Qasym-Jomart Toqaev Islam yntymaqtastyǵy uıymynyń (IYU) ǵylym jáne tehnologııa jónindegi ekinshi sammıtiniń ashylý rásimine beıne baılanys arqyly qatysty, dep habarlaıdy Egemen.kz.
«Ǵylym, tehnologııa jáne ınnovasııa: jańa belesterge jol ashý» atty taqyryp boıynsha ótken jıynǵa Birikken Arab Ámirlikteri tóraǵalyq etti. Qazaqstan Prezıdenti IYU-nyń ǵylym jáne tehnologııa jónindegi alǵashqy sammıtiniń tóraǵasy retinde sóz sóılep, Birikken Arab Ámirlikterine jáne IYU Bas hatshysyna vırtýaldy sammıtti uıymdastyrǵany úshin barlyq delegasııanyń atynan alǵys bildirdi.
Qasym-Jomart Toqaev qazirgi jahandyq syn-qaterler týraly aıta kelip, IYU memleketteri men jalpy álemdi turaqty ári órkendegen bolashaqqa qol jetkizý úshin úılesimdi is-qımyldar júrgizýge shaqyrdy.
Memleket basshysy ıslam álemi ǵylymı oı-sananyń negizi bolǵanyn eske saldy. Onyń paıymdaýynsha, Uıymnyń qazirgi tarıhı mindeti ómirden ótken uly tulǵalarǵa qurmet kórsete otyryp, ǵylymı ilgerileý jolymen alǵa qadam basý.
Prezıdent uly oıshyl Ábý Nasyr Ál-Farabıdiń 1150 jyldyǵynyń atap ótilýine oraı IYU-ǵa múshe elderdiń Syrtqy ister mınıstrleri keńesiniń 47-sessııasynda arnaıy qarar qabyldaǵany úshin Uıym memleketterine alǵys bildirdi.
Qasym-Jomart Toqaev alǵashqy Sammıttiń Astana deklarasııasy men 2026 jylǵa deıingi IYU baǵdarlamasynyń júzege asyrylýy Uıymdy odan ári damytýdyń ózekti maqsattary men mindetterin der kezinde aıqyndaýǵa múmkindik bergenin atap ótti.
Osyǵan baılanysty Memleket basshysy birqatar naqty usynys aıtty. Prezıdent pandemııaǵa qarsy kúrestegi ortaq kúsh-jiger týraly aıta kelip, vaksınalardy ádil bólýge jáne olardy saıası qural retinde paıdalanýǵa jol bermeýge shaqyrdy.
Prezıdent Qazaqstannyń koronavırýs indetine qarsy QazVac vaksınasyn ázirlegeni jáne onyń qazirgi ýaqytta DDSU-da maquldaý rásiminen ótip jatqany jóninde málimdedi.
«Qazaqstan IYU-ǵa múshe elderge gýmanıtarlyq kómek retinde óz vaksınasyn usynýǵa daıyn bolady. Sonymen qatar biz QazVac vaksınasyn Islam yntymaqtastyǵy uıymyna múshe ózge de elderde óndirý múmkindigin qarastyra alamyz», dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev ǵylymı zertteýler men ázirlemeler boıynsha keshendi ári zamanaýı ınfraqurylymnyń bar ekenin atap ótip, ǵylymı jetistikter men tehnologııalardy keń túrde bólisýge daıyn ekenin jetkizdi.
«Bizdiń akademııalyq jáne ǵylymı-zertteý ınstıtýttarymyzdyń flagmany sanalatyn Nazarbaev Ýnıversıteti, sondaı-aq, Astana IT ortalyǵy jasandy ıntellekt, Big Data jáne kıber qaýipsizdik salalaryndaǵy birlesken ǵylymı-zertteý jumystary men tájirıbelik-konstrýktorlyq jobalar úshin baza qalyptastyra alady», dedi Prezıdent.
Memleket basshysy IYU-ǵa múshe elder úshin bilim berý jáne ǵylymı zertteýler sapasyn arttyrý basty basymdyqqa aınalýy qajet ekenin aıtty. Qasym-Jomart Toqaev 2025 jylǵa qaraı Qazaqstan ǵylym salasynyń qarjylandyrylý úlesin ishki jalpy ónimniń 1 paıyzyna, al bilim berý isinde 7 paıyzyna deıin arttyrýdy kózdep otyrǵanyn jetkizdi.
Memleket basshysy IYU-ǵa múshe elderdiń stýdentteri úshin bakalavrıat baǵdarlamasy boıynsha otandyq oqý oryndarynda 100 grant bólýge daıyn ekenin málimdedi.
Qasym-Jomart Toqaev óz sózinde ekonomıkany sıfrlandyrý, memlekettik qyzmet kórsetý sapasyn jaqsartý, Teńizge shyǵatyn joly joq damýshy elder tobyna qoldaý kórsetý jumystaryn jalǵastyrý máselesin de kóterdi. Sonymen qatar klımattyń ózgerýine qarsy kúreske jáne qorshaǵan ortany qorǵaýǵa, kómirteginen ada ekonomıka qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan elimizdiń kúsh-jigeri týraly aıtty.
Prezıdent óz sózinde elderimizdiń keleshegi ǵylymı-tehnıkalyq jáne ınnovasııalyq damý salasyndaǵy jetistikterge baılanysty ekenine senim bildirdi.
«Islam áleminiń ǵylymı áleýeti zor degen ortaq pikirdi qoldaımyz. Alaıda adam kapıtalyn damytýda, ásirese sapaly bilim berý isindegi ınvestısııalardyń kólemin arttyrýymyz qajet. Sonymen qatar ǵylymı yqpaldastyǵymyzdy nyǵaıtyp, damytý óte mańyzdy bolyp otyr. Dál osy sharalardyń arqasynda ıslam áleminiń ǵylym men ınnovasııa salasyndaǵy abyroıyn arttyra alamyz», dedi Memleket basshysy.
Qazaqstan Prezıdenti Birikken Arab Ámirlikteriniń Úkimetin jáne halqyn el táýelsizdiginiń 50 jyldyǵymen jáne «Ál-Amal» spýtnıginiń Mars orbıtasyna sátti shyǵýymen quttyqtady. Sondaı-aq Memleket basshysy bul jetistiktiń barsha ıslam álemi úshin asa mańyzdy ekenin atap ótti.