IýNESKO-nyń shtab-páterinde ótken «Rýhanı jańǵyrý jáne mádenı mura: qadymnan keleshekke túrki tili» atty halyqaralyq forýmynda Vılgelm Tomson medali tabystaldy.
Parıj tórinde tuńǵysh ret uıymdastyrylǵan bul forýmnyń mańyzy zor. Ásirese, jıynda IýNESKO–nyń shtab–páterinde túrkologııa salasynyń ózekti máseleleriniń osylaısha alǵash ret talqylanýy kóńilge jylylyq uıalatty. Mundaı sharalar bolashaqta da jalǵasyn taýyp, túbi bir túrki halyqtarynyń ókilderi osyndaı alqaly jıyndarda áli talaı kezdesedi dep oılaımyz.
Sondaı-aq forým barysynda irgeli uıymnyń resmı tilderimen qatar túrki tilderine de aýdarma jasalýyn jaǵymdy jańalyq retinde qabyldandy. Bul da óz kezeginde alǵash ret bolyp otyrǵan tarıhı oqıǵa. Sany az túrki halyqtarynyń úni IýNESKO-da estilýi joıylý qaýpi bar túrki tilderiniń qaıta jandanýyna sebep bolyp, úmit otyn jaǵatyny anyq.
Forým jumysy aıasynda túrki álemine eńbegi sińgen tulǵalar umyt qalǵan joq. Jıynnan bir kún buryn qatysýshylar Mustafa Shoqaıdyń eskertkishine gúl shoqtaryn qoıǵan bolatyn.
Is-sharaǵa Qazaqstannyń Fransııadaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi J.Ǵalıev, Halyqaralyq túrki akademııasynyń tóraǵasy D. Qydyráli, Nojan-sıýr-Marn (fr. Nogent-sur-Marne) qalasynyń meri Jan Jak Pol Martan qatysty.
Jıynda elshi J.Ǵalıev Parıj shaharynyń merine eki el arasyndaǵy qarym-qatynasty nyǵaıtýǵa qosqan úlesi úshin «Qazaqstan dıplomatııasyna 25 jyl» medalin taqty. Sondaı-aq Halyqaralyq túrki akademııasy atynan arnaıy syılyq tabystaldy. Pol Martannyń aıtýynsha, bul – oǵan kórsetilgen zor qurmet.
«Búgin Mustafa Shoqaıdyń Parıjdegi bıýstine gúl shoqtaryn qoıý úshin jınaldyq. Osyndaı irgeli sharaǵa qatysý men úshin úlken qurmet. M.Shoqaı Fransııada ýaqytynyń biraz bóligin ótkizdi. Sondyqtan oǵan músin qoıý bizge abyroı bolatyn. Bul – biz úshin Qazaqstannyń Parıjdegi kishigirim bóligi. Osyndaı eskertkish ornatýǵa atsalysqany úshin Qazaqstan elshiligine alǵys aıtamyn. Fransııa men Qazaqstan arasyndaǵy qarym-qatynastyń budan ári nyǵaıa túsetinine senimim mol», dedi qala meri.
Budan keıin jıynǵa qatysýshylar Ázerbaıjan demokratııalyq halyq respýblıkasynyń negizin qalaýshylardyń biri, týǵanyna 155 jyl tolǵan Alımardan Topchybashynyń Parıjdegi beıitine arnaıy baryp, gúl shoqtaryn qoıdy. Jıynda Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń jaýapty hatshysy Qýatjan Ýálıev sóz sóılep, sharanyń mańyzdylyǵyna toqtalyp ótti. Sondaı-aq is-sharada Halyqaralyq Túrki akademııasynyń «Vılgelm Tomson» medali kórnekti túrkolog-ǵalymdar, professorlar Lars Iohanson, Igor Kormýshın, Osman Fıkrı Sertkaıa, Kadyraly Konkobaev, Igor Kyzlasovqa tabystaldy.
Qoryta aıtqanda, Parıjdiń qaq tórinde ótken shara túrki áleminiń tatýlyǵy men birligine óz úlesin qosatyny anyq. Ata-babalarymyz máńgilik tasqa qashap jazyp ketkendeı «myń jyldyq, túmen kúndik biligimiz ben belgimiz» bolsyn degen izgi de yqylasty nıeti osylaısha mereıli jıynmen jalǵasyn tapty.
Abaı ASANKELDIULY,
«Egemen Qazaqstan» – PARIJ
Sýretti túsirgen Fızýlı MEDJIDLI