Búgin – Bilim kúni. Araǵa 1,5 jyl salyp elimizdiń bilim oshaqtary men oqý oryndary dástúrli formatta bilim berýge kóshedi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
10 shildede ótken Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev jańa oqý jylynda oqýshylar men stýdentterdiń dástúrli oqý júıesine oralýyn qamtamasyz etýdi tapsyrǵan bolatyn. Sol tapsyrmanyń údesinen shyǵý úshin QR Bilim jáne ǵylym mınıstrligi bilim berý mekemelerin dástúrli formatqa kóshirý daıyndyǵyn údetti.
Osylaısha búgin jańa oqý jyly qatań sanıtarlyq-epıdemıologııalyq talaptardy saqtaı otyryp shtattyq formatta bastalady. Mektepke deıingi uıymdar da túgeldeı shtattyq jumys rejımine oraldy.
Osy oqý jylynda 7 myńnan astam mektep shamamen 3,6 mln oqýshyny, onyń ishinde 380 myńǵa jýyq oqýshyny birinshi synypqa qabyldamaqshy.
Kimder qashyqtan oqıdy?
Ulttyq bilim berý derekteri boıynsha, mektepterdiń 95 paıyzynyń jobalyq qýaty men oqýshylar sany barlyq talaptardy saqtaı otyryp, oqytýdy tolyq shtattyq formatta bastaýǵa múmkindik beredi.
Oqýshylardyń 81 paıyzy osyndaı mektepterde bilim alady. Elimizde 3 aýysymmen bilim beretin 300-den astam mektep bar. Bul eldegi mektepterdiń 5 paıyzy degen sóz. Bala sanyna shaqsaq, oqýshylardyń 19 paıyzy úsh aýysymmen oqıdy degen sóz.
Bıyl osyndaı mektepterde oqý prosesin uıymdastyrýǵa basa kóńil bólinbek. Atap aıtsaq, shtattyq oqytý formaty ıkemdi keste boıynsha júrgiziledi. Iаǵnı, keıbir pánder qashyqtan oqytylýy múmkin. QR Bas sanıtar dárigeriniń qaýlysy boıynsha, koronavırýs juqtyrǵan adammen baılanysta bolǵan oqýshylar úshin sabaq qashyqtan, biraq sınhrondy tásilmen uıymdastyrylady.
Sozylmaly syrqattary bar balalarǵa medısınalyq anyqtama negizinde asınhrondy qashyqtan oqytý formaty usynylmaq. Mundaı oqýshylarǵa da oqýlyqtar tolyq beriledi. Aqparattyq kontentpen, elektrondyq jýrnaldarmen de tolyq qamtamasyz etiledi. Biraq qorytyndy baqylaý jumystaryn mektepke baryp tapsyrady.
QR Bilim jáne ǵylym vıse-mınıstri Sholpan Karınovanyń aıtýyna qaraǵanda, pedagogterdiń 99 paıyzdan astamy vaksına alǵan. JOO stýdentten PTR-test anyqtamasyn suraı almaıdy.
Joǵary oqý oryndarynda bilim alatyn stýdentter de dásúrli formatta oqýdy bastady. Ýnıversıtetterge oqýdy aralas formatta da ótkizýge múmkindik berilip otyr. Iаǵnı, dáristerdi onlaın formatta, semınarlar men praktıkalyq jumystardy, zerthanalyq sabaqtardy offlaın formatta ótkizýge bolady.
Al erekshe muqtajdyǵy bar stýdentter men táýekel tobyndaǵy toptarǵa qashyqtan bilim alýǵa ruqsat berildi.
Bilim jáne ǵylym mınıstriniń orynbasary Qýanysh Erǵalıevtiń aıtýynsha, joǵary oqý oryndaryna oqý jylyn saralanǵan tártipte bastaýǵa múmkindik usynylyp otyr. Iаǵnı, 3-4 kýrs stýdentteri 1 qyrkúıekte bastasa, 1-2 kýrs pen magıstratýra stýdentteri qyrkúıek aıynyń sońyna deıin bastasa bolady. Tek sol tártiptiń bári ýnıversıtettiń akademııalyq kúntizbesinde kórinis tabýy kerek.
Oqý oryndarynyń aýmaǵynda, kitaphanalarda, jataqhanalarda mindetti túrde Ashyq júıesi qoldanylýy kerek. Naqtyraq aıtsaq, ǵımaratqa tek «jasyl» nemese «kók» mártebeli stýdentter kirgiziledi. Vıse-mınıstr Qýanysh Erǵalıevtiń sózine súıensek, stýdentterden olardy ǵımaratqa jiberý úshin PTR-test anyqtamasyn talap etýge bolmaıdy.
Keıbir oqý oryndary stýdentterdi vaksına alýǵa yntalandyrý úshin oqý aqysy men jataqhanada turý aqysy boıynsha jeńildikter usyna bastaǵan. Al JOO qyzmetkerlerin vaksınasııaǵa yntalandyrý úshin syıaqy taǵaıyndaý sharalary qabyldanýda.
Joǵary oqý oryndarynda buqaralyq is-sharalar ótkizýge tyıym salynyp otyr. Bıylǵy oqý jylynyń taǵy bir ekersheligi – «Bir aýdıtorııa – bir top» qaǵıdasy qatań saqtalýy kerek. Aýrý belgileri bolǵan stýdentterge qashyqtan oqý múmkindigi beriledi. Sondaı-aq, bıyl akademııalyq utqyrlyq baǵdarlamalar boıynsha bilim alý jáne sheteldik taǵlymdamalardan ótý sharalaryn qaıta bastaý josparlanǵan.