Karantındi uzartý týraly aıtýǵa áli erte

Keshe saǵat 07:10-da Qaraǵandy qalalyq aýrýhanasynda aýyr halde túsken 62 jastaǵy er adam qaıtys boldy. Bul elimizde indetten qaıtys bolǵan úshinshi adam. Dáýren Abaev eń aldymen koronavırýstan qaıtys bolǵan marqumnyń otbasy men jaqyndaryna kóńil aıtty.

Memleket basshysy Q.Toqaev halyq­qa Málimdeme joldap, daǵdarysqa qarsy sharalardyń ekinshi paketimen tanys­tyrǵany belgili. Úkimet Prezıdent tapsyrmalaryn júzege asyrýdyń is-sharalar josparyn daıyndap jatqanyn jetkizgen Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri onda memlekettiń kómegin qalaı, qaı jerden jáne qandaı tártippen alý kerek ekeni naqty túsindiriletinin atap ótti. «Taǵy da qaıtalap aıtamyz – kómekke muqtaj barlyq adamǵa jár­dem berile­di. Memleket eshkimdi qam­­qor­lyqsyz qaldyrmaıdy. Prezı­dent­­tiń keshegi Málimdemesi – «Halyq únine qulaq asatyn memleket» tujyrym­damasynyń tabysty iske asyp jat­qanyna jáne onyń ómirsheń ekenine aıqyn dálel. Sebebi ózderi­ńiz biletindeı, Málimdemede aıtylǵan sharalar qazirgi ýaqytta qıyndyqqa kezikken azamattardyń, kásipkerler­diń, aýyl sharýashylyǵy ókilderiniń óti­nish-tilekterin eskeredi. Qazir biz asa kúr­deli ýaqytta turmyz. Sondyq­tan, Mem­leket basshysynyń Málimdemesi tek qana ekonomıkalyq emes, eń aldymen, ıdeologııalyq astary bar dúnıe. Osyn­daı ýaqytta biz kózqarasymyzdyń, ıdeıa­myzdyń, ultymyz ben dinimizdiń ártúrli ekenine qaramastan birtutas ekenimizdi túsinýimiz kerek. «Biz birgemiz!» degen bos uran emes. Ol halqymyzdy talaı qıyndyqtan aman alyp shyqqan ómirlik ustanymymyz», dedi mınıstr.

Búginde Qostanaı oblysynan ózge elimizdiń barlyq óńirinde koronavırýspen aýyrǵandar tirkeldi. Kóp aımaqta karantın sharalary kúsheıtildi. Mundaıda úıden shyqpaý keregin taǵy da eskertken D.Abaev erejeni durys ustan­ǵanda ǵana karantınnen tez shyǵýǵa bolatynyn atap ótti. «Qazir karantındi uzartý týraly aıtýǵa erte. Eshkim eki apta buryn epıdemıologııalyq jaǵ­daıdyń qalaı bolatynyn naqty aıta almaıdy. Biraq biz barlyǵyna daıyn bolýy­myz kerek. Sondyqtan keshe aıtyl­ǵan barlyq sharalar – jaǵdaı kúr­de­lenip ketse de tynyshtyq pen turaq­tylyqty saqtaý kepili. Ol úshin bizde qajetti sharttardyń barlyǵy jasalǵan. Memleket basshysynyń tapsyrmasy, naqty jumys jospary jáne Ulttyq qorda jınalǵan qarajat bar», deıdi ol.

Qıyn kezeńde asa mańyzdy jumys atqaryp jatqan volonterler qyzmetine erekshe toqtalǵan mınıstr: «Tek Nur-Sultan men Almaty qalalarynyń ózinde olar myńǵa jýyq kómek aksııa­syn ótkizip, 30 myń adamǵa járdem ber­di. 8 myń­daı otbasyna azyq-túlik apar­dy. Osy eki qalanyń ózinde volonterler muqtaj adamdarǵa 200 myńǵa jýyq maska taratty. Elimizdiń barlyq óńirinde volonterler dál osylaı muqtaj adamdarǵa azyq-túlik, dári, birinshi kezekte qajet zattaryn aparyp berýde», dedi.

Sondaı-aq Prezıdenttiń daǵdarysqa qarsy josparynyń oryndalýy týraly esep bergen D.Abaev qazirgi ýaqytta «Damý» kásipkerlikti damytý qory jobany qaıta qurylymdaý týra­ly ótinishterdi qarastyrýdyń jeńil­detilgen formatyna aýysqanyn jet­kizdi. «30 sáýirge deıin jalpy somasy 3,5 mlrd teńgege 71 joba qoldaýǵa ıe bo­lady. Syıaqy mólsherlemesiniń bir bóligin sýbsıdııalaýǵa ótinimderdi qaraý ýaqyty 5 jumys kúninen 1 jumys kúni­ne deıin qysqardy. Qazirgi ýaqytta 58 mlrd teńgeniń 250-ge jýyq jobasy maquldandy. Kepildik quralyn ózgertý týraly ótinishterdi qaraý tek 6 jumys kúnin quraıdy. Bul baǵytta qor 37 jobany maquldady», dedi ol.

Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý jónindegi agenttiktiń qaýlysy kúshine enip, jeke tulǵalar úshin bank jáne mıkrokredıt tólemderiniń merzimi úsh aıǵa shegerildi. Aıyppul men ósim bolmaıdy. Osyny aıtqan Dáýren Áskerbekuly bul shegerý halyqtyń áleýmettik osal toptaryna, áleýmettik kómek alýshylarǵa, resmı tirkelgen jumyssyzdarǵa beriletinin habarlady. Oǵan eshqandaı tekserý júr­gizip, dáleldeýdiń nemese ótinish berýdiń kere­gi joq. Sonymen qatar osyndaı kómek tótenshe jaǵdaı saldarynan tabysynan aıyrylǵan kásipkerlerge de kórsetiledi.

Búginde «Birgemiz» qoryna 13 mlrd teńge tústi. Mınıstrdiń aıtýynsha, qar­jy ashyqtyǵyn qamtamasyz etý úshin bar­lyq óńirde qordyń ókildikteri ashylyp, saıty da iske qosyldy. Ol jerde ke­lip túsken qarajat pen shyǵyndar jarııa­lanady. Tipti chekterge deıin kór­setiledi. Qazir ár óńirde kómekke muqtaj adamdardyń tizimi jasalýda. Olar jaqyn ýaqytta qordan kómek alady.

Memlekettik rezervten koronavırýs­qa qarsy kúreske úsh ret, ıaǵnı 29 qańtarda 1 mlrd 609 mln teńge, 21 aqpanda 428 mln 227 myń teńge, 25 naýryzda 21 mlrd 430 mln 635 myń teńge bólindi. Dáýren Abaev bul qarajat dári-dármekter, medısınalyq maqsattaǵy buıymdar men zerthanalyq qural-jabdyqtar, maskalar men qolǵaptar, sondaı-aq qorǵanysh kostıýmderi men synaq júıelerin satyp alýǵa jumsalǵanyn jetkizdi. Aza­mat­tar­ǵa shuǵyl medısınalyq kómek kór­setý ult­tyq ortalyǵy arqyly evakýasııa­laý, qyz­metkerlerdi jaraqtandyrý men dezın­fek­sııalyq quraldardy satyp alý, t.b. shy­ǵyndarǵa da osy qarajat paıdala­nylǵan.

Aıta keteıik, keshe keshki aqparatqa súıensek elimizde, koronavırýs juqtyr­ǵan­dar sany 372-ge jetti. Atap aıtqanda, Nur-Sultan qalasynda – 184, Almaty qala­synda 84 naýqas anyqtalsa, Aqmola, Aty­raý oblystarynda 16 adamnan tir­keldi. Qaraǵandy oblysynda – 14, Qyzyl­­orda oblysynda – 25, Almaty obly­syn­­­da – 9, Túrkistan oblysynda 5 adam vı­rýs juqtyrsa, Shymkent qala­sy, Jam­byl jáne Soltústik Qazaq­stan oblys­tarynda 3 jaǵdaıdan tirkel­di. Al Aqtóbe oblysynda – 4, Shyǵys Qazaqstan men Batys Qazaqstan oblysyn­da 2 naýqastan anyqtalsa, Mańǵys­taý, Pavlodar oblys­tarynda 1 naýqastan tirkelip otyr.