«Qorqyttyń kóri» – Avınonda

О́ner ujymy dramatýrg Iran-Ǵaıyptyń Qazaqstannyń ǵana emes, kúlli túrki halyqtarynyń ańy­zyna aınalǵan Qorqyt ata taǵ­dy­rynan syr shertetin «Qorqyttyń kóri» qoıylymyn álemniń túkpir-túkpirinen jınalǵan qalyń kórer­menge tartý etti.

– Minekı, Fransııada bir aptaǵa sozylǵan Avınon festıvalinde álemdik teatr juldyzdarymen qaýyshyp, Qazaqstannyń atynan qatysyp keldik. Bári oıdaǵydaı boldy. Fransııa eli jaqsy qarsy aldy. Parıjde, Marselde boldyq. Jalpy festıval týraly kóp dúnıe aıtýǵa bolady. Eń bastysy, bul tájirıbe almasý boldy. Álemdik tea­trlar qandaı baǵytta jumys istep jatqanyn jáne bizdiń teatrdyń deńgeıin baıqadyq. Bir táýlikten asa jol júrdik. Ujymmen júrgennen keıin joldyń alystyǵy, aýyrlyǵy sezilgen joq. Shetelden kelgen saıyn elimizdiń keńdigi baıqalady. «Qazaqstan jerine bir­neshe Fransııa syıyp ketedi» dep beker aıtpaıdy eken. Keń-baıtaq jerimiz, elimiz aman bolsyn! «Rý­hanı jań­­ǵyrý» baǵdarlamasy aıasynda qoltyǵymyzdan demep jatqan Má­de­nıet jáne sport mınıstrligine ujym atynan rızashylyǵymyzdy bildi­remiz, – dedi Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, M.Áýezov atyn­daǵy Qazaq memlekettik akade­mııa­lyq drama teatrynyń akteri Dýlyǵa Aqmolda.

«Avınon» halyqaralyq teatr festıvaliniń úshinshi kúni M.Əýe­zov teatrynyń ujymy Lıt­vanyń jáne KSRO Memlekettik syı­ly­ǵynyń ıegeri, tanymal rejısser Ionas Vaıtkýstiń sahnalaýy­men «Qorqyttyń kóri» qoıylymyn usyndy. Festıvalǵa əlemniń túk­pir-túkpirinen kelgen úsh myń­ǵa jýyq teatr ujymy óner kór­setti. Festıvaldiń ereksheligi, qa­tysýshy teatrlar spektakldi qala kóshelerinde paradqa shyǵyp jarnamalaıdy eken. Sondaı-aq bıletter men afıshalardy taratady. Spektakldi qoıar aldynda teatr akterleri grımmen Avınon kóshesimen júrip, saq, ǵun dəýirin, shamandyq dəstúrdiń sıpatyn eske túsirip, qala turǵyndaryna qazaq jerinen kelgenin jetkizdi.

Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, teatr akteri Bekjan Turys Fransııa eline barǵan áseri týraly oıymen bólisti.

– Elbasy mádenıetimizdiń ozyq  úl­gileriniń álemdik deńgeıde keńinen tanylýy men básekege qabilet­tili­giniń halyqaralyq deńgeıge saı kelýi asa mańyzdy ekenin, mádenıet arqyly ulttyń bet-beınesin, rýhanı bolmysyn aıqyndaýǵa bolatynyn aıtqan edi. Kez kelgen ulttyń óneri, eń aldymen, óziniń ulty úshin kerek. Uly ónerin álemge pash etý úshin kez kelgen ult, ózi talpynys jasaǵany jón, – deıdi ol.

Avınondy Teatr festıvali qalasy deýge ábden bolady. Osy shaǵyn qala atalǵan festıvaldi ótkizý arqyly ózin-ózi asyrap otyr.

Eske sala keteıik, ákemteatr 1984 jyly Fransııanyń Nansı qa­la­synda ótken halyqaralyq tea­tr festıvaline Ázirbaıjan Mám­be­tovtiń «Qozy Kórpesh – Baıan sulý» spektaklimen qatysqan bola­tyn. Araǵa 34 jyl salyp, óner ujy­my Ortalyq Azııadan tuńǵysh ret atal­ǵan festıvalǵa qatysyp otyr.

Ádilǵazy BAQYTULY