• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
10 Qazan, 2013

Syrtqa et shyǵarýdyń ornyna, etti syrttan tasımyz

280 ret
kórsetildi

Respýblıkamyzda mal sharýa­shylyǵy jetekshi salalardyń biri ekeni belgili. Sondyqtan búginde etti eksportqa shyǵarý jáne onyń áleýetin arttyrý isine kóbirek kóńil bólingeni jón. Mundaı kózqaras qazirgi Reseı, Belarýs jáne Qazaqstan memleketteri arasyndaǵy Keden odaǵy talaptaryna da tolyq sáıkes keledi. Alaıda, osy is tym birjaqtylaý ketip bara jatqan joq pa degen oıǵa da berilip qalamyz.

 

Respýblıkamyzda mal sharýa­shylyǵy jetekshi salalardyń biri ekeni belgili. Sondyqtan búginde etti eksportqa shyǵarý jáne onyń áleýetin arttyrý isine kóbirek kóńil bólingeni jón. Mundaı kózqaras qazirgi Reseı, Belarýs jáne Qazaqstan memleketteri arasyndaǵy Keden odaǵy talaptaryna da tolyq sáıkes keledi. Alaıda, osy is tym birjaqtylaý ketip bara jatqan joq pa degen oıǵa da berilip qalamyz.

О́ıtkeni, sońǵy kezde elimizdiń batystaǵy shekaralas aımaqtaryn joǵaryda atalǵan memleketterden jetkizilgen qazaqstandyq baǵamen salystyrǵanda birshama arzan ári sapasy da kóńildi kónshite bermeıtin ımporttyq et jaýlap alǵandaı kúı keshesiz. Kórer kózge onyń taýarlyq túri tańdaı qaqtyrǵandaı. Bir et, bir maı degendeı, tym sheldi kórinedi. Se­miz kórinetin et kimniń kózin qa­ryqtyrmaıdy. Ony satyp alý­ǵa kim qyzyqpaıdy. Al osy Re­seı­den kelgen etti bazardan satyp alyp kelip, asyp jesek, ózimizde ósirilgen maldyń etiniń dámi men sapasyna jaqyndap bara almaıtynyn da birden baıqaısyz.

Biz, sonymen bir mezgilde, qa­zaqstandyq et óndirýshilerdiń Re­seı-Belarýs saýda júıelerine jetkizilýi jónindegi máselelerge nazar aýdaryp kórdik pe? Kór­megen sııaqtymyz. Reseıge otan­dyq et jáne onyń ónimderin jibe­rýdiń jarqyn mysaldary bar ma? Bul saýalǵa da kibirtiktep, toqtalyp qalatynymyz anyq. Ol jaqtan shirkin Qazaqstannan kelgen ettiń dámin aıtsańshy dep oǵan tamsanýshylardyń únderi nege estilmeıdi? Bul sózder estilýi úshin ne isteýimiz kerek? Iá, búgin­de qazaqstandyq ettiń ózindik qu­nyn tómendetip ári sapasyn arttyra otyryp ony kórshiles memleketterge shyǵarý isi kesheýildetýdi qajet etpeıdi.  

Mundaı sapaly da arzan et óndirýdiń basty joldarynyń biri – jaıylymdyq mal sharýa­shy­lyǵyn órkendetý. Bul másele Elbasynyń aldyńǵy jylǵy jol­daý­larynyń birine ózek bolǵany da aıan. Ekinshiden, ózge elderge sapaly et usynatyn otandyq qury­lymdardyń qyzmetin jańa satyǵa kóterý isine de úlken mán beretin ýaqyt jetkeni kámil. Ras, bul baǵytta «QazAgro» ult­tyq hol­dıngi memleket-jekemen­shik áriptestigine negizdelgen qa­rym-qatynastardy jetildirýge ba­ǵyttalǵan sharalardy qolǵa al­ǵany quptarlyq másele. Son­daı-aq, bıylǵy jazda atalǵan qu­ry­lym jetekshileri reseılik ım­porttaýshy ókildermen kezde­sip, qazaqstandyq et óndirýshilerdiń Máskeý saýda júıelerine enýi jó­nindegi máselelerdi tal­qy­la­ǵany da umytyla qoıǵan joq. Osy kezdesýde elimizdegi et óziniń qunarly sıpattary men dámdik qasıetteri arqasynda Reseıdiń máskeýlik naryǵyna premıým-klass ónimi retinde jaıǵasa alatyny da aıtylǵan edi.

Árıne, onyń tek sóz júzinde qalyp qoımaǵany úlken mereı. Bul tujyrymymyzǵa ótken qyr­­kúıek aıynyń aıaǵynda qazaq­standyq óndirýshi men reseı­lik saýda ındýstrııasy arasynda jasalǵan kelisimshart kýá. Onyń kólemi bıylǵy jyldyń aıaǵy­na deıin Oraldan Máskeý qala­syna 500 tonna et jóneltýge laıyqtalǵan. Urysta turys joq degendeı, qazan aıynyń basynda oblystaǵy «Crown batys» JShS-niń mal bordaqylaý alańynan qazaq­standyq ettiń alǵashqy par­tııasy Reseıge jóneltildi. Atal­ǵan ónim tońazytylǵan jáne borshalanǵan túrde vakýýmdyq oram­da kórshi elge jol tartqanyna aıǵaq bola alamyz.

Taǵy bir aıtarymyz, más­keý­likter men batys­qazaq­stan­dyq et óndirýshiler arasyndaǵy keli­simsharttyń shekteýli merzimi joq. «Crown batys» JShS-niń bas dırektory Evgenıı Alıev­tiń aıtýynsha, alǵashqyda re­seı­lik maldárigerlik baqylaý jáne logıstıkalyq-tehnıkalyq qyz­metter tarapynan keıbir túıt­kilder oryn alǵanymen qazir onyń bári rettelipti. Oraldan Más­keýge jóneltilgen ettiń alǵash­qy partııasynyń baǵasy asa jo­ǵary emes, 170 Reseı rýbliniń tóńireginde ǵana. Alaıda, bul baǵa kásiporynnyń shyǵynsyz jumys isteýine kedergisin keltirmepti. Bizdiń birinshi mindetimiz – kór­shi­lerge jetkiziletin ettiń sapasy men turaqtylyǵyn qamtamasyz etý, oǵan reseılikterdiń kózin jet­­kizý. Tek sodan keıin ǵana baǵa­ny kóterý joldaryn oılastyrý, deıdi qazaqstandyq kompanııa bas­shysy.

Bul, árıne, óte jaqsy mysal. Alaıda, Keden odaǵy sheńberindegi memleketterge ózara tıimdi baǵa­men et óndirý elimizde jappaı úr­diske aınalyp kete qoımaǵany da jasyryn emes. Aldaǵy kezde osy bos keńistiktiń ornyn toltyrý úshin irgeli qadamdar jasalyp, jal­ǵasyn tapsa ıgi.

Temir QUSAIYN,

«Egemen Qazaqstan».

Batys Qazaqstan oblysy.

Sońǵy jańalyqtar