Qazaqstanda júrgizilip jatqan aqsha-nesıe saıasaty óte qatań. Bulaı etýge 2020-2022 jyldardaǵy tutynýshylyq ınflıasııanyń kúrt ósýi, 2019 jyldan bergi ınflıasııa boıynsha target-dálizdiń tómendigi, bank júıesindegi dollarlaný táýekeli jáne devalvasııalyq kútýler sebep. Bálkim, osy sebepten, pandemııa ýaqytynan beri bazalyq stavka 9 paıyzdan joǵary kóterilip kórgen emes. AKRA halyqaralyq reıtıng agenttigi osylaı dep topshylaıdy.
«Monetarlyq saıasattyń qatańdyǵy bıyl kúsheıip, 2-3 paıyzdan 2022 jyldyń aqpanynyń sońynda 7,3 paıyzǵa deıin jetti. 2022 jyldyń sáýir-mamyr aılarynda kórsetkish 6-7 paıyz boldy. Sonda koronavırýs pandemııasy jarııalanǵan 2020 jyldyń naýryzynan asyp tústi. Al Ulttyq bank munaı baǵasynyń kúrt tómendeýi jáne valıýta naryǵyndaǵy dúrligý jaǵdaıynda bazalyq mólsherlemeni aıtarlyqtaı arttyrdy. 2020 jyly Qazaqstan ekonomıkasy biraz shokty bastan keshirdi. Birinshiden, eldegi basty eksporttyq taýar sanalatyn munaıdyń álemdik baǵasynyń kenetten tómendeýi áserin tıgizdi. Ekinshiden, pandemııamen kúreske baılanysty engizilgen ákimshilik shekteýler jáne logıstıkalyq tizbekterdiń buzylýy saldarynan týyndaǵan ınflıasııalyq prosesterdiń kúsheıe túsýi yqpal etti», delingen zertteýde.
AKRA sarapshylarynyń aıtýynsha, aqsha-nesıe saıasatynyń qatańdaı túsýi ekonomıkadaǵy belsendilikti tómendetti. Sondyqtan ekonomıkadaǵy belsendilikti de báseńdetpeıtin, teńgeleı aktıvterge degen qyzyǵýshylyqty da yntalandyra alatyn teńgerimdi monetarlyq saıasatty qalyptastyra alý óte mańyzdy.
«El ishindegi ónerkásiptik óndiris dınamıkasynyń baıaýlaýyna jáne basty saýda seriktes sanalatyn Reseıge qatysty sanksııalyq sharalardyń artýyna baılanysty 2022 jyldyń basynda Qazaqstan ekonomıkasyndaǵy qalpyna kelý prosesi biraz álsirep qaldy. Bul Reseıden beri qaraı ınflıasııa ımportynyń aǵynyna jol ashyp, Qazaqstannyń valıýta naryǵyna áser etti jáne Reseı terrıtorııasy arqyly taýar eksporttaý boıynsha transporttyq-logıstıkalyq ahýaldy kúrdelendirdi. Nátıjesinde, devalvasııalyq kútýler men tutynýshylyq ınflıasııanyń ósimi aqsha-nesıe saıasatyn qaıta qaraýǵa múmkindik bermedi», deıdi AKRA sarapshylary.
Olardyń bıylǵa tutynýshylyq ınflıasııa boıynsha boljamy 11-13 paıyz mejesinde. Sondaı-aq Qazaqstandaǵy valıýta naryǵynyń shaǵyn masshtabyn jáne onyń ashyqtyǵyn, eki el ekonomıkasynyń tyǵyz baılanysyn eskere otyryp, Reseı valıýta naryǵynan Qazaqstan naryǵyna qaraı devalvasııalyq úrdisterdiń aýysý potensıaly da óte joǵary.
«Makroqadaǵalaýshy belgilegen ınflıasııalyq target-dálizdiń qazirgi jaǵdaıynda valıýtalyq shok táýekeli men joǵarylatylǵan ınflıasııa joǵary bazalyq stavkany qoldaýǵa múmkindik beredi. Bul rette Qazaqstannyń aqsha-nesıe saıasatyn qatań dep baǵalaı alamyz», deıdi AKRA.