Kásiporyn ashqyń kele me? Kel de, iske kirise ber!

Kásiporyn ashqyń kele me? Kel de, iske kirise ber!

Senbi, 26 qańtar 2013 7:17

Bir kezderi Shymkent qa­la­synyń dańqyn shartarapqa tanytyp, ataǵyn dúrkiretken «Shı­na» zaýytynyń keıingi jyl­dary jumysy toqtap, kún­nen-kúnge tonalyp, kóz aldymyzda joq bolyp bara jatqany kóptiń kóńiline kirbiń túsirip júrgeni ras edi. Birneshe myńdaǵan jandy jumyspen qamtyp, murjasy burqyrap, qazany qyz-qyz qaı­nap jatatyn zaýyttyń mundaı múshkil halge túsýi qaltaly azamattardy da qatty oılandyrsa kerek. Sóıtip, osydan eki jyl buryn zaýyt aýmaǵynan «Ordabasy» ındýstrııalyq aımaǵy ashylǵan bolatyn.

 

Senbi, 26 qańtar 2013 7:17

Bir kezderi Shymkent qa­la­synyń dańqyn shartarapqa tanytyp, ataǵyn dúrkiretken «Shı­na» zaýytynyń keıingi jyl­dary jumysy toqtap, kún­nen-kúnge tonalyp, kóz aldymyzda joq bolyp bara jatqany kóptiń kóńiline kirbiń túsirip júrgeni ras edi. Birneshe myńdaǵan jandy jumyspen qamtyp, murjasy burqyrap, qazany qyz-qyz qaı­nap jatatyn zaýyttyń mundaı múshkil halge túsýi qaltaly azamattardy da qatty oılandyrsa kerek. Sóıtip, osydan eki jyl buryn zaýyt aýmaǵynan «Ordabasy» ındýstrııalyq aımaǵy ashylǵan bolatyn.

Búginde bul aýmaqta 30-ǵa jýyq kásiporyn ornalasyp, bir­­neshe jyldan beri qańyrap bos jatqan ǵımarattar kádege jaraýda. 1250-ge jýyq adam osy kásiporyndardan nesibesin taýyp, turaqty jumyspen qam­tyl­dy. Bolashaqta bes myńǵa deıin adamdy turaqty jumyspen qam­týǵa múmkindik bar. Aımaq aýma­ǵynda 143 gektar jer teli­mi men 335 myń sharshy metr óndiristik ǵımarat, 33 myń sharshy metr qoıma, 5 myń sharshy metr konteınerlik alań men 18 myń sharshy metr keńse ǵıma­raty bar. Osynyń barlyǵy oblys ortalyǵynda Elbasy erekshe tapsyrǵan kásipkerliktiń qa­ryshtap qanat jaıýyna mol sep­tigin tıgizbek. Bul Shymkent qa­lasyndaǵy salyq túsimin arttyryp, bıýdjettiń búıirin tompaıta túseri daýsyz. Al bıýdjet qar­jysy kóbeıse halyqtyń kó­keıin mazalaǵan kóptegen máse­le­­ler ońynan sheshiletini túsinikti.Bul aımaqta kásibin dóń­ge­let­kisi kelgen kásipkerler úshin ja­ńadan ınfraqurylym, óndi­ris­tik, keńse ǵımarattaryn, qoı­ma, temir jol tuıyǵy sekildi asa qa­jet nysandardy salýdyń qajeti joq. Olar daıyn. Tek kásip­oryn­ǵa qajetti qural-jab­dyqtardy ornatsa bolǵany. Ká­siporyn ash­qyń keledi me, ıdeıa bar ma, paı­da­lan da, kedergisiz iske kirise ber.Taǵy bir aıta keterligi, mun­da kommýnaldyq qyzmet­terdiń barlyq túri, meıli, ol sý, gaz, jaryq bolsyn, qaladaǵy tarıften 30 paıyzǵa tómen eken. Osy­nyń arqasynda aımaqqa ja­qyn aýmaqta qosymsha 37 ká­siporyn iske qosylypty. Onda da myńnan astam adam turaq­ty jumyspen qamtylǵan.«Indýstrııalyq aımaqtyń ju­­mysyn júrgizý, jandandyrý maqsatynda birneshe shet mem­leketterdiń tájirıbesimen tanysyp qaıttym. Sonyń ishinde Túrkııanyń tásili kóńilime qo­nym­dy boldy. Onda da týra bizdikindeı ádisti qoldanady. Tek olardaǵy iske asyrylyp jat­qan megajobalardyń kólemi óte úl­ken. Jaqyn bolashaqta túrkııa­lyq OSTIM korporasııasymen birlesken jobany, ıaǵnı qazaq-túrik aımaqtyq óndiristik orta­lyǵyn qurý josparda bar. Atal­ǵan korporasııa Túrkııamen qatar Egıpet, Irak jáne Oń­tústik-shyǵys Azııa, Soltústik Afrıka memleketterindegi ın­dýstrııalyq aımaqtardy meı­lin­she damytýǵa qol jetkizgen iri ortalyq. Ankara qalasynyń ózindegi aımaqta ǵana 5 myńnan astam kásiporyn on­daǵan myń ónim túrlerin shy­ǵaryp jatyr», deıdi «Indýs­trııa­­­­lyq aımaq «Ordabasy» JShS-niń dırektory Nurǵazy Buharbaev.Búginde bul zaýyt aýmaǵynan 30-ǵa jýyq ónim túri shyǵa­ry­lady. Olardyń arasynda túrli qurylys zattary, sý men kógil­dir otynǵa arnalǵan plastık qubyrlar, elektr únemdegish lam­palar, turmystyq sabyn, júk jáne jeńil avtokólikterdiń aldyńǵy terezeleri, plastık terezeler, motor maıy jáne basqa da ónimder shyǵarylýda. Má­selen, alıneks shyǵaratyn «Alina Trade» JShS aıyna 40 vagon ónim shyǵaryp jatyr. Bu­dan bólek 5 gektar jerge jylyjaı ornalastyrylǵan.Jalpy alǵanda oblys ın­dýs­­trııalandyrý kartasy aıasynda 2015 jylǵa deıin 111 jobany iske asyrýdy josparlap otyr. О́tken jyly 27 joba iske qo­sylyp, 1820  jumys orny ashyl­­­­­dy. Al, jyl sońynda taǵy 2 joba iske qosylyp, 355 adam jumyspen qamtyldy. Karta aıasynda iske qosylǵan kásip­oryn­dar 14,5 mlrd. teńgeniń ónimin shyǵardy. Árıne, «Ordabasy» ındýstrııalyq aımaǵy keshegi «Shına» zaýytynyń kezindegi­deı jumysshysy sapyrylysyp, ishi quj-quj qaınap jatpasa da áıteýir bir tirshiliktiń nyshany bar. Jáne ol endi-endi shym-shymdap qaınap kele jatqan tirshilik. Iri kásipkerlerge keń jol ashqan bul aımaqtyń bola­shaǵy áli alda ekeni aıdan anyq.Oralhan DÁÝIT,«Egemen Qazaqstan».ShYMKENT.