Qazir elimiz boıynsha medısına mamandarynyń jetispeýi úlken máseleniń birine aınalyp otyr. Bul halyqqa kórsetiletin qyzmet sapasyna da áser etetini belgili. Mysaly, emhanaǵa bardyńyz delik. Mekemede siz qaralatyn dáriger joq bolǵandyqtan emhanamen kelisimshart jasasqan ortalyqtyń nemese jeke klınıkanyń qyzmetine júginýge májbúr bolasyz. Al onda siz sııaqty júzdegen adam otyrǵanyn kózge elestetińiz. Ásirese, úlken kisiler úshin saǵattap kezek kútýdiń azabyn aıtyp jatý artyq shyǵar.
Dál qazir Qyzylorda oblysy turǵyndaryna 2423 dáriger, 9528 orta býyndy maman medısınalyq qyzmet kórsetedi. Sala jetekshileri bul azdyq etetinin aıtady. Mysaly, 2018 jyldyń 1 qańtaryndaǵy málimet boıynsha 205, kelesi jyly dál osy merzimde 137 dáriger jetispegen. Al 2020 jyldyń 1 qańtarynda maman tapshylyǵy 162-ge jetip otyr.
Sala basshylyǵy buryn eldi mekenderde jıi kezdesetin maman jetispeýshiligi problemasy sońǵy jyldary oblys ortalyǵyndaǵy kópsalaly mamandandyrylǵan medısına uıymdarynda baıqalyp otyrǵanyn aıtady. Qazir tapshy dárigerlerdiń 42,5 paıyzy osy uıymdarǵa tıesili. Mamandyqtar boıynsha jiktegende aımaqqa 47 aımaqtyq dáriger, 26 anestezıolog-reanımatolog, 8 neonatolog, 8 psıhıatr, 5 ftızıatr, 5 balalar hırýrgi jetispeı tur.
– Oblys ákiminiń qoldaýymen óńirde mamandar tapshylyǵyn azaıtý maqsatynda birshama bastama bar. Áleýmettik qoldaý sharalaryn júzege asyrý boıynsha da bizdiń aımaqtyń respýblıkada aldyńǵy qatarda ekendigin atap ótken jón. Jergilikti máslıhat sheshimimen bekitilgen «Áleýmettik kómek kórsetý, mólsherin belgileý jáne muqtaj azamattardyń jekelegen sanattarynyń tizbesin aıqyndaý» qaǵıdalaryna ózgerister engizilip, 2016 jyldan bastap, medısına mamandyqtary boıynsha 62 rezıdent daıarlaý úshin oblys ákiminiń granty bólindi. Qazir olar 8 joǵary medısınalyq bilim berý oryndarynda oqýlaryn jalǵastyrýda. Osy jyly olardyń 15-si oqýyn bitirip keledi, – deıdi oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń basshysy Jaqsylyq Ábdisámetov.
Budan bólek, Aqtóbe memlekettik medısına ýnıversıtetinde 2018 jyly – 30, byltyr 40 jalpy tájirıbelik dárigerdi daıarlaýǵa oblystyq bıýdjetten qarjy bólindi. Bul sharalar aımaqtaǵy densaýlyq saqtaý salasynyń salalyq dárigerlermen qamtamasyz etilýine septigin tıgizip otyr.
2018 jyly oblystyń medısınalyq uıymdarynda 130 jas maman jumysqa qabyldanyp, olardyń 68-i aýyldyq eldi mekenderge joldama alypty. Al byltyr qabyldanǵan 95 mamannyń 43-i aýyl dárigeri atandy. Osy jerde ótken jyly alǵash ret jas mamandardyń jumysqa ornalasýy enbek.kz elektrondy portaly arqyly júrgizilgenin aıta keteıik. Árıne, jumysqa ornalasýda ashyqtyq qaǵıdatynyń bolǵany quptarlyq qubylys. Biraq, portal arqyly jumys izdegen jastardyń kópshiligi ınfraqurylymy damyǵan iri qalalardaǵy Ulttyq ortalyqtar men emhanalardy tańdap, óńirlerde qyzmet etýge nıetti mamandardyń úles salmaǵy kúrt azaıyp ketti.
Degenmen, aýyldyq jerlerdegi medısına uıymdarynda jumysqa qabyldanǵan mamandardy memleket tarapynan qoldaý bar. Olarǵa Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2009 jylǵy 18 aqpandaǵy №183 «Aýyldyq eldi mekenderge jumys isteý jáne turý úshin kelgen densaýlyq saqtaý, bilim berý, áleýmettik qamsyzdandyrý, mádenıet, sport jáne veterınarııa mamandaryna áleýmettik qoldaý sharalaryn usyný mólsherin jáne erejesin bekitý týraly» qaýlysyna sáıkes respýblıkalyq bıýdjet qarajaty esebinen kóterme járdemaqy jáne turǵyn úı satyp alýǵa nemese salýǵa bıýdjettik kredıt berilip keledi. «Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly» kodekske sáıkes jergilikti atqarýshy organdar jergilikti bıýdjet qarajaty esebinen eldi mekenderge jol tartqan medısına jáne farmasevtıkalyq qyzmetkerlerge áleýmettik qoldaý sharalaryn kórsete alady.
Osydan 2 jyl buryn Baıqońyr qalasynan ashylǵan kópbeıindi qalalyq aýrýhanada dárigerler tapshylyǵy baıqalǵan edi. Ol másele jergilikti bıliktiń aralasýymen sheshimin tapty. Sol tustaǵy oblys basshysynyń tapsyrmasymen áleýmettik sala qyzmetkerlerine arnalyp jańadan salynǵan kópqabatty 5 turǵyn úıden 12 páter dárigerlerge bólindi. Osynyń arqasynda qazir juldyzdy qalada syrttan kelgen 9 maman turaqtap qaldy. Al oblys ortalyǵyndaǵy jas mamandar úshin mundaı jeńildikter joq.
– Dárigerler tapshylyǵy jergilikti bıliktiń nazarynda tur. Bul másele oblystyq máslıhattyń kezekti otyrysynda qaralyp, osy jylǵa óńirge asa qajetti mamandyqtar boıynsha kóterme járdemaqy bólý úshin jergilikti bıýdjetten 25 mln 250 myń teńge qarjy qarastyryldy, – deıdi Jaqsylyq Ábilqasymuly.
О́ńirde maman tartý, ony turaqtandyrý baǵytynda osyndaı jumystar bar. Qazirgi bastamalar bolashaqta salanyń bilikti kadrlarymen tolyǵyp, halyqqa kórsetiletin qyzmet sapasynyń jaqsara túserine sendiredi. Degenmen de, medısınanyń jyl saıyn damyp kele jatqan sala ekendigin umytpaǵan jón. Sondyqtan da ondaǵy kadr daıarlaýǵa, aımaqtardyń dárigerlermen qamtylýyna memleket jete mán berýi kerek. Áıtpese, maman tapshylyǵy úlken másele bolyp qala bermek.
QYZYLORDA