Aqyldy tehnologııa esebinen alǵa basady

Aýylsharýashylyq taýaryn óndirýshiler de ekonomıkany jedeldetýge baǵyttalǵan sıfrlyq ındýstrııalandyrýdy talapqa saı jandandyra bilse, dástúrli salalardy damytýǵa tyń serpin berýmen qatar eńbek ónimdiligin arttyrýǵa da, báse­kelestikti nyǵaıtýǵa da, syrt­qy naryq kózderin izdestirýge de aıtarlyqtaı yqpal eterin jaqsy túsinedi. Ozyq elderdiń tájirıbesi «aqyldy tehnolo­gııa­lar» men sıfrlandyrý ult­tyq faktorǵa aınala basta­ǵanyn aıqyn baıqatady.

Aýyl sharýashylyǵy mı­nıstrliginiń tikeleı bastamasymen Oqýshylar saraıynda is­ker oıyndar formaty úlgisin­de ótken semınar­da agrar­lyq sektordy eko­nomıkanyń jańa draıverine aınaldyrý, iri eksporttyq ónim óndirýshiler qataryna qosylý, shıkizat óndirisinen sapaly óńdelgen ónim shyǵarý satysyna kóterilý, ózekti máselelerdiń ońtaıly sheshim tabýy aınalyp kelgende, ozyq ádis-tásilderdi jedel meńgerýge, ón­diriske engizýge tikeleı baılanysty ekeni atap kórsetildi. Atalǵan vedomstvoǵa qarasty memlekettik qyzmetti damytý jáne sıfrlandyrý depar­tamenti dırektorynyń orynbasary Bernat Alpysbekov, oblystyq aýyl sharýashy­lyǵy basqarmasynyń basshysy Erbolat Bekshenov, «Nurken-Agro» JShS je­tekshisi Qanat Syzdyqov, «Atameken-Agro-Shuqyrkól» ag­ro­fır­ma­sy­nyń basshysy Arman Abaıdil­dın, M.Qozybaev atyn­­daǵy Soltústik Qazaqstan mem­le­kettik ýnıversıteti aýyl sharýashylyǵy kafedrasynyń meńgerýshisi, professor Kúl­baram Baıazıtova, taǵy bas­qa qatysýshylar jergilikti jer­lerde qalyptasqan oń úr­dis­terdi, ornyqqan tájirı­belerdi arqaý ete otyryp, óz oılaryn naqty mysaldarmen sabaqtady. AО́K salasynda júzden astam qyzmet­tiń sıfrly formatqa kóshi­rilýi nátıjesinde ótinim­derdi qaraý merzimi 2,5 esege deıin qysqarǵan. Jańashyl­dyqtardyń birine elektron­dyq taýarlyq jáne qarjylyq qol­hattardy, «blokcheın» teh­nologııasyn, onlaın-tapsyrys berýdi, onlaın-treı­dıng júıelerin jatqyzýǵa bola­dy. AО́K ónimderin qadaǵa­laý­dyń «egistikten ústelge de­ıin» júıesin, elektrondy saýdany tolyq formatta engizý josparlanǵan. 

Yrys jolyn taýyp, bulaq kózin seldetýdiń bir ushy ǵylymǵa kelip tireletinin joq­qa shyǵarý qıyn. О́zderiniń bıznes-jobalary men ozyq baǵ­dar­lamalaryn usynyp, ózara talqyǵa salǵan komanda múshe­leriniń aldymen ǵylym jetis­tikterine júgingenderi son­dyqtan. «Aqyldy fermalar», «dálme-dál eginshilik» júıe­leri az shyǵyn jumsap, mol ónim alýdyń tıimdi tásili bolatynyn alǵa tarta otyryp, aýylsharýashylyq jerlerin talapqa saı ıgerýdiń joldaryn ortaǵa saldy. M.Qozybaev atyndaǵy SQMÝ ǵalymdary «Peterfeld-Agro», «Shaǵala-Agro» seriktestikterimen qoıan-qoltyq jumys istep, qýantarlyq nátıjege qol jetkizip keledi. Bul sharýashylyqtarda elektrondy topyraq kartalary, agrohımııalyq kartogrammalar keńinen qoldanylady. Eginshilik mádenıetin jetildirý, aýyspaly egis júıesin qatań saqtaý nátıjesinde janar­maı, mıneraldy tyńaıtqyshtar shy­ǵyny áldeqaıda kemigen. Máselen, otyn datchıkterin ornatý arqyly janar-jaǵarmaı urlyǵyna tosqaýyl qoıylǵan. Naqty meteoderekter, sensorlar, ǵaryshtyq monıtorıng, bas­qa da sheshimder kóktemgi, kúzgi dala jumystarynyń ýaqty­ly atqarylýyn tezdetken. Zııan­kes­termen kúresýdiń, egin egý men astyqty jınaýdyń bol­jam­dy merzimderi de tez aıqyndalady. 

«SMART» fermalar ar­qyly adam kúshin barynsha azaıtyp, saýylǵan sút mól­sherin anyqtaý, dári-dármekpen qamtý, jemdeý, elektrondy chıp taǵý sekildi naqty mal sharýa­shylyǵy elementteri engizilgen. «Qazeksportastyq» holdıngine qarasty sharýashylyqtardyń biri «Atamekende» tabys 6,4 mıllıard teńgeden 20 mıllıard teńgege deıin artqan. Aqqaıyń aýdanynda «Ivan Zenchenko» JShS quny 700 mıllıon bolatyn 632 basqa arnalǵan «aqyldy» sút fermasyn iske qosqan. 

Semınarǵa qatysý­shylar sıfrlandyrý jemqor­lyq­ty eńserýge, sýbsıdııalaýdy jeńildetýge, avtomattan­dy­rylǵan júıelerdi keńinen en­gizýge, tabıǵı resýrstardy tıimdi paıdalanýǵa da qolaıly múmkindikter beretinin jan-jaqty sarapqa saldy. Soltústik Qazaqstan oblysy