Elbasy Nursultan Nazarbaev keshe tústen keıin Qostanaı qalasyna keldi. Jumys sapary aıasynda Nursultan Ábishuly oblys ortalyǵyndaǵy óndiristik jáne áleýmettik nysandardy aralap kórdi jáne óńirdegi ınvestorlarmen kezdesti.
Elbasy eń aldymen «Áýejaı» shaǵyn aýdanyndaǵy «Nurly jer» memlekettik baǵdarlamasy aıasynda júzege asyp jatqan istermen tanysty. Shaǵyn aýdan aýmaǵynda áleýmettik ınfraqurylym nysandary da salynýda, sonyń qatarynda 900 oryndyq jalpy bilim beretin mektep, sondaı-aq memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda sport jáne oıyn-saýyq kesheniniń qurylysy boı kóterýde. Turǵyndar úshin 280 oryndyq eki bala baqsha, avtoturaq, sporttyq alańdar, demalys aýmaǵy salynatyn bolady. Shaǵyn turǵyn aýdanda 41 úı qurylysy josparlanǵan, 2014-2017 jyldar aralyǵynda 16 úı salynyp, 987 otbasy qonys toıyn toılady. Qazir on eki úıdiń qabyrǵasy kóterilgen.
Munan keıin Nursultan Nazarbaev «Saryarqa AvtoProm» mashına jasaý zaýytyna kelip, avtomobıl óndirisimen aınalysatyn otandyq kásiporynnyń jumysymen tanysty. Qazaqstan Prezıdentine Qostanaıda jasalǵan JAC, Peugeot, Ravon brendteriniń avtomobılderi, JAC elektromobıliniń modelderi, sondaı-aq Iveco bazasyndaǵy mektep avtobýsy kórsetildi. Memleket basshysyna elimizdegi elektromobılge arnalǵan ınfraqurylymnyń damý barysy jóninde baıandaldy. Ústimizdegi jyldyń 10 aıynda zaýytta 4000 avtomobıl sapqa qoıyldy. О́tken jyldyń osy maýsymymen salystyrǵanda óndiris kólemi 2,2 ese kóbeıdi. Bıýdjetke 800 mıllıon teńge aýdaryldy, byltyr bul kórsetkish 131 mıllıon teńge bolatyn. Bıyl zaýytta úlken ister atqaryldy. Shaǵyn túıindi óndiris jelisi tolyq jańǵyrtyldy. Sonyń arqasynda zaýytta dánekerleý, boıaý jumystary atqarylatyn jáne «monokok» atty biregeı tehnologııany paıdalanyp qurastyratyn jańa sehtar jumys isteı bastady. Jańartylyp, jańǵyrtylǵan ámbebap jeli jumys tıimdiligin kúsheıtti, onda avtomobıldiń shanaǵyn, tiregin bir jelide qurastyra beredi.
«Allıýr» kompanııalar toby» aksıonerlik qoǵamyna kiretin «Saryarqa AvtoProm» mashına jasaý zaýytynda ónimdi eksportqa shyǵarý basymdyqqa ıe baǵyt. Ony júzege asyrý úshin sheteldik ınvestısııanyń orny bólek. Bıyl zaýyt Tájikstanǵa JAC avtomobıliniń alǵashqy partııasyn jóneltti. Onyń quny 10,5 mln AQSh dollary boldy.
Avtomobıl óndirisinde bul baǵyttaǵy jumysty ilgeriletý úshin Elbasy kelgenge deıin zaýyt alańynda qytaıdyń China National Vehicle Import and Export Company men qostanaılyq kompanııa aksıonerleri arasynda qazaqstandyq «Allıýr» kompanııalar toby» aksıonerlik qoǵamy aksııalarynyń 51 paıyzyn ıemdený jóninde jáne KazakhExport eksporttyq saqtandyrý kompanııasy arasynda úsh jaqty yntymaqtastyq ınvestısııalyq kelisimge qol qoıyldy. Elbasy aldynda onyń tusaýkeseri boldy. Bul Qytaı men Qazaqstan arasyndaǵy strategııalyq basymdyqqa ıe kelisimniń biri bolyp tabylady. Onyń máni týraly «Allıýr» kompanııalar toby» aksıonerlik qoǵamy dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Andreı Lavrentev jýrnalısterge aıtyp berdi.
– Endi kásiporynnyń strategııalyq, uzaq ýaqytqa kelisken ınvestory bolady. Investormen birge kásiporynnyń damýyn, qandaı mashına túrlerin, brendterdi shyǵaratynymyzdy josparlaıtyn bolamyz. Elbasy kásiporynnyń aldyna úsh mindet qoıyp otyr. Básekege qabiletti bolý, elektroavtomobılder shyǵarýdy damytý jáne eksporttyq naryqty ıgerý jónindegi Memleket basshysynyń tapsyrmalary aldaǵy on jylda, ıaǵnı kásiporyndy damytýdyń alǵashqy satysynda atqarylady. Al odan keıingi ekinshi satyda mashına qurastyrýdaǵy qazaqstandyq úlesti kóbeıtý men ónim qunyn arzandatý isin qolǵa alatyn bolamyz, – dedi Andreı Lavrentev.
Oblys ákimi Arhımed Muhambetov Elbasy aldynda óńirdiń ekonomıkalyq jáne áleýmettik damý barysyn baıandady. Aımaqta óndiris te, aýyl sharashylyǵy da qalypty damyp keledi. Aımaq basshysy ınvestısııa tartý jáne iri ınvestısııalyq jobalardy júzege asyrý isine toqtaldy. Onda, ásirese, erkin ekonomıkalyq aımaqtyń bolashaǵyn aıta kele, isti kibirtiktetip turǵan sheshimin kútken máseleni de jasyrmady. Qostanaı qalasyndaǵy erkin ekonomıkalyq aımaqqa ınvestorlar ózderiniń kásiporyndaryn ornalastyrǵysy keledi. Olarǵa ınfraqurylymdyq jaǵdaı da jasalyp jatyr. Qazir ınvestorlarmen kelisimsharttar jasalýda. Ondaı kelisimder boıynsha bolashaqta Qostanaıda lıft, lampalar, batareıalar, buryn bolmaǵan qajetti taýarlar óndiriletin bolady.
– Siz Úkimetke ınvestısııa tartýdyń strategııasyn jasaý týraly tapsyrma bergen bolatynsyz. Osy baǵdarlama boıynsha Qostanaı oblysy qanatqaqty etip alyndy. Biz álemdik damý bankimen birge oblystyq ınteraktıvtik ınvestısııalyq kartasyn jasadyq. Oǵan barlyq bos alańdardy ornalastyrdyq. Jaqynda «Invest forým-2017» forýmyn ótkizdik, onyń aıasynda quny 200 mıllıard teńge bolatyn 26 memorandýmǵa qol qoıyldy, – dedi oblys ákimi Arhımed Muhambetov. Qyrkúıek aıynda oblysta ótken ınvestııalyq forýmda Qostanaı oblysy men Global gaz group kompanııasy arasynda 20 mıllıard teńge bolatyn ınvestısııalyq kelisimge qol qoıylǵan bolatyn. Kompanııa oblysta úsh gaz óńdeıtin zaýyt qurylysyn júzege asyryp, tabıǵı gaz barmaǵan eldi mekenderdi suıytylǵan kógildir otynmen qamtamasyz etetin bolady.
Kezdesýdi qorytyndylaǵan Elbasy Nursultan Nazarbaev Qostanaı elimizdiń aýyl sharýashylyǵy damyǵan, sapaly, eksportty astyq óndiretin oblys ekenin, tipti aýa raıy asa qolaıly bolmaǵan bıyldyń ózinde 5 mıllıon tonnadan artyq bıdaıdy qambaǵa quıǵanyn aıtty. – Bizdiń qazirgi maqsatymyz oblysty aýyl sharýashylyǵymen qatar iri óndiristi, ónerkásipti aımaq etý bolyp otyr. Sondyqtan avtomobıl óndirisiniń damýyna áýel bastan múddeli boldym. Mashına jasaý óndirisi bizdiń elde eshqashan bolǵan emes. Elde eki mashına jasaý zaýyty tıimdi jumys isteı bastady, endi mashına shyǵaratyn elge aınalamyz. Investısııa tartýdy oılastyrdyq. Mine, qytaılyq iri korporasııa kelip otyr. Ol bizdiń Qytaı eli basshylyǵymen jasaǵan kelisimimiz arqyly iske asýda. Uly Jibek joly boıynsha bizdiń iri saýda-óndiristik áriptesimizben Qazaqstanda úlken ister atqarylady, – dep Nursultan Ábishuly olardy jekeleı atap ótti. О́zbekstanmen birge atqarylatyn jumystardyń bastalǵanyna rızashylyq bildirdi. Sonymen qatar Astana qalasyn gazdandyrý isiniń óte mańyzdy ekenin aıta kelip, Global gaz group kompanııasynyń jumysyna tabys tiledi. Jalpy ınvestorlarǵa raqmet aıtty.
Munan keıin Nursultan Nazarbaev jaqynda ǵana ashylǵan KOSTANAY PLAZA saýda-otbasylyq demalys ortalyǵyn aralady. Onda balalar dúkeni, kınoteatr, 550 oryndyq avtoturaq jumys isteıdi. Elbasy ol jerde Rýdnyı balalar úıiniń tárbıelenýshilerimen kezdesti, meıramhanalaryn aralap kórdi.
Názıra JÁRIMBET, «Egemen Qazaqstan»
QOSTANAI
Sýretter Prezıdenttiń baspasóz qyzmetinen alyndy