Qaryz azaımaı qal jaqsarmaıdy. О́kinishke qaraı, el turǵyndary qaryz ústine qaryz jamap jatyr.
Nesıeden qutylý úshin nesıe alýdyń sońy trıllıondaǵan qaryzǵa ákep tiregen syńaıly. 2022 jyldyń 1 qańtaryndaǵy jaǵdaı boıynsha Qazaqstannyń bólshek nesıe portfeli 10,76 trln teńgeni quraǵan. Bul byltyrmen salystyrǵanda 42,9 paıyzǵa joǵary. Birinshi nesıe bıýrosy osyndaı aqparat taratty.
Bólshek qaryz portfeliniń basym bóligin kepilsiz nesıeler (5,28 trln teńge) qurasa, ıpotekalyq nesıe úlesi – 3,39 trln teńge, avtonesıeleý – 1,09 trln teńge, nesıe kartalary – 348,3 mlrd teńge jáne kepildi tutynýshylyq nesıeler 498,3 mlrd teńge eken. Bul rette Birinshi nesıe bıýrosy tek ekinshi deńgeıli bankterdiń ǵana emes, odan basqa da qarjy uıymdarynyń kórsetkishin esepke alǵan. Aıta ketken abzal, bólshek nesıeniń 90,3 paıyzyn ekinshi deńgeıli bankter usynǵan.
2021 jyly jalpy 8,9 trln teńge bólshek nesıe berilgen. 2020 jylmen salystyrǵanda 83,6 paıyzǵa nemese 4,1 trln teńgege kóp. 25,67 mln kelisimshart jasalsa, qaryz alýshylar sany 6,16 mln adamǵa jetken. Osy rette zeınetaqy qoryndaǵy artyq aqshany paıdalaný múmkindigi nesıe kóleminiń kóbeıýine mýltıplıkatıvti áser bergen. Bul ıpotekalyq nesıeniń ósýine de (1,92 trln teńgege jetken) yqpal etken.
Al bıýro byltyr bergen kepilsiz nesıe kólemi 5,45 trln teńge degen derek keltiredi. 2020 jylǵa qaraǵanda kepilsiz nesıe 86,1 paıyzǵa, nesıe kartalary 95,2 paıyzǵa (401,5 mlrd teńge) ósken. Avtokólik alý maqsatyndaǵy qaryzdarǵa 592,2 mlrd teńge bólingen. О́ńirler bólinisinde zaımdardyń kóbi Almaty, Nur-Sultan qalalaryna jáne Almaty men Túrkistan oblystaryna tıesili. Eldegi búkil qaryzdyń 44 paıyzy osy tórt aımaqtyń enshisinde eken.
2021 jyly BJZQ-dan turǵyn úı jaǵdaıyn jaqsartý maqsatynda 2,5 trln teńge alynǵan. Úı satyp alýǵa – osy qarajattyń 68,5 paıyzy, ıpotekany óteýge – 15,3 paıyzy, basqa maqsattarǵa 16,2 paıyzy jumsalǵan. Ulttyq statıstıka bıýrosynyń dereginshe, turǵyn úımen jasalǵan kelisim sany 606 myńnan asqan. Bul rette avtotransportty tirkeý boıynsha kelisimder birshama tómendegen.
«2021 jyldyń 11 aıynda avtotransportty tirkeý sany aldyńǵy jylmen salystyrǵanda 1,3 paıyzǵa tómendep, 710,4 myń birlikti qurady. Mundaı tómendeý ekinshi naryq esebinen bolyp otyr. Al jańa avtomobılderdiń satylymy 25,9 paıyzǵa ósip, 117 myń birlikke jetti. Sonymen qatar avtokólik alý maqsatymen rásimdelgen nesıeniń jalpy somasy 57,5 paıyzǵa ulǵaıyp, 592,2 mlrd teńgeni qurady», dep málimdedi Birinshi nesıe bıýrosy.
2022 jyldyń 1 qańtaryndaǵy jaǵdaı boıynsha byltyr nesıe júıesi 333 myń qaryz alýshymen tolyqqan. Osynshama adam 2021 jyly alǵash ret nesıege júgingen jáne buryn-sońdy nesıe tarıhy bolmaǵan. Olar jalpy somasy 118,5 mlrd teńge kóleminde alǵashqy nesıe rásimdegen.