala boıynsha 800-ge jýyq adam baspana kezeginde tur. Bul páterler birinshi kezekte jas otbasylarǵa, memlekettik qyzmetkerlerge, az qamtylǵan jáne kóp balaly otbasylarǵa, ardagerler men múgedekterge beriledi. Qurylys nysanyndaǵy jumys barysyn aýdan ákiminiń ózi erekshe qadaǵalaýynda ustap otyr. Kúnde tańerteń osynda kelip, jumysshylarmen, merdigerlermen kezdesedi», - deıdi Zyrıan qalasy ákiminiń mindetin atqarýshy Petr Chýrsın.
«Nurly jol» baǵdarlamasy aıasynda qaladaǵy qarqyn alǵan sharýanyń biri - 10 yqshamaýdanǵa jylý qubyrlaryn tartý jumystary. Aýdandyq sáýlet, qala qurylysy jáne qurylys bólimi mamandarynyń aıtýynsha, bul maqsatqa respýblıkalyq bıýdjetten 556, oblystyq bıýdjetten 60 mıllıonǵa jýyq qarjy bólinipti. «Qubyrlardyń uzyndyǵy 25 shaqyrymnan asady. Jumysty bastamas buryn turǵyndardy jınap, túsindirý sharalaryn júrgizdik. Kelisimderin aldyq. Olar jylý qubyrlaryn kóshe boıymen emes, baý-baqsha ishimen júrgizý týraly ótinish bildirdi. Kelisim boıynsha qurylys jumystaryn aıaqtaý 2018 jylǵa josparlanǵan. Alaıda biz bıylǵy jylý maýsymyna deıin bitirip, turǵyndardy ystyq sýmen qamtamasyz etýge tyrysamyz», - deıdi qurylys merdigeri «Altaıstroıproekt» JShS-iniń qyzmetkeri Dáýlet Meıramǵalıev.
Qaladaǵy taǵy bir jaǵymdy jańalyq, tórt birdeı kóshege ortasha jóndeý jumystarynyń júrgizilgendigi. Bul maqsatta oblystyq bıýdjetten 50 mıllıon teńge bólinip, 20 jyldan astam ýaqyt boıy jóndeý kórmegen 3 shaqyrymǵa jýyq jol jóndelipti. «Osy yqsham aýdanda turyp kele jatqanyma 30 jylǵa jýyq ýaqyt boldy. Asfalt degen dúnıe ómiri bolǵan emes. Joldyń bári-bári oıdym-oıdym bolatyn. Qazir mine bul mańaıdyń turǵyndary dán rıza. Qalanyń shetindegi yqsham aýdandarǵa da mán berilip jatqany qýantady», - deıdi osy yqsham aýdannyń turǵyny Olga Prokopeva.
Sonymen qatar jeke menshik-memlekettik seriktestik aıasynda qaladaǵy jylý ortalyǵynyń №5 qazandyǵyn jańartý josparlanyp otyr eken. Konsessııalyq jobaǵa qarjy salatyn ınvestor da anyqtalypty, qazirgi ýaqytta jobalyq-smetalyq qujattar ázirlenip jatqan kórinedi. Bul joba sátimen júzege asqan jaǵdaıda qazandyqtyń elektr qýaty 6 MV-t-ǵa (qazirgisi 0 MVt), jylý qýaty 140, 2 GKall-saǵatqa (búgingisi 128 GKall-saǵat) jetedi deıdi mamandar. Zyrıan qalasyna bıyl sońǵy úsh-tórt jyl kóleminde alǵash ret ystyq sý 1 tamyz kúni berilipti. Aýdandyq qazandyq jyl boıy 75 myń tonna kómir jaǵatyn bolsa, tamyz aıynyń sońyna deıin 8 myń tonna kómir jetkizý josparlanyp otyr.
«Nurly jer» baǵdarlamasy boıynsha aýdannyń aýyldarynda da jumys qyzyp tur deýge bolady. Jaqynda Borodıno aýylynda eki páterli 5 úıdiń qurylysy bastalypty. Nysannyń merdigeri «Naryn-servıs» JShS basshysy Nyǵmet Shaýhınnyń aıtýynsha, qurylys jumystaryna tek jergilikti materıaldar qoldanylyp jatyr. «Bul jerdegi jumystyń bastalǵanyna bir aı boldy. Jumys kúshi jetkilikti. Tehnıka da, ózge de jabdyqtardyń bári ózimizden. Alystan arbalamaımyz, qurylysqa qajetti zattardyń barlyǵyn irgedegi Úlken Narynnan ákelemiz. Alla sátin salsa, 5 úıdiń qurylysyn qazan aıyna deıin aıaqtaýdy josparlap otyrmyz», - deıdi ol. Úsh bólmeden turatyn bul úılerge negizinen osyndaǵy «Borodıno» sharýa qojalyǵynyń jumysshylary – malshylar, saýynshylar, mehanızatorlar, shópshiler men eginshiler, traktorshylardy qonystandyrý josparlanyp otyr. Bes úıdiń jobalyq-smetalyq qujattarynyń qarjysyn atalǵan sharýa qojalyǵynyń ıesi Qaırat Bókejanov óz moınyna alypty. «400 basqa arnalǵan taýarly sút fermasyn aldaǵy ýaqytta 800-ge deıin ulǵaıtý josparda bar. Aýylda birde-bir úı bos turǵan joq. Jumyssyz júrgen adam joq bizdiń aýylda. Kerisinshe bizge qazir mamandar jetpeı jatyr. Jumysshylar kerek. Eń bastysy, olarǵa baspana kerek. Myna 5 úı sol úshin salynyp jatyr. Tek jumysshylar úshin», - deıdi sharýa qojalyǵynyń basshysy.
Zyrıan aýdanynyń ákimi Nurjan Toqseıitov óńirde Memleket basshysynyń «Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» atty bıylǵy Joldaýynda júktelgen mindetter men memlekettik baǵdarlamalardy júzege asyrý baǵytynda aýqymdy jumystar qolǵa alynyp jatqanyn aıtady. «Qalamyzda 20-30 jyl boıy jóndelmegen joldar jóndelip, ystyq sýsyz, jylýsyz otyrǵan turǵyndarǵa jylý tartylýda. Qalada da, aýylda da jańa baspanalar salynyp jatyr. Aýdan turǵyndary buǵan dán rıza», - deıdi aýdan basshysy.
Azamat QASYM,
«Egemen Qazaqstan»
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Zyrıan aýdany.
Sýretterdi túsirgen - avtor