«Ýaqyt – ár adamnyń enshisine buıyrǵan ári zaıa ketire almaıtyn jalǵyz kapıtal», deıdi Tomas Edısson.
«Barlyq únemdeýler aqyr aıaǵynda ýaqytty únemdeýge kelip ulasady», deıdi Karl Marks.
Osy sózderdiń durystyǵyna bizdiń búgingi turmys-saltymyz, biz ómir súrip jatqan zaman dálel bola alady. О́ıtkeni biz ýaqyttyń erekshe shıyrshyq atqan kezeńinde ómir súrýdemiz. Ýaqyttyń qadiri altynnan da asyp túsýge aınalǵandyǵyn kózimiz kórip otyr. Endeshe, Karl Markstyń osydan 150 jyldaı buryn aıtylǵan joǵarydaǵy sóziniń qandaı mini bar?!
Jýyqta Astanadan 1050 shaqyrym jerdegi О́skemen qalasyna júrdek Talgo poıyzymen 16 saǵat 43 mınýtta jettik. Al osydan bir ǵasyr buryn ata-babalarymyz osy aralyqqa atpen júrip ótý úshin 10-15 kúnin shyǵyn qylatyn. Tipti osydan birer jyl buryn ǵana Astana men О́skemenniń arasyna Talgo poıyzy qatynamaıtyn. Baıaý júristi qarapaıym poıyzǵa minetinbiz. Onymen Astanadan О́skemenge jetý úshin 27 saǵat 44 mınýt qajet. Al eger ushaqqa minseńiz Astanadan О́skemenge bar bolǵany 1-1,5 saǵattyń ishinde jetesiz.
Adamdar ýaqytty osynshama únemdeý úshin qanshama oqıǵalardy bastan keshti. Jyldamdyqty údete túsý úshin avtokólikter, poıyz jasaýǵa qajetti bý mashınasy oılap tabyldy. Olarǵa qajetti joldar salyndy. Manýfaktýralyq óndiristiń ornyna jańa zaýyt, fabrıkalar ashylyp, mıllıondaǵan adamdar jumysqa tartyldy. Jumysshylarǵa tólenetin jalaqyny únemdeý jáne ár jumysshynyń eńbek ónimdiligin arttyrý úshin konveıerli óndiris dúnıege keldi, onyń arty zaýyttar men fabrıkalardy avtomattandyrýǵa ákelip soqty. Sóıtip qazir buryn myńdaǵan adam jumys isteıtin zaýyttarda endi júzdegen adamdar ǵana qaldy. Olardyń sany ondaǵan ese azaıǵanymen eńbek ónimdiligi jańa tehnologııalardyń arqasynda buryn jumysshylardan ondaǵan, júzdegen ese joǵary. Mine, osylardyń barlyǵy udaıy únemdeýlerdiń arqasy. Endi osy qadamnyń barlyǵy aqyr aıaǵynda ýaqytty únemdeýge kelip ulasyp otyr. Al ýaqyt bolsa, únemdelgen saıyn qundy bola túsýde. Buryn О́skemenge atpen jetý úshin 10-15 kúnin qaza qylatyn qazaq qazir temir jol vokzaly men áýejaıda kólik tosyp bir saǵat artyq otyryp qalsa, shý shyǵaratyn boldy. Nege? О́ıtkeni ýaqyt qymbat. Bir saǵattyń ishinde qazir ınternet arqyly búkil álemmen baılanys jasap úlgerýge bolady.
Biz osyǵan táýelsizdiktiń arqasynda qol jetkizip otyrǵan halyqpyz. Táýelsizdiktiń arqasynda álemdegi nebir jańa tehnologııalarǵa, olardy oılap tabatyn bilim men ǵylymǵa qolymyz jete tústi. Al táýelsizdik degenimiz – elimizdiń jańa tarıhynyń bastalýy, ǵasyrǵa bergisiz uly ózgerister kezeńi, birneshe ǵasyrlardan keıin baryp basymyzdan keshirip otyrǵan ǵajaıyp shaq. Qoǵamdyq formasııalardyń qalyptasýy men damýy, jalpy ýaqyt pen keńistik uǵymdary turǵysynan alǵanda qas-qaǵym sátke baǵalanatyn osy 26 jyldyń ishinde ulan-ǵaıyr ister tyndyrylyp, ata-babalarymyzdyń egemen el bolsaq degen ejelgi armany men sony naqty ómir shyndyǵyna aınaldyrǵan tarıhı oqıǵalardyń legi astasyp, jymdasyp ketti. Ár kúni jylǵa bergisiz dep baǵalanatyn osy ýaqyt aǵyny EQYU-nyń Astana sammıti, HI Qysqy Azııa oıyndary, aqyrynda keshe ǵana aıaqtalǵan EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesi syndy úlkendi-kishili oqıǵalardyń sapyrylysqan tolqyndaryn týdyrdy. Eger táýelsizdik bolmasa, Qazaqstan táýelsizdik jyldarynda qaryshtap damymasa, biz bulardy túsimizde de kórmes edik.
Elimizde bolyp jatqan osyndaı úlken-kishili oqıǵalardyń moldyǵy, búgingi ómirdiń ózgerisi sondaı, olardyń barlyǵy qosyla kelip, qashan da bolsyn ózgermeıtin máńgilik kategorııa – ýaqyttyń ózine qysym jasap, onyń júrisin barynsha shırata túskendeı. «Ýaqyttyń jyldamdyǵyna kóz ilespeıtin boldy», dep shaǵynady qazir kóptegen adamdar. Negizinde ózgerip otyrǵan ýaqyt emes, zaman men bizdiń ózimiz ǵoı. Biz shyn máninde ýaqyttyń qanshalyqty qadirli ekendigin, onyń nege altynǵa baǵalanatyndyǵyn endi ǵana túsine bastaǵandaımyz. О́ıtkeni bizdiń barlyǵymyz da ómirdiń shıraqtyǵyn, adam is-áreketiniń alymdylyǵyn ákelgen osy dáýirdiń kýágerleri, ondaǵy úlkendi-kishili oqıǵalardyń qatysýshylarymyz ǵoı. Osyny umytpaıyq, aǵaıyn! Táýelsizdiktiń qadirin túsineıik.