Sybaılas jemqorlyqqa qarsy respýblıkalyq arnaıy monıtorıngtik top músheleri óńirde bolyp, aýdandardy aralady. Eńbek ujymdarymen kezdesip, Joldaý talaptaryn túsindirdi. Jemqorlyq quqyq buzýshylyqty boldyrmaý, aldyn alý sharalaryn sapalyq jaǵynan kúsheıtýge nazar aýdardy.
Bıyl oblysta qoǵamdyq indetke qatysty 83 oqıǵa tirkelse, 68-i tikeleı jemqorlyqqa qatysty oryn alǵan. О́tken jylǵa qaraǵanda zańdy belden basý mysaldarynyń eki esege jýyq kóbeıgeni baıqalady. Qazyna qarajatyn jymqyrý, qyzmet babyn asyra paıdalaný,alaıaqtyq jıi kezdesedi. Paraqorlyqtyń 30 faktisi áshkerelenip, birqatar laýazymdy tulǵalar jaýapkershilikke tartylǵan. Basqa aımaqtarmen salystyrǵanda jemqorlyq deńgeıi tómen, biraq arqany keńge salýǵa bolmaıdy. О́ıtkeni, tártip, baqylaý bosańsyǵan jerde nebir keleńsizdikterdiń jegi qurttaı qaptap ketetinin kúndelikti ómir kórsetip júr.
О́ńirlik kommýnıkasııalar qyzmeti mekemesinde ótken brıfıngte Memlekettik qyzmet isteri jáne sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttigi qoǵammen baılanys departamentiniń dırektory Arman Berdalın jergilikti jerde 900-deı memlekettik qyzmetshiniń oqytylyp, 300-ge jýyǵynyń qaıta daıarlaýdan ótip, 600-den astamynyń biliktiligin arttyrý tájirıbesin qoldap, Joldaýdan týyndaıtyn mindetterge jan-jaqty toqtaldy. Elbasy sapa–memlekettik qyzmetshi ómiriniń jańa stıli, al ózin-ózi jetildirý –onyń basty qaǵıdaty bolý talabyn qoıdy. Eńbekaqy tóleýdiń jańa modeline kóshýge baılanysty qanatqaqty jobalardyń engizilýi memlekettik qyzmetke qyzyǵýshylyqtyń artqanyn, kadrlardyń turaqtanǵanyn baıqatady. Jalaqy kóbeıýmen qatar jumysty tıimdi uıymdastyrýdiń tyń tásilderi ornyǵa bastady. Desek te jemqorlyq máselesiniń óńirlik deńgeıde ózektiligi áli de joǵary. 8 aıda elimizde 511 tekseris júrgizilgen, 100 myńnan astam zań buzýshylyq anyqtalǵan. О́tken jylǵa qaraǵanda bul kórsetkish eki esedeı kemigenin. Jyl basynan beri 1577 «barmaq basty, kóz qysty» teris áreket tirkelip, 19 respýblıkalyq, 63 oblystyq, 115 aýdandyq deńgeıdegi basshylar jazalanǵan.
Oblystyq memlekettik qyzmet isteri jáne sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl departamentiniń basshysy Elena Stepanenko ádep keńesi otyrystarynda memlekettik qyzmettiń bedelin túsirip, qarapaıym talaptardy saqtamaǵan 32 basshy men mamannyń máselesi talqylanyp, tártipke shaqyrylǵanyn jetkizdi. Fılıal dırektory Laýra Qaıyrjanova memlekettik qyzmetshilerdi qashyqtyqtyqtan oqytý, aǵylshyn tilin úıretý sııaqty jańalyqtarmen bólisti.
Monıtorıngtik top músheleri Esil aýdanynda bolyp, óskeleń urpaqtyń bilim alý úderisterimen, mektepterdiń materıaldyq-tehnıkalyq jabdyqtalý jaıymen tanysty. Olardy áleýmettik mańyzy bar ortalyq aýrýhananyń jylarman keıpi beı-jaı qaldyrmady. Tórt jyl buryn ǵana qoldanysqa berilgen ǵımarattyń qurylysyna el qazynasynan baqandaı bir mıllırad teńge jumsaldy degenge sený qıyn. Sapasyz salynǵany kózge badyraıyp tur. Máseleniń anyq-qanyǵyna jetý úshin emhanaǵa qatysty isti ulttyq bıýroǵa joldaýǵa sheshim alyndy. Aýdanda halyqqa kórsetiletin keı qyzmet túrleriniń kóńil kónshitpeıtini, ınternet jumys istegenimen,elektrondyq qyzmet kórsetý júıesi qanaǵattandyrmaıtyny atap kórsetilip, olqylyqtardan qorytyndy shyǵarý tıisti oryndarǵa júkteldi. Monıtorıngtik toptyń múshesi Aldan Mankeev tapsyrylǵan iske júrdim-bardym qaraıtyn, komıssııa kelerde ǵana qımyldaı bastaıtyn memlekettik qyzmetshilerdi syn tezine aldy. A. Berdalınnyń aıtýyna qaraǵanda, elimizde 741 memlekettik qyzmet túri bolsa, 60 prosenti elektrondyq úlgide usynylady. Ony jurtshylyq bile bermegendikten, áli kúnge deıin aýdan ortalyqtaryna sabylyp júr.
Shalǵaıdaǵy Ýálıhanov aýdanyna at izin salǵan respýblıkalyq arnaıy monıtorıngtik top músheleri azamattardy qabyldap, olardy tolǵantqan máseleler boıynsha jan-jaqty túsinik berdi.
О́mir ESQALI,
«Egemen Qazaqstan».
Soltústik Qazaqstan oblysy