«Otyrar» memlekettik arheologııalyq mýzeı-qoryǵynda kıeli Otyrar óńiriniń tarıhyn nasıhattaıtyn murajaıdyń qalyptasý shejiresin kópshilikke tanytý maqsatymen «Otyrar Ermıtajy» taqyryptyq ekspozısııasy ashyldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Taqyryptyq ekspozısııada mýzeı adam - Asantaı Álimuly týraly tyń derekter men mýzeıdiń qurylý tarıhy men jetistikteri týraly mýzeı qorynan jáne basqa da derek kózderinen alynǵan tarıhı qujattar, fotosýretter, zattaı jádigerler usynylǵan.
Asantaı Álimuly Abaı atyndaǵy Qazaq pedagogıkalyq ınstıtýtyn bitirgen soń, Saryaǵash aýdanyndaǵy «Orta tóbe» jetijyldyq mektebinde muǵalim, dırektordyń oqý isi jónindegi orynbasary, E.Telman atyndaǵy orys-qazaq mektebinde oqý isiniń meńgerýshisi qyzmetterin atqardy. Keıinnen týǵan aýylyna qaıta oralyp, Oktıabrdiń 50 jyldyǵy atyndaǵy orta mektepte tarıh, qoǵamtaný pánderinen sabaq berdi. Sol mektepte jumys istep júrip, ortaǵasyrlyq qala orny Otyrartóbeniń tóńireginen tabylǵan kóne buıymdardy jınastyryp, 1967 jyly ózi jumys jasaıtyn Temir orta mektebinen alǵashqy mektep mýzeıin ashty. Bul týraly 1968 jyly mýzeıdi alǵash kelip kórgen jazýshy Dúkenbaı Dosjanov «Qazaqstan muǵalimi» gazetine «Otyrarda týǵan azamat» atty maqalasynda Otyrar jerindegi Temir orta mektebinde dúnıejúzilik mańyzy bar Otyrar mýzeıiniń qara shańyraǵynyń negizi qalandy dep jazady. Bul qazirgi «Otyrar» memlekettik arheologııalyq qoryq-mýzeıiniń alǵashqy irgetasy edi.
Osylaısha mektep mýzeıine jınaqtalǵan 600-deı jádigeri shaǵyn eki bólme jetkiliksiz bolǵandyqtan Asantaı Álimuly aýdan ortalyǵynan mýzeı úshin kishigirim alty bólmeli úı surastyryp alady. Oǵan óz kúshimen, otbasymen jabyla aqysyz jóndeý jumystaryn júrgizedi. Osylaısha qorynda negizgi 600-den astam jádigeri bar qoǵamdyq negizdegi halyqtyq mýzeı ómirge keledi. Budan keıin de mýzeı jumysy qyzý júrgizilip, halyqtan suraý salyp jınaqtalǵan kóne buıymdar jáne kezdeısoq tabylǵan arheologııalyq jádigerlermen mýzeı qorynyń sany bir jarym myńǵa jetedi. Birte-birte mýzeı kópke tanylyp 1975-1976 jyldar aralyǵynda oblystyq ólketaný mýzeıiniń fılıaly retinde aýdandyq ólketaný mýzeıi bolyp jumys isteı bastaıdy. Al, 1976 jyldyń basynda óz aldyna qorynda 2000-nan astam jádigeri bar aýdandyq memlekettik ólketaný mýzeıi bolyp qurylady.
Murajaı qoryndaǵy jádigerler sany da alýan túrli arheologııalyq zattar, ulttyq mýzykalyq aspaptar, ártúrli kóne qarý-jaraqtar, syrǵalar, júzikter, bilezikter, alqalardyń san alýan túrleri, altyn jalatylǵan kúmis kemer beldikter, sonymen qatar kıiz úı jabdyqtary, súıekpen órnektelgen kebeje, sandyqtar, asadal, tus dorba, aıaqqap, qorjyndar, mys qumandar, kóne qoljazbalar men kitaptar t.b. tarıhı qundy muralarmen molaıa túsedi. Jınaqtalǵan 3000-nan asa jádiger endigi kezekte 6 bólmeli mýzeı ǵımaratyna da syıymsyz bolady. Endigi kezekte Asantaı Álimuly mýzeı úshin arnaıy úlken ǵımarat kerektigin aıtyp, oblys, respýblıkadaǵy tıisti oryndarǵa hattar joldaı bastaıdy. Joǵary oryndardan mýzeıdi kelip kórgen kisiler atqarylǵan jumysqa rızashylyqtaryn bildiredi. Osylaısha qazirgi «Otyrar» memlekettik arheologııalyq qoryq-mýzeıi ǵımaratynyń irgetasy 1979 jyly qalanyp, 1982 jyldyń basynda paıdalanýǵa beriledi. Sodan beri qorynda 25000-nan astam jádigeri bar elimizdegi respýblıkalyq «Otyrar» qoryq-mýzeıi mádenı muralardy ǵylymı zertteý, saqtaý, kópshilikke nasıhattaý jumystaryn ıgi atqaryp keledi.
Mýzeı adam - Asantaı Álimuly halqymyzdyń kóne zattaryn ǵana jınap qoıǵan joq, onyń rýhanı murasyna da den qoıdy. El ishinde saparlap júrip «dala akademıkteri», «shejireshi» atanǵan kónekóz, dana qarııalardan halyq óleńderin, sheshendik sózder men maqal-mátelder, naqyl sózder, ertegiler, tarıhı jyrlar, aıtystar, óleńder jınady. Maılyqoja, Qulynshaq, Ergóbek, Molda Musa, Nuraly, Aıtbaı, Baltabaı, Sadýaqas sekildi aqyn-jyraýlarmen qatar, Qalymbet, Myńbaı, Sanbaı, О́tebaı sekildi buryn belgisiz bolyp kelgen aqyndardyń óleńderin jazyp alyp, tutynǵan buıymdaryn jınastyryp el arasyna tanytty.
Segiz qyrly, bir syrly Asantaı Álimuly boıyndaǵy sýretshilik pen ustalyq ónerleri de erekshe. Ustalyǵyna kelsek, Asantaı Álimuly eski zattardy qalpyna keltirdi, matadan buıymdar tikti, ıaǵnı, ár zattyń ózindik qalpynyń joǵalmaýyna óz úlesin qosty. Al sýretshilik óneri el tarıhymen jáne tarıhı tulǵalarmen tyǵyz baılanysty boldy. Tarıhı tulǵalar men shyǵarmalardy qylqalammen beıneledi. Atap aıtar bolsaq, «Ábý-Násir ál-Farabı», «Shoqan», «Ybyraı», «Qajymuqan», «Abdolla Jarmuhamedov» atty týyndylarynyń orny bir bólek. Bastysy, «Otyrar oırany» atty polotnosy - eshkim qaıtalaı almaıtyn eń qundy týyndysy. Bulardyń barlyǵy qazirgi kúni «Otyrar» memlekettik arheologııalyq qoryq-mýzeıi qorynda saqtaýly.
El aldyndaǵy sińirgen eńbekteri baǵalanyp, 1994 jyly Asantaı Álimulyna Otyrar aýdany máslıhatynyń sheshimimen «Otyrar aýdanynyń qurmetti azamaty» ataǵy berilgen. Al 1998 jyly 11 jeltoqsanda «Qazaqstannyń eńbek sińirgen qyzmetkeri» qurmetti ataǵyna ıe boldy.