Búginde aralas jekpe-jek túrinen álemde «Ultimate Fighting Championship» ıaǵnı, UFC týrnıriniń ózge uıymdarǵa qaraǵanda shoqtyǵy bıik. Bul uıymnyń dodasynda synǵa túsý kez kelgen sportshyǵa buıyra bermeıdi. Ol úshin faıter ekinshi deńgeıli básekelerde ysylyp, tájirıbe jınaýy kerek. Odan qala berdi reıtıngtegi dárejesi de joǵary bolýy tıis.
Mamandar búginde UFC uıymy arenaǵa jankúıer jınaý, teletranslıasııa satylymy jaǵynan bolsyn kásipqoı boks sportyna jetip qaldy dep esepteıdi. Sebebi bul sport túriniń de álemge áıgili juldyzdary jeterlik. Jalpy UFC dańqynyń jer jahanǵa keń taralýyna osy uıymnyń beldi faıterleri Demetrıýs Djonson, Jorj Sen-Per, Anderson Sılva, Danıel Korme, Habıb Nýrmagomedov, Konor MakGregor jáne taǵy basqa da sportshylarynyń eńbegi orasan. Ásirese tek segiz burysh ishinde emes, syrtynda da túrli shoý jasaýdyń has sheberi, óz basyna jeterlik «saıqymazaqtyǵy» bar MakGregor UFC sportyn álemdik deńgeıge jetkizdi desek artyq aıtqandyq emes. Qazir MakGregordy tanymaıtyn adam kemde kem shyǵar.
Bizdiń negizgi aıtpaǵymyz UFC-diń qalaı álemdik deńgeıge shyqqany emes, UFC uıymynyń prezıdenti Dana Ýaıttyń bes jyldan beri bir jekpe-jekti uıymdastyra almaı júrgeni týraly bolmaq. Qaı jekpe-jek ekenin de sezip otyrǵan shyǵarsyzdar. Iá, sol baıaǵy Habıb Nýrmagomedov pen Tonı Fergıýson arasyndaǵy aıqas.
Buǵan deıin habarlanǵandaı reseılik Habıb Nýrmagamedov pen AQSh ókili Tonı Fergıýson arasyndaǵy aıqas 18 sáýirge josparlanǵan bolatyn. Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymy 11 naýryzda koronavırýs indetin pandemııa dep jarııalaǵannan keıin barlyq sport túrin uıymdastyrýǵa shekteý qoıyldy. Tek UFC prezıdenti Dana Ýaıt qana josparlanǵan týrnırin uıymdastyrý úshin bar kúshin salatynyn, tipti kerek bolsa vırýspen aıqasýǵa da daıyn ekenin málimdedi. Onyń bulaı aıtýyna eki sebep bar edi.
Birinshisi, buǵan deıin Habıb Nýrmagomedov – Tonı Fergıýson jekpe-jegi eki ret Habıbtiń, eki ret Tonıdiń jaraqatyna baılanysty 4 ret ótpeı qalǵanynda Ýaıt eshteńe isteı almaǵan-dy. Al bıylǵy aıqasqa eki sportshy da saqadaı-saı turyp, álem jurty kútken eki juldyzdyń judyryqtasýy áne-mine bolady dep turǵanda Ýaıttyń bul joly jeńilgisi kelmedi.
Ekinshi, pandemııaǵa baılanysty barlyq jarys toqtap jatqanda Ýaıt osy týrnırdi ótkizý arqyly áp-sátte mol tabysqa kenelgisi jáne osyndaı qıyn-qystaý kezeńde eshteńege qaramaı, vırýstan da qoryqpaı týrnır ótkizý arqyly ol sport-promoýshen álemniń ańyzyna aınalǵysy keldi.
Tipti, AQSh-tyń Brýklın qalasyndaǵy Barclays Center arenasynda ótýi tıis bolǵan kezdesý Nıý-Iork shtatynyń Atletıkalyq komıteti sheshimimen keıinge qaldyrylǵan kezde de Ýaıt esh saspastan jekpe-jek 100 paıyz ótedi dep sendirdi. Kerek bolsa, koronavırýs jetpegen jekelegen araldy jalǵa alyp bolsyn bul aıqasty uıymdastyram degen-di. Biraq kezdesýge 10 kún qalǵanda Habıb Reseı Federasııasy pandemııaǵa baılanysty shekarany jaýyp, ushaq qatynasyn toqtatyp tastaǵanyn alǵa tartyp, bul aıqasqa qatysa almaıtynyn habarlady. Dana Ýaıt bul habardy estı sala Tonıge qarsylas izdeı bastady. Aınaldyrǵan 1-2 kún ishinde oǵan qarsylas taýyp, tipti anderkardta óner kórsetetin sportshylardyń da tizimin jarııalap qoıdy. Áıtkenmen básekeniń ótýine bir apta qalǵanda Ýaıt jeńilgenin moıyndap, týrnır ótpeıtinin málimdedi. «Mıllıondaǵan jankúıer taǵatsyzdana kútken týrnırdi qalaı da uıymdastyrý úshin barymdy saldym. Biraq joǵary jaqtan maǵan úlken adamdar habarlasyp, ótinish jasady. Solardyń aıtqanyna kónbeske bolmady», deıdi Dana Ýaıt. Osylaısha, Habıb Nýrmagomedov – Tonı Fergıýson jekpe-jegi tarıhta besinshi ret ótpeı qaldy. Osydan keıin jankúıerler tarapynan eki sportshynyń aıqasy synǵa ushyrap, bul bir «qarǵys atqan» jekpe-jek boldy dep aıyptap jatyr. Árıne, jankúıerlerdi de túsinýge bolady. Ádeıi uıymdastyrylǵan shoý da munshalyqty uzaqqa sozylmas edi.
Aralas jekpe-jek jankúıerleriniń esinde bolsa, Habıb pen Tonı arasyndaǵy eń alǵash jekpe-jek osydan 5 jyl buryn, ıaǵnı 2015 jyly ótýi kerek bolǵan-dy. Biraq sol jyly Nýrmagomedov jattyǵý barysynda jaraqat alyp, kezdesýden bas tartty. Al 2016 jylǵy jekpe-jek AQSh sportshysynyń jaraqatyna baılanysty keıinge qaldyryldy.
Arada bir jyl ótkende eki sportshy taǵy da aıqas ótkizýge ýaǵdalasty. Bul joly jekpe-jekke bir kún qalǵanda Habıb salmaq qýamyn dep aýrýhanaǵa túsip qaldy. 2018 jylǵy kezdesý endi Tonıdiń jaraqatyna baılanysty taǵy da keıinge qaldyryldy. Al endi eki sportshy arasyndaǵy besinshi aıqasqa jaraqat emes, álemdi jalmaǵan koronavırýs indeti sebep boldy.
Dese de mıllıondaǵan jankúıer kútken jekpe-jektiń bıyl da ótpeı qalǵany ókinishti, árıne. Ǵasyr aıqasyna úmitker bolatyn bul kezdesý uıymdastyrylǵanda karantınde otyrǵan UFC kórermenderi tamasha jekpe-jektiń kýási bolar edi. Biraq bul judyryqtasýdy uıymdastyrý ázirshe Dana Ýaıttyń, aıqasty tamashalaý bizdiń, ıaǵnı jankúıerlerdiń mańdaıyna jazylmaǵan eken. Bálkim, Ýaıt aǵaı kelesi jyly uıymdastyryp qalar.